Devletin mali faaliyetlerinin ekonomik birimlerin harcama kararları üzerindeki yansımaları, harcamanın ekonomik sınıflandırmasına göre farklılık gösterir. Kamu kesimi tarafından gerçekleştirilen ödemelerin milli gelir muhasebesi ve hanehalkı davranışları bağlamında ele alındığı bir analizde, harcamaların tüketim boyutuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi savunulabilir?
- ADevlet memurlarına ödenen maaşlar gibi cari harcamalar ile yeni hizmet binalarının inşası gibi yatırım harcamalarının tamamı, ekonomik tasnifte 'kamu tüketimi' olarak kaydedildiğinden, toplam tüketim üzerindeki doğrudan etkileri özdeştir.
- BBireylerin kamu kurumlarına sunduğu mal ve hizmetler karşılığında hak ettikleri bedelleri ifade eden transfer harcamaları, piyasadaki kaynakları doğrudan kamuya aktardığı için özel tüketimi daraltıcı bir sonuç üretir.
- Devletin hanehalklarına yönelik gerçekleştirdiği karşılıksız ödemeler, milli gelir muhasebesinde doğrudan bir kamu tüketimi kalemi yaratmamakla birlikte, alıcıların harcanabilir gelirini artırarak özel tüketim hacmini genişletici etki doğurur.Cevap
- DKamu kesimi borçlanma gereğindeki artışın faiz oranlarını yukarı itmesiyle oluşan dışlama etkisi (crowding-out), kural olarak özel kesim yatırımlarından ziyade hanehalkı zorunlu tüketim harcamalarını hedef alarak daraltır.
- EAtıl kapasitenin ve işsizliğin yaygın olduğu eksik istihdam koşullarında dahi kamu harcamalarındaki herhangi bir artış, efektif talebi canlandırmak yerine doğrudan enflasyonist süreci tetikleyerek reel tüketimi düşürür.
Cevap
Devletin hanehalklarına yönelik gerçekleştirdiği karşılıksız ödemelerin, doğrudan kamu tüketimi kalemi yaratmamakla birlikte harcanabilir geliri artırarak özel tüketim hacmini genişletici etki doğurduğunu ifade eden seçenektir.
Doğru seçenek, transfer harcamalarının makroekonomik mekanizmasını en hassas biçimde açıklar. Transfer harcamaları (emekli maaşları, sosyal yardımlar vb.) bir mal veya hizmet üretimi karşılığında yapılmadığından milli gelir muhasebesinde devletin tüketim harcamaları (G) kalemi altında yer almaz. Ancak bu ödemeler, hanehalkının harcanabilir gelirini artırır. Harcanabilir geliri artan hanehalkı, marjinal tüketim eğilimi ölçüsünde harcamalarını artırarak ekonomideki özel tüketim (C) hacmini dolaylı olarak ve genişletici yönde etkiler.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kamu Giderlerinin Çarpan Etkisi ve Sınıflandırılması