Muhasebeye Giriş ve Temel Kavramlar

329 soru

Soru 1Soru

İşletme, 01.10.202501.10.2025 tarihinde idari faaliyetlerinde kullanmak üzere 22 yıllığına kiraladığı bir bina için toplam 120.000120.000 TL kira bedelini ve %20\%20 KDV’yi nakit olarak ödemiştir. İşletme, ödeme tarihinde KDV dahil toplam tutarı (144.000144.000 TL) sehven "770 Genel Yönetim Giderleri" hesabına borç kaydetmiştir. 31.12.202531.12 .2025 tarihinde yapılan envanter çalışmaları sırasında bu hata fark edilmiş ve muhasebenin temel kavramlarına uygun olarak gerekli düzeltme kayıtları yapılmıştır.

Buna göre, yapılan düzeltme kayıtları sonrasında 31.12.202531.12 .2025 tarihli bilançoda "Gelecek Aylara Ait Giderler" ve "Gelecek Yıllara Ait Giderler" hesaplarında raporlanacak tutarların toplamı kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 105.000

Cevap

Düzeltme kayıtları sonrasında bilançoda yer alacak toplam tutar 105.000105.000 TL'dir.
Dönemsellik kavramı, işletmenin sürekliliği içinde sınırlı sürelerle faaliyet sonuçlarının ölçülmesini öngörür. 01.10.202501.10.2025 tarihinde yapılan 24 aylık ödemenin sadece Ekim, Kasım ve Aralık aylarını kapsayan 3 aylık kısmı (15.00015.000 TL) 2025 yılı gideridir. Kalan 21 aylık süreye ait tutar (105.000105.000 TL) henüz hizmet alınmadığı için bilançoda varlık olarak kalmalıdır. Bunun 60.00060.000 TL'si (2026 yılı için) 180 Gelecek Aylara Ait Giderler, 45.00045.000 TL'si (2027'nin ilk 9 ayı için) 280 Gelecek Yıllara Ait Giderler hesabında yer alır. Soruda bu iki hesabın toplamı istendiği için yanıt doğru hesaplanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
KDV hariç aylık kira bedelinin hesaplanması
120.000/24 ay=5.000120.000 / 24 \text{ ay} = 5.000 TL/ay
Dönemsellik kavramı uyarınca giderlerin ilgili olduğu dönemlere dağıtılması için birim dönem maliyeti belirlenmelidir.
2
2025 yılına ait gider payının belirlenmesi
01.10.202531.12.202501.10.2025 - 31.12 .2025 arası 3 ay için 3×5.000=15.0003 \times 5.000 = 15.000 TL
Cari yılın faaliyet sonuçlarını belirlemek için sadece bu yıla ait tüketimler giderleştirilmelidir.
3
Gelecek dönemlere ait toplam varlık tutarının hesaplanması
120.00015.000=105.000120.000 - 15.000 = 105.000 TL (veya 21 ay×5.00021 \text{ ay} \times 5.000 TL)
Henüz kullanılmamış olan 21 aylık kira süresi, işletme için birer ön ödemeli gider niteliğinde olup bilançoda varlık olarak gösterilmelidir.
4
Hesap bazında dağılımın kontrolü (İsteğe bağlı)
180 Hesabı (2026 yılı - 12 ay): 60.00060.000 TL; 280 Hesabı (2027 yılı - 9 ay): 45.00045.000 TL. Toplam: 105.000105.000 TL
Bilançoda kısa ve uzun vade ayrımı yapılarak tam açıklama ve dönemsellik gereği sunum yapılmalıdır.

Anahtar Kavram

Muhasebenin Dönemsellik kavramı uyarınca, peşin ödenen giderlerin cari dönemi aşan kısımlarının sonuç hesaplarına değil, bilançoda aktif karakterli geçici hesaplarda (180/280) izlenmesi gerekir.

İpuçları

1
KDV tutarını hesaplamalardan çıkararak sadece net kira bedeli üzerinden dönemlere dağılım yapın.
2
Ödeme 2025 Ekim başında yapıldığına göre, 2025 yılında kaç ay kira hizmetinden faydalanıldığını ve kaç aylık kısmın 2026 ve sonrasına kaldığını bulun.
3
2025 gideri 3 aydır. Geriye kalan 21 aylık kira tutarı bilançoda 180 ve 280 hesaplarında toplanır. Birim maliyet 5.0005.000 TL'dir.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruyu, kira bedelinin dönem sonunda ödendiği (tahakkuk esası) senaryosu için çözerek farkları analiz edebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 2Soru

İşletmenin elinde bulunan 40.00040.000 TL tutarındaki ileri tarihli (vadeli) bir çekin, hukuki olarak bir ödeme aracı (çek) niteliği taşımasına rağmen, ekonomik olarak bir kredi aracı (senet) gibi vade içermesi nedeniyle dönem sonunda "Alacak Senetleri" hesabına aktarılarak raporlanması, muhasebenin temel kavramlarından hangisinin bir gereğidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Özün önceliği

Cevap

İşlemlerin hukuki formundan ziyade ekonomik gerçekliğine göre muhasebeleştirilmesi 'Özün Önceliği' kavramı gereğidir.
Doğru yanıt olan seçenek, muhasebenin temel kavramlarından biri olan ve işlemlerin sadece dış görünüşüne (hukuki şekline) değil, finansal karakterine (özüne) bakılması gerektiğini savunan 'Özün Önceliği' ilkesini ifade etmektedir. İleri tarihli bir çekin, hukuken çek olmasına rağmen senet olarak kaydedilmesi bu kavramın en tipik örneğidir.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin hukuki formunu analiz et.
Belge hukuken bir 'çek'tir ve görüldüğünde ödenmesi gerekir.
Sınıflandırma öncesi yasal dayanağı belirlemek için.
2
İşlemin ekonomik özünü (gerçekliğini) analiz et.
Çek ileri tarihli olduğu için aslında bir vade içermekte ve 'senet' işlevi görmektedir.
Gerçek finansal karakterin ne olduğunu anlamak için.
3
Ekonomik öz ile hukuki biçimi karşılaştırarak uygun kavramı seç.
Ekonomik öz (senet niteliği) hukuki biçimin (çek niteliği) önüne geçtiği için 'Özün Önceliği' kavramı uygulanır.
Muhasebenin temel kavramlarındaki hiyerarşiyi uygulamak için.

Anahtar Kavram

Özün Önceliği Kavramı: İşlemlerin kaydedilmesinde ve mali tablolarda sunulmasında, hukuki biçimlerinden çok ekonomik özlerinin ve finansal gerçeklerinin esas alınmasıdır.

İpuçları

1
Soruda 'hukuki biçim' ile 'ekonomik gerçeklik' arasındaki farka odaklanın.
2
İleri tarihli çeklerin özünde bir vade taşıması, onların hangi kavrama göre senet gibi işlem görmesini sağlar?
3
Bu kavram, muhasebede 'biçimden önce öz gelir' ilkesini temsil eder.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde, finansal kiralama (leasing) işlemlerinin mülkiyet hukuken kiralayanda olsa bile kiracı tarafından duran varlık olarak kaydedilmesini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 3Soru

Bir işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli envanter çalışmaları sırasında tespit edilen bilgiler aşağıdaki tabloda verilmiştir:

KalemKayıtlı Değer (TLTL)Piyasa / Rayiç Değer (TLTL)Ek Bilgi
Stoklar (Ticari Mallar)400.000400.000385.000385.000-
Hisse Senetleri120.000120.000145.000145.000-
Alacak Senetleri200.000200.000192.000192.000Vadesi 4 ay sonradır.
Şüpheli Ticari Alacaklar100.000100.000-40.00040.000 TLTL'lik kısmı gayrimenkul rehni ile teminatlıdır.

İşletme dönem sonunda; stoklar için 15.00015.000 TLTL, alacak senetleri için 8.0008.000 TLTL reeskont ve şüpheli alacakların tamamı (100.000100.000 TLTL) için karşılık ayırmıştır. Hisse senetlerindeki değer artışı için ise herhangi bir kayıt yapmamıştır.

Buna göre, işletmenin gerçekleştirdiği bu uygulamalardan hangisi 'İhtiyatlılık' kavramının hatalı yorumlanması sonucunda 'Sosyal Sorumluluk' ve 'Tarafsızlık' ilkelerinin ihlal edilmesine yol açmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Şüpheli alacaklar için ayrılan karşılık tutarına teminatlı kısmın da dahil edilmesi

Cevap

Şüpheli alacaklar için ayrılan karşılık tutarına teminatlı kısmın da dahil edilmesi, ihtiyatlılık kavramının sınırlarını aşarak sosyal sorumluluk ve tarafsızlık ilkelerini ihlal eden bir uygulamadır.
Şüpheli ticari alacaklar için karşılık ayrılırken, alacağın teminatlı (ipotek, rehin, teminat mektubu vb.) kısmı risk taşımadığı için karşılık hesaplamasına dahil edilmez. İşletmenin teminatlı kısmı da kapsayacak şekilde tüm alacak tutarı (100.000100.000 TLTL) için karşılık ayırması, dönem kârını objektif olmayan bir şekilde azaltarak 'Gizli Yedek' oluşumuna yol açar. Bu durum, finansal bilgi kullanıcılarının yanıltılmasına neden olduğu için 'Sosyal Sorumluluk' ve 'Tarafsızlık ve Belgelendirme' kavramlarının ihlali anlamına gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Varlıkların değerleme esaslarını incele
Stoklarda 15.00015.000 TLTL değer düşüklüğü ve hisse senetlerinde 25.00025.000 TLTL değer artışı tespit edildi.
İhtiyatlılık kavramı gereği değer düşüklüğü için karşılık ayrılmalı (654654 hesabı), ancak gerçekleşmemiş değer artışları kaydedilmemelidir.
2
Reeskont işlemini analiz et
Alacak senetleri için 8.0008.000 TLTL reeskont hesaplanmıştır.
Bu işlem 'Dönemsellik' kavramının bir gereği olup, senetlerin dönem sonundaki gerçek (peşin) değerini yansıtır.
3
Şüpheli ticari alacakların teminat durumunu değerlendir
100.000100.000 TLTL'lik alacağın 40.00040.000 TLTL'lik kısmı teminatlıdır.
Muhasebe ilkeleri ve Vergi Usul Kanunu uyarınca, şüpheli alacak karşılığı sadece teminatsız kalan kısım (60.00060.000 TLTL) için ayrılabilir.
4
Kavramsal ihlali tespit et
İşletmenin 100.000100.000 TLTL karşılık ayırması, risk bulunmayan 40.00040.000 TLTL için de gider yazması anlamına gelir.
Bu durum 'İhtiyatlılık' bahanesiyle işletme kârının kasten düşük gösterilmesi ve 'Gizli Yedek' oluşturulmasıdır; bu da 'Sosyal Sorumluluk' ve 'Tarafsızlık' ilkelerine aykırıdır.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık kavramı; riskler için temkinli olmayı gerektirir ancak bu durum gizli yedek oluşturulmasına veya mali tabloların tarafsızlığının bozulmasına gerekçe gösterilemez.
Soru 4Soru

Bir anonim şirket yönetimi, dönem sonunda ortaya çıkacak yüksek kâr rakamını düşük göstererek azınlık pay sahiplerine daha az temettü ödemek amacıyla; normal şartlarda duran varlığın maliyetine eklenmesi gereken büyük çaplı bir onarım harcamasını, henüz faturası gelmediği halde sadece genel müdürün sözlü talimatıyla doğrudan "Genel Yönetim Gideri" olarak kaydetmiştir. Bununla birlikte işletme, önceki 33 dönem boyunca stok değerlemesinde kullandığı yöntemi bu yıl geçerli bir gerekçe sunmaksızın değiştirmiş ve bu değişikliğin mali tablolar üzerindeki etkilerini dipnotlarda açıklamamıştır.

