Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorMenkul Değerler İşlemleri

XX Bankası, 11 Ekim 20252025 tarihinde nominal değeri 100.000100.000 USD olan, yıllık %6\%6 faiz getirili ve 66 ayda bir kupon ödemeli bir Eurobond'u 98.00098.000 USD bedelle "Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan Menkul Değerler" portföyüne dahil etmiştir. Satın alma tarihinde 11 USD = 3030 TL'dir. 3131 Aralık 20252025 tarihinde Eurobond'un piyasa değeri 101.000101.000 USD (kirli fiyat) olarak tespit edilmiş ve kur 11 USD = 3232 TL olarak gerçekleşmiştir.

Buna göre, bankanın 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapması gereken dönem sonu değerleme kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. "031031 Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan Menkul Değerler" hesabı 292.000292.000 TL borçlandırılırken, "291291 Menkul Değerler Değerleme Farkları" hesabı 48.00048.000 TL alacaklandırılır.Cevap
  2. B
    "450450 Kambiyo Karları" hesabı, menkul değerin dönem sonu piyasa değeri üzerinden hesaplanan 202.000202.000 TL tutarında alacaklandırılır.
  3. C
    "400400 Menkul Değerlerden Alınan Faizler" hesabı, satın alma bedeli üzerinden hesaplanan 47.04047.040 TL tutarında alacaklandırılır.
  4. D
    "910910 Teminata Alınan Menkul Değerler" hesabı, Eurobond'un güncel piyasa değeri olan 3.232.0003.232.000 TL tutarında borçlandırılır.
  5. E
    "291291 Menkul Değerler Değerleme Farkları" hesabı, kur farkı dışındaki tüm gelirleri kapsayacak şekilde 96.00096.000 TL alacaklandırılır.

Cevap

Doğru yanıt, varlık hesabının toplam artış tutarı olan 292.000292.000 TL borçlandırılmasını ve özkaynaklardaki değerleme farkı hesabının fiyat değişiminden kaynaklanan 48.00048.000 TL kadar alacaklandırılmasını içeren ifadedir.
Dönem sonu değerleme kaydında, varlık hesabındaki (031031) toplam artış olan 292.000292.000 TL borç tarafa yazılır. Bu artışın bileşenleri; 48.00048.000 TL faiz geliri (400400), 196.000196.000 TL kambiyo karı (450450) ve FVOCI portföyü gereği özkaynaklarda izlenmesi gereken 48.00048.000 TL fiyat değerleme farkıdır (291291). Seçenekte bu bileşenlerden ikisinin doğru hesaplandığı ve doğru tarafa kaydedildiği belirtilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Satın alma tarihindeki TL maliyetini hesapla
98.000 USD×30 TL=2.940.000 TL98.000 \text{ USD} \times 30 \text{ TL} = 2.940.000 \text{ TL}
Varlığın kayıtlara giriş değeri maliyet bedeli üzerinden belirlenir.
2
31 Aralık itibarıyla faiz tahakkukunu hesapla (Ekim, Kasım, Aralık - 3 ay)
100.000 USD×%6×(3/12)×32 TL=48.000 TL100.000 \text{ USD} \times \%6 \times (3/12) \times 32 \text{ TL} = 48.000 \text{ TL}
Dönemsellik ilkesi gereği işlemiş faiz gelir kaydedilmelidir (400 Menkul Değerlerden Alınan Faizler).
3
Maliyet bedeli (anapara) üzerindeki kur farkını hesapla
98.000 USD×(32−30)=196.000 TL98.000 \text{ USD} \times (32 - 30) = 196.000 \text{ TL}
Banka muhasebesinde YP menkul değerlerin maliyetindeki kur artışı kambiyo karı (450) olarak izlenir.
4
Gerçeğe uygun değer (fiyat) farkını ayrıştır
Dönem sonu USD değeri: 101.000101.000
Kayıtlı USD değeri + Faiz: 98.000+1.500=99.50098.000 + 1.500 = 99.500
Fiyat Farkı (USD): 101.000−99.500=1.500101.000 - 99.500 = 1.500
Fiyat Farkı (TL): 1.500×32=48.000 TL1.500 \times 32 = 48.000 \text{ TL}
FVOCI portföyünde faiz ve kur farkı dışında kalan fiyat değişimleri özkaynaklarda (291) izlenir.
5
Toplam varlık artışını doğrula
48.000(Faiz)+196.000(Kur)+48.000(Fiyat)=292.000 TL48.000 (Faiz) + 196.000 (Kur) + 48.000 (Fiyat) = 292.000 \text{ TL}
Varlık hesabının (031031) borç bakiyesi bu üç unsurun toplamı kadar artar.

Anahtar Kavram

Banka Tek Düzen Hesap Planı'na göre YP Menkul Değerlerde Değerleme Bileşenlerinin Ayrıştırılması
Bu soruyu puanla

Konular

Menkul Değerler İşlemleri

Bu konudan daha fazla soru