Soru

Zorluk: OrtaKamu Tercihi ve Politik Karar Alma Modelleri

Kamu ekonomisi alanında yayımlanan bir makalede, devlet harcamalarının artışını açıklayan iki farklı temel yaklaşıma yer verilmiştir:

Birinci Yaklaşım: Sanayileşme ve kentleşmenin bir sonucu olarak toplumun hukuki, idari ve sosyal ihtiyaçları karmaşıklaşır. Devlet, piyasa başarısızlıklarını gidermek ve toplumsal refahı sağlamak amacıyla organik ve kaçınılmaz bir şekilde fonksiyonlarını genişletir, bu da harcamaların sürekli artmasına yol açar.

İkinci Yaklaşım: Harcamalardaki artış, devletin organik bir gereksiniminden ziyade siyasal karar alma mekanizmasındaki rasyonel aktörlerin fayda maksimizasyonundan kaynaklanır. Siyasetçilerin iktidar için ortanca seçmenin oylarını hedeflemesi, mecliste bölgesel projeler için yapılan oy ticareti (logrolling) ve kamu yöneticilerinin kurum bütçelerini maksimize etme çabaları (Niskanen modeli) harcamaları şişiren temel unsurlardır. Ayrıca seçmenlerin artan vergi yükünü borçlanma gibi nedenlerle eksik algılaması (mali yanılsama) bu süreci hızlandırır.

Makalede özetlenen Birinci ve İkinci Yaklaşım, sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Wagner'in Sürekli Artış Kanunu – Kamu Tercihi ve Politik Karar Alma ModelleriCevap
  2. B
    Peacock ve Wiseman'ın Sıçrama Tezi – Niskanen'in Bürokrasi Modeli
  3. C
    Musgrave ve Rostow'un Gelişme Aşamaları Yaklaşımı – Baumol'un Dengesiz Büyüme Modeli
  4. D
    Baumol'un Dengesiz Büyüme Modeli – Mali İllüzyon (Yanılsama) Yaklaşımı
  5. E
    Wagner'in Sürekli Artış Kanunu – Peacock ve Wiseman'ın Sıçrama Tezi

Cevap

Birinci yaklaşım Wagner'in Sürekli Artış Kanunu, ikinci yaklaşım ise Kamu Tercihi ve Politik Karar Alma Modelleri'dir.
Sorudaki birinci yaklaşım, sanayileşme ve devletin fonksiyonlarının genişlemesi üzerine kurulan Wagner'in Sürekli Artış Kanunu'nu tarif etmektedir. İkinci yaklaşım ise siyasetçi, seçmen ve bürokratların kendi faydalarını maksimize etme çabalarına (ortanca seçmen, oy ticareti, Niskanen modeli, mali yanılsama) odaklandığı için Kamu Tercihi ve Politik Karar Alma Modelleri'dir. Bu nedenle doğru eşleştirme bu ikisini sırasıyla veren seçenektir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci yaklaşımın temel argümanını analiz et.
Sanayileşme, kentleşme ve devletin piyasa başarısızlıklarını gidermek için fonksiyonlarını organik olarak genişletmesi kavramlarına ulaşılır.
Bu argümanlar Adolph Wagner'in 'Sürekli Artış Kanunu'nun temel dayanaklarıdır.
2
İkinci yaklaşımda öne çıkan anahtar kavramları belirle.
Ortanca seçmen, oy ticareti (logrolling), Niskanen bürokrasi modeli ve mali yanılsama gibi kavramlar tespit edilir.
Siyasal karar alma mekanizmasındaki aktörlerin (seçmen, bürokrat, politikacı) kendi çıkarlarını maksimize ettiğini savunan bu kavramsal çerçeve 'Kamu Tercihi Teorisi (Public Choice)' kapsamındadır.
3
Elde edilen iki bulguyu seçeneklerle eşleştir.
İlk sırada Wagner Kanunu, ikinci sırada Kamu Tercihi ve Politik Karar Alma Modelleri olan seçenek belirlenir.
Her iki yaklaşımın tanımına aynı anda eksiksiz uyan tek bir seçenek bulunmaktadır.

Anahtar Kavram

Kamu harcamalarının artış teorileri ve Kamu Tercihi Teorisi'nin alt modelleri (Logrolling, Ortanca Seçmen, Bürokrasi Modeli, Mali Yanılsama)
Bu soruyu puanla