Buna göre, işletme yönetiminin bu uygulamalarıyla sırasıyla ihlal ettiği muhasebe temel kavramları aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sosyal Sorumluluk - Tarafsızlık ve Belgelendirme - Tutarlılık

Cevap

İşletmenin sırasıyla ihlal ettiği kavramlar Sosyal Sorumluluk, Tarafsızlık ve Belgelendirme ile Tutarlılık kavramlarıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, soruda verilen üç farklı usulsüzlüğü sırasıyla en iyi karşılayan kavram dizisidir. Azınlık haklarının ihlali adaletli raporlama (Sosyal Sorumluluk), belgesiz işlem objektif kanıt (Tarafsızlık ve Belgelendirme), yöntem değişikliği açıklaması ise karşılaştırılabilirlik (Tutarlılık) ilkeleriyle doğrudan örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kârın azınlık pay sahiplerini yanıltmak amacıyla manipüle edilmesini değerlendir.
Sosyal Sorumluluk kavramının ihlali.
Muhasebenin, belirli bir grubun (yönetim/çoğunluk hissedar) çıkarını değil, tüm toplumun ve paydaşların (azınlık hissedar) haklarını adil bir şekilde gözetmesi gerekir.
2
Fatura olmadan, sadece sözlü talimatla yapılan gider kaydını incele.
Tarafsızlık ve Belgelendirme kavramının ihlali.
Muhasebe kayıtlarının, kişilerin subjektif beyanlarına değil, gerçek durumu yansıtan ve her zaman denetlenebilir olan objektif belgelere (fatura vb.) dayanması zorunludur.
3
Yöntem değişikliğinin gerekçesiz yapılması ve etkilerinin açıklanmaması durumunu analiz et.
Tutarlılık kavramının ihlali.
İşletmelerin seçtikleri muhasebe politikalarını dönemler boyunca değiştirmeden uygulamaları esastır. Değişiklik yapıldığında ise bunun gerekçesi ve finansal tablolar üzerindeki etkisi dipnotlarda mutlaka belirtilmelidir.

Anahtar Kavram

Muhasebenin Temel Kavramları: Sosyal Sorumluluk, Tarafsızlık ve Tutarlılık Sentezi

İpuçları

1
Sorudaki ilk olayda bir grubun (azınlık sahipleri) haklarının çiğnenip çiğnenmediğine odaklanın.
2
Bir muhasebe kaydının geçerli sayılabilmesi için gereken 'objektif kanıt' şartını hatırlayın.
3
Mali tabloların yıllar itibarıyla karşılaştırılabilir olmasını sağlayan temel kuralı düşünün.

Daha Fazla Pratik

Muhasebenin temel kavramlarının birbirini nasıl tamamladığını anlamak için 'Özün Önceliği' ve 'Tam Açıklama' kavramlarını içeren vaka analizlerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 5Soru

İşletmenin Sürekliliği kavramı, bir işletmenin faaliyet süresinin herhangi bir zaman sınırlamasına tabi olmadığını, işletmenin sahiplerinin veya ortaklarının yaşam sürelerinden bağımsız olarak varlığını sürdüreceğini varsayar. Kişilik kavramı ise işletmenin; sahip veya ortaklarından, yöneticilerinden ve diğer ilgililerden ayrı bir kişiliğe sahip olduğunu ifade eder.

Buna göre;

I.I. İşletmenin tasfiyesi söz konusu olmadığı sürece varlıkların maliyet bedeli ile değerlenmesi,
II.II. İşletme ortaklarının işletmeye olan borçlarının "131131 Ortaklardan Alacaklar" hesabında izlenmesi,
III.III. Bir yıldan uzun vadeli tahvil ihraç edilerek finansman sağlanabilmesi,
IV.IV. Maddi duran varlıkların kullanım süresi (ekonomik ömür) boyunca amortismana tabi tutulması,
V.V. İşletme sahibinin işletmeye koyduğu sermayenin işletme için bir pasif unsur (borç) olarak kabul edilmesi

uygulamalarından hangileri doğrudan "İşletmenin Sürekliliği" kavramı ile ilişkilidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: II, IIIIII ve IVIV

Cevap

Maliyet bedeli ile değerleme, uzun vadeli borçlanma ve amortisman ayrılması uygulamalarını içeren seçenek doğrudur.
Varlıkların maliyet bedeli ile değerlenmesi (II), işletmenin tasfiye edilmeyeceği varsayımına dayandığı için Süreklilik kavramı ile ilgilidir. Bir yıldan uzun vadeli tahvil ihracı (IIIIII), işletmenin bu borçları ödeyecek kadar uzun süre ayakta kalacağı varsayımıyla mümkündür. Maddi duran varlıkların amortismana tabi tutulması (IVIV), varlığın maliyetinin kullanım ömrüne yayılmasını gerektirir ki bu da Süreklilik kavramının doğrudan bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
İşletmenin Sürekliliği kavramının kapsamını belirle.
Bu kavram; maliyet esası, amortisman ayrılması ve uzun vadeli (1 yıldan fazla) faaliyetlerin (borçlanma, yatırım) temel dayanağıdır.
İşletmenin ömrünün sınırsız olduğu varsayımı, varlıkların tasfiye değeri yerine maliyetle kaydedilmesini ve bu maliyetin yıllara yayılmasını sağlar.
2
Kişilik kavramının kapsamını belirle.
Bu kavram; işletme ile sahiplerinin ayrılmasını, ortaklarla olan işlemlerin özel hesaplarda (131, 331 gibi) izlenmesini ve sermayenin işletmeye bir borç olarak görülmesini sağlar.
İşletme kendi adına hak edinebilen ve borç altına girebilen bağımsız bir birimdir.
3
Verilen öncülleri kavramlara göre sınıflandır.
I, III ve IV numaralı maddeler Süreklilik; II ve V numaralı maddeler ise Kişilik kavramı ile ilgilidir.
Varlık değerleme ve uzun vadeli yapı süreklilikle; ortak ilişkileri ve sermaye mantığı kişilikle doğrudan bağlantılıdır.

Anahtar Kavram

İşletmenin Sürekliliği ve Kişilik Kavramlarının Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Sosyal Sorumluluk ve Dönemsellik kavramlarının Süreklilik kavramı üzerindeki etkilerini inceleyen karma senaryo sorularını çözünüz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 6Soru

Bir işletmenin bir hesap dönemi içerisinde gerçekleştirdiği işlemler aşağıda sıralanmıştır:

Noİşlem Detayı
I15.00015.000 TL tutarında ticari mal veresiye (borçlanılarak) satın alınmıştır.
IIBankaya olan 8.0008.000 TL tutarındaki kredi borcu işletme kasasından nakden ödenmiştir.
III5.0005.000 TL tutarındaki senetsiz alacak (müşteriden) nakden tahsil edilmiştir.
IV12.00012.000 TL değerindeki bir demirbaşın yarısı nakit, kalan kısmı ise satıcıya borçlanılarak satın alınmıştır.
Vİşletme ortağı, 25.00025.000 TL değerindeki şahsi aracını sermaye payı olarak işletmeye devretmiştir.

Bu işlemler sonucunda işletmenin temel muhasebe denklemindeki toplam varlık tutarında meydana gelen net değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 38.00038.000 TL artış

