Soru

Zorluk: Çok zorTicari Kazançlar

Sermaye ve emeğini bir ticari organizasyon çerçevesinde birleştirerek bilanço esasına göre defter tutan Bay (C), 20252025 takvim yılı faaliyetleri sonucunda elde ettiği hasılattan bazı ödemeleri indirmek istemektedir.

Buna göre, 193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun "İndirilecek Giderler" ve "Gider Kabul Edilmeyen Ödemeler" hükümleri ile ilgili diğer mevzuat birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdaki harcamalardan hangisinin safi ticari kazancın tespitinde doğrudan gider olarak indirilmesi mümkündür?

  1. A
    İşletmenin üretim biriminde fiilen ustabaşı olarak görev yapan ve piyasa rayicine uygun ücret alan eşe ödenen aylık ücret ve ikramiyeler
  2. B
    İşletme sahibi Bay (C) adına tahakkuk eden ve yılı içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenen şahsi Bağ-Kur (4/b) primleri
  3. Tedarikçi bir firma ile akdedilen mal alım sözleşmesinde yer alan "teslimat gecikmesi" şartına istinaden ödenen cezai şart ve gecikme tazminatlarıCevap
  4. D
    İşletme ihtiyacı için eşten alınan borç para karşılığında, emsallere uygun olarak hesaplanan ve dönem içinde ödenen faiz giderleri
  5. E
    İşletme envanterine kayıtlı olan ve hem ticari işlerde hem de özel ihtiyaçlarda kullanılan binek otomobile ait Motorlu Taşıtlar Vergisi ödemeleri

Cevap

İşletmeyle ilgili bir sözleşmeye (mukavelenameye) dayalı olarak ödenen cezai şart ve tazminatlar, Gelir Vergisi Kanunu'nun 40/340/3. maddesi uyarınca safi kazancın tespitinde indirilebilecek bir giderdir.
Ticari kazancın safi tutarı tespit edilirken, işletme ile ilgili bir sözleşmeye, mahkeme ilamına veya kanun emrine dayalı olarak ödenen tazminatlar GVK 40/340/3 uyarınca indirilebilir giderdir. Sözleşmede yer alan cezai şartın ödenmesi de bu kapsamdadır.

Adım Adım Çözüm

1
Harcamanın niteliğini ve yasal dayanağını belirleme
Ödenen tutar, ticari bir sözleşmeye dayalı bir tazminattır.
GVK 40/340/3 maddesi, sözleşmeye bağlı tazminatların gider yazılabileceğini hüküm altına almıştır.
2
Aile üyelerine yapılan ödemeleri GVK 4141 kapsamında değerlendirme
Eşe ödenen ücret ve faizler kanunen kabul edilmeyen giderdir (KKEG).
GVK 41/241/2 ve 41/341/3 maddeleri, bireysel işletmelerde eşe ve çocuklara yapılan bu tür ödemelerin indirimini yasaklamıştır.
3
Şahsi sosyal güvenlik primlerinin hukuki statüsünü ayırt etme
Bağ-Kur primleri işletme gideri (4040. madde) değil, beyanname indirimidir (8989. madde).
Bu primler şahsi mahiyette olup, doğrudan işletme maliyetlerine dahil edilemez; ancak matrahtan beyannamede düşülebilir.
4
Özel kanunlardaki gider kısıtlamalarını kontrol etme
Binek otomobil MTV'si gider yazılamaz.
MTV Kanunu'nun 1414. maddesi bu konuda açık bir yasaklama getirmiştir.

Anahtar Kavram

Gelir Vergisi Kanunu'nda Gider ve İndirim Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Bireysel ticari işletmeler ile sermaye şirketleri (Kurumlar Vergisi mükellefleri) arasındaki gider kabul edilen/edilmeyen ödemeler farklarını karşılaştırmalı olarak inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla