Bir ülkenin parlamento bütçe komisyonunda, bütçe ödenekleri içinde payı giderek artan "iç borç faiz ödemeleri" ile inşasına yeni başlanan "hızlı tren hattı" projesi maliyetlerinin ekonomideki işlevleri üzerine bir değerlendirme yapılmaktadır.
A.C. Pigou'nun harcama sınıflandırması dikkate alındığında, bu iki harcama kaleminin niteliği ve sınıflandırmada kullanılan temel ayrım kriteri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Hızlı tren hattı projesi, devletin üretim faktörlerini doğrudan kullanıp reel kaynak tüketimine yol açtığı için verimli; iç borç faiz ödemeleri ise doğrudan kaynak tüketimi yaratmayıp yalnızca satın alma gücü devri sağladığı için verimsiz harcamadır.Cevap
- Bİç borç faiz ödemeleri devletin net malvarlığında bir azalmaya neden olmadığı için gerçek olmayan harcama; hızlı tren hattı inşası ise devletin malvarlığını artırdığı için gerçek harcama olarak nitelendirilir.
- Cİç borç faiz ödemeleri, yatırımcıların geçmişte devlete sunduğu fonların hukuki bir bedeli ve doğrudan karşılığı olarak yapıldığı için verimli harcama statüsünde kabul edilir.
- DHızlı tren hattı inşası fiziki sermaye stoku yarattığından yatırım harcaması, faiz ödemeleri ise idarenin dönemsel yükümlülüklerini yansıttığından cari harcama olarak Pigou'nun analizinde sınıflandırılır.
- EHer iki harcama kalemi de yasama organının onayından geçerek bütçe kanunuyla yetkilendirildiği için ekonomik etkilerine bakılmaksızın verimli kamu gideri olarak değerlendirilir.
Cevap
Hızlı tren projesi doğrudan üretim faktörü kullandığı için verimli (gerçek) harcama, iç borç faiz ödemeleri ise sadece satın alma gücü devri (transfer) sağladığı için verimsiz harcamadır.
A.C. Pigou kamu harcamalarını incelerken, devletin ekonomik kaynakları (üretim faktörlerini) doğrudan kullanıp kullanmamasına odaklanmıştır. Devlet bir altyapı projesi (hızlı tren) gerçekleştirdiğinde işçi çalıştırır, malzeme alır ve ekonomideki reel kaynakları tüketir; bu harcamalar 'verimli' (gerçek) harcamalardır. Öte yandan, iç borç faiz ödemeleri gibi kalemlerde devlet doğrudan bir kaynak tüketmez, yalnızca topladığı vergileri faiz geliri elde edenlere aktararak satın alma gücünü yer değiştirir. Bu tip harcamalar ise 'verimsiz' (transfer) harcamalar olarak adlandırılır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Pigou'nun Verimli ve Verimsiz Giderler Sınıflandırması