Cevap

İşlemlerin varlıklar üzerindeki net etkisi 38.000 TL artış yönündedir.
Toplam varlık değişimi, her bir işlemin varlık tarafındaki net etkisinin toplanmasıyla bulunur. 15.000 TL (Stok artışı) - 8.000 TL (Kasa azalışı) + 0 TL (Alacak tahsilatı: Kasa artışı ile Alıcılar azalışı birbirini götürür) + 6.000 TL (12.000 TL demirbaş artışı eksi 6.000 TL kasa azalışı) + 25.000 TL (Taşıt artışı) işlemleri sonucunda net 38.000 TL'lik bir artış gerçekleşmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Veresiye mal alımının etkisini analiz et
Varlık (Stoklar) +15.000+15.000 TL artar; Kaynak (Ticari Borçlar) +15.000+15.000 TL artar.
Varlık ve borcun aynı anda artması bilanço toplamını büyütür.
2
Kredi borcu ödemesinin etkisini analiz et
Varlık (Kasa) 8.000-8.000 TL azalır; Kaynak (Mali Borçlar) 8.000-8.000 TL azalır.
Varlık çıkışı ve borç azalışı bilanço toplamını küçültür.
3
Alacak tahsilatının etkisini analiz et
Varlık (Kasa) +5.000+5.000 TL artar; Varlık (Alıcılar) 5.000-5.000 TL azalır. Net değişim: 00.
Aktif karakterli bir hesabın artıp diğerinin azalması bilanço toplamını değiştirmez (Aktif içi değişim).
4
Yarısı nakit demirbaş alımının etkisini analiz et
Varlık (Demirbaşlar) +12.000+12.000 TL artar; Varlık (Kasa) 6.000-6.000 TL azalır; Kaynak (Ticari Borçlar) +6.000+6.000 TL artar. Net varlık değişimi: +6.000+6.000 TL.
Varlık artışının bir kısmı başka bir varlık azalışıyla, kalan kısmı kaynak artışıyla finanse edilmiştir.
5
Sermaye olarak araç devrinin etkisini analiz et
Varlık (Taşıtlar) +25.000+25.000 TL artar; Kaynak (Sermaye) +25.000+25.000 TL artar.
Ortağın varlık getirmesi hem işletme varlıklarını hem de özkaynakları artırır.
6
Net değişimi hesapla
+15.0008.000+0+6.000+25.000=+38.000+15.000 - 8.000 + 0 + 6.000 + 25.000 = +38.000 TL.
Tüm adımlardaki net varlık değişimlerinin toplamı sonuca ulaşmamızı sağlar.

Anahtar Kavram

Temel Muhasebe Denklemindeki Değişimler

İpuçları

1
Her işlemin bilanço denklemindeki (Varlıklar = Yabancı Kaynaklar + Öz Kaynaklar) 'Varlıklar' tarafını nasıl etkilediğini tek tek not edin.
2
Unutmayın; bir varlık artarken başka bir varlık aynı oranda azalıyorsa (aktif içi değişim), toplam varlık tutarı değişmez.
3
Dördüncü işlemde demirbaş varlığı 12.000 TL artarken kasa varlığı 6.000 TL azalmaktadır; bu işlemin varlıklar üzerindeki net etkisi 6.000 TL artıştır.

Daha Fazla Pratik

İşlemlerin sadece Öz Kaynaklar (Net Varlıklar) üzerindeki etkisini hesaplamayı deneyin. Bu soruda sadece V işleminde sermaye artışı olduğu için cevap 25.000 TL artış olurdu.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 7Soru

Bir işletme, bir hesap dönemi içerisinde aşağıdaki işlemleri gerçekleştirmiştir:

1. 40.00040.000 TL tutarında ticari mal satın alınmıştır. Bu işlem için 10.00010.000 TL nakit ödenmiş, 15.00015.000 TL tutarında çek keşide edilmiş, kalan tutar için satıcıya borçlanılmıştır.
2. Bir ortak, işletmeye olan 20.00020.000 TL tutarındaki sermaye taahhüdünü, ekspertiz değeri 25.00025.000 TL olan bir taşıtı işletmeye devrederek yerine getirmiş; aradaki fark hisse senedi ihraç primi olarak kaydedilmiştir.
3. Vadesi gelen 30.00030.000 TL tutarındaki senetli borcun 10.00010.000 TL'si banka aracılığıyla ödenmiş, kalan tutar için 2.0002.000 TL vade farkı (faiz) eklenerek yeni bir borç senedi düzenlenmiştir.

Bu işlemler sonucunda işletmenin toplam varlıkları ve toplam öz kaynaklarındaki net değişim aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Toplam Varlıklar 30.00030.000 TL artar; Öz Kaynaklar 23.00023.000 TL artar.

Cevap

İşlemler sonucunda toplam varlıklar 30.00030.000 TL, öz kaynaklar ise 23.00023.000 TL artış göstermiştir.
Toplam varlık değişimi, üç işlemin aktif kalemler üzerindeki net etkisinden (+15.000+25.00010.000=30.000+15.000 + 25.000 - 10.000 = 30.000) oluşur. Öz kaynak değişimi ise ortak tarafından sermaye borcuna karşılık getirilen varlığın toplam değeri (25.00025.000) ile borç yenileme sırasında katlanılan faiz giderinin (2.000-2.000) net farkıdır (23.00023.000).

