Soru

Zorluk: ZorPareto İyileşmesi ve Pareto Kriteri

Refah iktisadı analizlerinde, başlangıçtaki gelir dağılımının mutlak anlamda adaletsiz olduğu ve toplumsal huzursuzluğa yol açtığı varsayılan bir ekonomide; zengin kesimin vergilendirilmesiyle elde edilen kaynağın yoksul kesime transfer edildiği bir politika değişikliği planlanmaktadır. Bu düzenleme sonucunda, yoksul bireylerin fayda düzeyindeki artışın, zengin bireylerin fayda düzeyindeki azalıştan sayısal olarak çok daha fazla olduğu ve toplam toplumsal faydanın net bir şekilde arttığı saptanmıştır.

Pareto kriteri temel alındığında, söz konusu bu politika değişikliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Toplam toplumsal fayda arttığı için bu düzenleme bir Pareto iyileşmesi olarak kabul edilir.
  2. B
    Gelir dağılımındaki adaletsizlik giderildiği için Pareto kriterine göre bu durum iktisadi etkinliği artırır.
  3. Düzenleme sonucunda en az bir tarafın (zengin kesim) refah düzeyi azaldığı için bu durum bir Pareto iyileşmesi değildir.Cevap
  4. D
    Fayda kazançları fayda kayıplarından büyük olduğu sürece bu tür tüm transfer harcamaları Pareto iyileşmesi sayılır.
  5. E
    Değişim sonucunda ulaşılan yeni denge noktası, başlangıç noktasına göre Pareto anlamda daha etkindir.

Cevap

Politika değişikliği sonucunda toplumdaki en az bir bireyin (senaryodaki zengin kesim) refahı azaldığı için bu durum bir Pareto iyileşmesi değildir.
Pareto kriteri, toplumsal bir değişikliğin 'iyileşme' olarak nitelendirilebilmesi için kimsenin refahının azalmaması gerektiğini (ve en az birinin artması gerektiğini) savunur. Senaryoda zengin kesimden vergi alınması onların faydasını azalttığı için, yoksulların kazancı ne kadar büyük olursa olsun veya toplam refah ne kadar artarsa artsın, bu durum Pareto kriterine göre bir iyileşme değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Pareto İyileşmesi tanımının analiz edilmesi
Tanım gereği bir değişikliğin iyileşme sayılması için en az bir bireyin refahının artması (Ui>0 ∆U_i > 0 ) ve diğer hiçbir bireyin refahının azalmaması (Uj0 ∆U_j ≥ 0 ) gerekir.
Pareto kriteri bireysel faydalar üzerinden hareket eder ve oybirliği (unanimity) prensibine dayanır.
2
Senaryodaki refah değişimlerinin değerlendirilmesi
Yoksulların faydası artarken (Uyoksul>0 ∆U_{yoksul} > 0 ), zenginlerin faydası vergilendirme nedeniyle azalmıştır (Uzengin<0 ∆U_{zengin} < 0 ).
Transfer harcamaları bir kesimden diğerine kaynak aktarımı gerektirdiği için kaybeden bir taraf oluşturur.
3
Sonucun Pareto kriteri ile karşılaştırılması
Zenginlerin refahındaki azalma, toplam fayda artsa bile Pareto kriterinin ihlal edildiği anlamına gelir.
Pareto kriteri toplam fayda miktarındaki net artışla (agregat fayda) ilgilenmez, sadece bireysel kayıp olup olmadığına bakar.

Anahtar Kavram

Pareto İyileşmesi ve Pozitif Analiz
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla