Soru

Zorluk: Çok zorHakediş Gelirlerinin Tahakkuku (350-358 Nolu Hesaplar)

(Z)(\text{Z}) İnşaat Taahhüt A.Ş., 20252025 yılının Ağustos ayında ihalesini aldığı ve 20272027 yılının Eylül ayında teslim etmeyi taahhüt ettiği bir köprü inşaatı projesi için 20262026 yılı Mart ayı sonunda 33 No'lu hakediş raporunu hazırlatmıştır. Söz konusu hakedişe ilişkin veriler şu şekildedir:

KalemTutar (TL)
Brüt Hakediş Tutarı4.000.0004.000.000
Malzeme Fiyat Farkı Hakedişi800.000800.000
Daha Önce Alınan Avansın Mahsubu (%10\%10)480.000480.000
Gelir Vergisi Tevkifatı (Stopaj) (%5\%5)240.000240.000
Katma Değer Vergisi (KDV) (%20\%20)960.000960.000

Bu bilgilere göre, işletmenin hakedişin tahakkukuna ilişkin yapması gereken muhasebe kaydında alacaklandırılacak hesaplar ve tutarları aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. 350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri: 4.800.0004.800.000 TL; 391 Hesaplanan KDV: 960.000960.000 TLCevap
  2. B
    600 Yurtiçi Satışlar: 4.800.0004.800.000 TL; 391 Hesaplanan KDV: 960.000960.000 TL
  3. C
    350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri: 4.000.0004.000.000 TL; 600 Yurtiçi Satışlar: 800.000800.000 TL; 391 Hesaplanan KDV: 960.000960.000 TL
  4. D
    350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri: 4.320.0004.320.000 TL; 391 Hesaplanan KDV: 864.000864.000 TL
  5. E
    350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri: 4.800.0004.800.000 TL; 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar: 240.000240.000 TL; 391 Hesaplanan KDV: 960.000960.000 TL

Cevap

Alacak tarafında 350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı 4.800.0004.800.000 TL ve 391 Hesaplanan KDV hesabı 960.000960.000 TL olarak kaydedilmelidir.
Doğru seçenek, hakediş bedelinin tamamını (fiyat farkı dahil) iş bitimine kadar pasif bir geçici hesap olan 350 nolu hesapta ve KDV'yi de ilgili yükümlülük hesabında gösteren kayıttır. Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinde hakedişler, iş bitmeden (geçici kabul onaylanmadan) gelir tablosu hesaplarına (600'lü grup) aktarılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam brüt hakediş tutarının hesaplanması
4.000.000+800.000=4.800.0004.000.000 + 800.000 = 4.800.000 TL
Fiyat farkları hakedişin bir parçasıdır ve toplam brüt tutara dahil edilir.
2
Yıllara yaygın inşaat işlerinde hakedişin niteliğine göre hesap seçimi
350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı kullanılır.
Tek Düzen Hesap Planı ve Vergi Usul Kanunu gereği, iş bitimine kadar alınan hakedişler pasif bir hesapta (350) bekletilir.
3
KDV tutarının kontrol edilmesi
4.800.000×%20=960.0004.800.000 \times \%20 = 960.000 TL
KDV, hakedişin brüt tutarı üzerinden hesaplanarak 391 nolu hesaba alacak kaydedilir.
4
Alacak kaydının oluşturulması
350 Hesabı (4.800.0004.800.000 TL) ve 391 Hesabı (960.000960.000 TL) alacaklandırılır.
Hakediş bedeli ve KDV yükümlülüğü işletmenin bu aşamadaki alacak (pasif) tarafını oluşturur.

Anahtar Kavram

Yıllara Yaygın İnşaat Hakediş Gelirlerinin Tahakkuk Esası
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla