Soru

Zorluk: Çok zorYapısal ve Konjonktürel Bütçe Açıkları

Bir ekonomide, maliye politikasının duruşunu analiz eden bir uzman, birbirini takip eden iki farklı döneme ilişkin şu verileri tespit etmiştir:

* I. Dönem: Ekonomi potansiyel üretim düzeyinin altında (resesyonist boşluk) seyretmekte olup fiili bütçe açığı GSYH'nin %4\%4 oranındadır.
* II. Dönem: Ekonomi tam istihdam (potansiyel) üretim düzeyine ulaşmış olup fiili bütçe açığı halen GSYH'nin %4\%4 oranında devam etmektedir.

Bu verilere göre, I. dönemden II. döneme geçişte uygulanan maliye politikası ve bütçe dengesinin yapısı ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. Yapısal bütçe açığı artış göstermiş olup bu durum iradi (genişlemeci) bir maliye politikasının uygulandığına işaret etmektedir.Cevap
  2. B
    Fiili bütçe açığı oranı her iki dönemde de değişmediği için maliye politikasının duruşu nötr (etkisiz) kalmıştır.
  3. C
    Ekonominin tam istihdama ulaşmasıyla birlikte otomatik istikrarlandırıcılar bütçedeki yapısal açığı kendiliğinden azaltmıştır.
  4. D
    II. dönemde ekonomi tam istihdam düzeyinde bulunduğu için mevcut bütçe açığının tamamı konjonktürel faktörlerden kaynaklanmaktadır.
  5. E
    I. dönemde konjonktürel bir açık mevcut olduğu için bu dönemdeki yapısal açık miktarı, II. dönemdeki yapısal açık miktarından daha büyüktür.

Cevap

Yapısal bütçe açığının arttığını ve bunun iradi (genişlemeci) bir politikayı yansıttığını belirten seçenek doğrudur.
I. dönemde ekonomi resesyonda olduğu için fiili açığın bir kısmı otomatik istikrarlandırıcılardan kaynaklanan konjonktürel açıktır. Dolayısıyla yapısal açık %4\%4'ten daha küçüktür. II. dönemde ekonomi tam istihdama ulaştığında konjonktürel açık sıfırlanır; bu durumda %4\%4'lük fiili açığın tamamı yapısal hale gelmiştir. Yapısal açığın %4\%4'ten küçük bir değerden %4\%4 düzeyine yükselmesi, hükümetin bütçeyi bilinçli olarak genişlettiğini (iradi politika) kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Fiili bütçe dengesi formülünü belirle.
FiiliAc\cık=YapısalAc\cık+Konjonktu¨relAc\cıkFiili Açık = Yapısal Açık + Konjonktürel Açık
Bütçe açığının hangi bileşenlerden oluştuğunu anlamak için temel denklemi kullanırız.
2
I. Dönemi analiz et.
Konjonktu¨relAc\cık>0Konjonktürel Açık > 0 olduğu için YapısalAc\cık<%4Yapısal Açık < \%4 olur.
Ekonomi resesyonda olduğunda (potansiyelin altında), vergi gelirleri düşer ve otomatik olarak bir konjonktürel açık oluşur. Bu durumda %4'lük toplam açığın bir kısmı konjonktüreldir.
3
II. Dönemi analiz et.
Konjonktu¨relAc\cık=0Konjonktürel Açık = 0 olduğu için YapısalAc\cık=%4Yapısal Açık = \%4 olur.
Tam istihdam düzeyinde ekonomi potansiyelindedir, dolayısıyla konjonktürel etkiler sıfırlanır. Bu noktadaki açığın tamamı yapısal (iradi) kararlardan kaynaklanır.
4
İki dönemdeki yapısal açığı karşılaştır.
Yapısal Açık: II. Dönem (%4) > I. Dönem (<%4).
Ekonomi iyileşmesine rağmen açığın aynı kalması, hükümetin harcamaları artırdığı veya vergileri düşürdüğü (iradi genişleme) anlamına gelir.

Anahtar Kavram

Yapısal bütçe dengesi, maliye politikasının gerçek duruşunu (genişlemeci veya daraltıcı) belirlemek için ekonomik dalgalanmalardan arındırılmış bütçe dengesidir.

Daha Fazla Pratik

Mali sürüklenme (fiscal drag) kavramının yapısal bütçe dengesi üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla