Tekdüzen Hesap Planı (THP) çerçevesinde hesapların kodlanması, sınıflandırılması ve işleyi… — KPSS Muhasebe

Tekdüzen Hesap Planı ( $THP$ ) çerçevesinde hesapların kodlanması, sınıflandırılması ve işleyiş mantığına dair temel kurallar uygulanmaktadır. Özellikle düzenleyici (kontra) hesapların bilanço içindeki konumu ve kayıt yönleri, muhasebe ilkeleri ve raporlama standartları ile doğrudan ilişkilidir.

Buna göre, $THP$ hesaplarının işleyiş kuralları ve mali tablolarda raporlanması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A
Aktif düzenleyici hesaplar (örneğin $257$ Birikmiş Amortismanlar), bilançonun aktifinde yer almalarına rağmen, işleyiş kuralları bakımından kaynak hesapları gibi artışlarını alacak tarafına kaydederler.
B
Pasif düzenleyici hesaplar (örneğin $501$ Ödenmemiş Sermaye), öz kaynaklar veya borçlar gruplarında indirim kalemi olarak yer alır ve karakterleri gereği dönem sonunda borç bakiyesi verirler.
C
$103$ Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-) hesabı, bir varlık grubunda (Hazır Değerler) yer almasına rağmen, pasif karakterli bir hesap gibi çalışarak işletmenin nakit mevcudunu azaltan bir unsurdur.
$501$ Ödenmemiş Sermaye (-) hesabı, işletmenin ortaklarından olan senetsiz alacaklarını temsil ettiği için bilançonun 'Dönen Varlıklar' sınıfındaki 'Ticari Alacaklar' grubunda eksi bir değer olarak raporlanır.Cevap
E
Gelir tablosundaki 'Satış İndirimleri' ( $61$ ) grubu hesapları, brüt satış hasılatını azaltan unsurlar oldukları için dönem içi işleyişleri açısından gider hesapları gibi borç taraflı çalışırlar.

Cevap

Ödenmemiş Sermaye (-) hesabının 'Ticari Alacaklar' grubunda raporlandığını belirten ifade yanlıştır; bu hesap 'Öz Kaynaklar' grubunda yer alır.

Doğru yanıt olan seçenek,

501

Ödenmemiş Sermaye (-) hesabının konumunu yanlış tanımlamaktadır. Tekdüzen Hesap Planı'nda

5

ile başlayan hesaplar 'Öz Kaynaklar' sınıfına aittir. Bu hesap, bilançonun aktifindeki 'Ticari Alacaklar' (

12

) grubunda değil, pasifindeki 'Ödenmiş Sermaye' (

50

) grubu içinde sermayeyi azaltan bir unsur olarak yer alır.

Adım Adım Çözüm

501

Ödenmemiş Sermaye (-) hesabının kod hiyerarşisini inceleyin.

Hesap kodunun ilk hanesi '5'tir, bu da hesabın 'Öz Kaynaklar' sınıfına ait olduğunu gösterir.

THP

hiyerarşisinde ilk rakam hesap sınıfını belirler.

Hesabın niteliğini ve raporlama yerini değerlendirin.

501

nolu hesap, ortakların sermaye taahhüdünün henüz ödenmemiş kısmını izler ve bilançoda

500

Sermaye hesabının hemen altında indirim kalemi (-) olarak gösterilir.

İşletmenin ortaklarından olan sermaye alacağı, üçüncü kişilerden olan ticari alacaklar (

12

grubu) ile karıştırılmamalıdır; bu bir öz kaynak düzeltmesidir.

Diğer düzenleyici hesapların işleyiş kurallarını kontrol edin.

Aktif düzenleyici hesaplar (aktifte yer alıp alacak bakiyesi verenler) ve pasif düzenleyici hesaplar (pasifte yer alıp borç bakiyesi verenler)

THP

işleyiş kurallarına uygundur.

Düzenleyici hesaplar, ait oldukları ana grubun net değerini göstermek için zıt yönlü çalışırlar.

Anahtar Kavram

Hesap Sınıfları ve Düzenleyici Hesapların Raporlanması

İpuçları

Hesap kodlarının ilk hanesine dikkat edin (

1

: Dönen Varlık,

5

: Öz Kaynak).

Ödenmemiş sermaye, işletmenin üçüncü şahıslardan alacağı bir ticari borç mudur yoksa ortakların koymayı taahhüt ettiği bir sermaye unsuru mudur?

Ticari alacaklar

12

grubunda izlenirken, ödenmemiş sermaye

50

grubunun bir indirim kalemidir.

Daha Fazla Pratik

Düzenleyici hesapların dönem sonu kapanış kayıtlarındaki (690/590 devirleri) rollerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Bilanço eşitliğini (

Aktif = Pasif

) düşünerek;

501

nolu hesabın pasifteki sermaye tutarını netleştirmek için orada eksi olarak durması gerektiğini, aksi halde aktifte bir varlık gibi gösterilmesinin öz kaynakları yapay olarak yüksek göstereceğini fark edebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru