Soru

Zorluk: ZorAnalitik Bütçe Sisteminde Giderlerin Sınıflandırılması

Genel bütçe kapsamındaki Tarım ve Orman Bakanlığı, kırsal kalkınma eylem planı çerçevesinde tarımsal üretimi ve verimliliği artırmak amacıyla yeni bir destek programı başlatmıştır. Bu program kapsamında çiftçilere, mülkiyeti tamamen kendilerine ait olmak üzere modern sulama sistemleri ve iklim kontrollü sera kurulumu gibi sabit kıymet yatırımlarında kullanmaları için hibe niteliğinde mali destek sağlanmıştır.

Bu mali destek işleminin Analitik Bütçe Sınıflandırmasındaki yeri ve niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Çiftçilerin üretim sürecinde kullanacağı doğrudan bir girdi alımını ifade ettiği için devletin reel bir harcaması olarak görülür ve ekonomik sınıflandırmada "03 - Mal ve Hizmet Alım Giderleri" kodunda gösterilir.
  2. B
    Harcamanın nihai amacının tarım sektörünü desteklemek olduğu hususu, fonksiyonel sınıflandırma yerine kurumsal sınıflandırma boyutu altındaki kod yapısında detaylandırılarak gösterilir.
  3. Sabit sermaye oluşumuna katkı sağlayan ve faydası bir yılı aşan bir yatırımı finanse eden karşılıksız bir ödeme olduğundan, ekonomik sınıflandırmada "07 - Sermaye Transferleri" kodunda izlenir.Cevap
  4. D
    İşletmelerin tarımsal faaliyetlerini sürdürmelerine yönelik sağlanan sübvansiyon niteliğinde bir destek olduğu kabul edilerek, ekonomik sınıflandırmada "05 - Cari Transferler" kodunda yer alır.
  5. E
    Alınacak sulama ve sera sistemleri kamu yararı sağlayan fiziksel varlıklar olduğu için doğrudan yatırım harcaması kabul edilip, ekonomik sınıflandırmada "06 - Sermaye Giderleri" koduna dâhil edilir.

Cevap

Söz konusu harcama ekonomik sınıflandırmada "07 - Sermaye Transferleri" kodunda izlenir, çünkü devletin kendi edindiği bir varlık değil, fayda süresi bir yılı aşan ve karşı tarafa sermaye birikimi sağlayan karşılıksız bir ödemedir.
Devletin; özel sektörün, hanehalklarının veya kamu teşebbüslerinin sabit sermaye edinimlerini (yatırımlarını) finanse etmek amacıyla yaptığı karşılıksız ödemeler, Analitik Bütçe Sınıflandırmasında Ekonomik Sınıflandırma düzeyinde '07 - Sermaye Transferleri' kodunda yer alır. Sulama sistemi ve sera kurulumu bir yıldan uzun ömürlü sabit kıymet yatırımları olduğu için 'Cari' nitelikte değildir; mülkiyetleri devlete değil çiftçiye ait olduğu için de devletin 'Sermaye Gideri' olamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Harcamanın karşılık içerip içermediğini belirleyin.
Harcama "hibe niteliğinde mali destek" olarak ifade edilmiştir. Devlet karşılığında doğrudan bir mal veya hizmet almamaktadır, dolayısıyla bu bir "Transfer" harcamasıdır.
Gerçek (reel) giderler ile transfer harcamalarını birbirinden ayırmak, Analitik Bütçe Sınıflandırmasındaki ilk adımdır (03 kodunu elemek için).
2
Varlığın mülkiyetinin kime ait olacağını tespit edin.
Soruda mülkiyetin "tamamen çiftçilere ait olmak üzere" tesis edileceği belirtilmiştir.
Devletin kendi edindiği ve mülkiyetine geçirdiği yatırım harcamaları "06 - Sermaye Giderleri" iken, mülkiyetin başkasında olduğu yatırım destekleri bu koda girmez.
3
Transferin cari mi yoksa sermaye niteliğinde mi olduğunu değerlendirin.
Sulama sistemleri ve sera kurulumu faydası bir yılı aşan "sabit kıymet yatırımlarıdır". Bu sebeple harcamanın niteliği cari değil, sermayedir.
Gündelik veya tüketim amaçlı sübvansiyonlar (Cari Transfer - 05) ile yatırım amaçlı hibeleri (Sermaye Transferi - 07) birbirinden ayırmak için yatırımların ekonomik ömrüne bakılır.

Anahtar Kavram

Analitik Bütçe Sisteminde Sermaye Gideri ve Sermaye Transferi Ayrımı
Bu soruyu puanla