Adım Adım Çözüm

1
Birinci işlemin etkisini hesapla: 40.00040.000 TL Stok (+), 10.00010.000 TL Kasa (-), 15.00015.000 TL Verilen Çekler (- Aktif Düzenleyici).
Varlık Değişimi: +15.000+15.000 TL (40.00010.00015.00040.000 - 10.000 - 15.000). Borç Değişimi: +15.000+15.000 TL (Satıcılar).
Varlık değişimi ile yabancı kaynak değişimi birbirine eşit olmalıdır.
2
İkinci işlemin etkisini hesapla: 25.00025.000 TL Taşıt (+), 20.00020.000 TL Ödenmemiş Sermaye (- Pasif Düzenleyici = Özkaynak Artışı), 5.0005.000 TL Emisyon Primi (+).
Varlık Değişimi: +25.000+25.000 TL. Öz Kaynak Değişimi: +25.000+25.000 TL (20.000+5.00020.000 + 5.000).
Ortakların varlık devri hem varlıkları hem de öz kaynakları aynı oranda artırır.
3
Üçüncü işlemin etkisini hesapla: 10.00010.000 TL Banka (-), 30.00030.000 TL Eski Senet (- Borç Azalışı), 22.00022.000 TL Yeni Senet (+ Borç Artışı), 2.0002.000 TL Finansman Gideri (- Özkaynak Azalışı).
Varlık Değişimi: 10.000-10.000 TL. Borç Değişimi: 8.000-8.000 TL (30.000+22.000-30.000 + 22.000). Öz Kaynak Değişimi: 2.000-2.000 TL.
Borç yenileme işleminde ödenen faiz işletme için bir giderdir ve dönem net kârı üzerinden öz kaynakları azaltır.
4
Net değişimleri topla.
Varlıklar: +15.000+25.00010.000=+30.000+15.000 + 25.000 - 10.000 = +30.000 TL. Öz Kaynaklar: 0+25.0002.000=+23.0000 + 25.000 - 2.000 = +23.000 TL.
İşlemlerin kümülatif etkisi bilanço denkleminde dengeyi korumalıdır (30.000=7.000+23.00030.000 = 7.000 + 23.000).

Anahtar Kavram

Temel Muhasebe Denklemi ve Karmaşık Denklem Değişimleri
Soru 8Soru

İşletmenin, daha önce veresiye olarak mal satın aldığı bir satıcıya olan 5.0005.000 TL tutarındaki borcunu banka mevduat hesabından gönderdiği havale ile ödemesi durumunda, bilanço mantığı ve çift taraflı kayıt sistemi gereği yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Satıcılar hesabı borçlandırılır, Bankalar hesabı alacaklandırılır.

Cevap

Satıcılar hesabının borçlandırılması ve Bankalar hesabının alacaklandırılması gerekir.
İşletme borç ödediğinde, bir pasif (kaynak) hesabı olan Satıcılar hesabı azalır. Pasif hesaplardaki azalışlar hesabın borç tarafına kaydedilir. Aynı zamanda ödeme bankadan yapıldığı için bir aktif (varlık) hesabı olan Bankalar hesabı da azalır. Aktif hesaplardaki azalışlar ise hesabın alacak tarafına kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemden etkilenen hesapları belirleyin.
Satıcılar (Pasif/Kaynak) ve Bankalar (Aktif/Varlık) hesapları etkilenir.
Borç ödemesi satıcılara olan yükümlülüğü azaltırken, bankadaki nakit varlığını da azaltır.
2
Hesaplardaki değişim yönünü ve kayıt kuralını uygulayın.
Pasif hesapta azalış = Borç; Aktif hesapta azalış = Alacak.
Çift taraflı kayıt sistemine göre varlık azalışları alacağa, kaynak azalışları borca kaydedilir.
3
Muhasebe kaydını oluşturun.
Satıcılar hesabı borç tarafına, Bankalar hesabı alacak tarafına yazılır.
Bilanço eşitliğinin her iki tarafında da 5.0005.000 TL tutarında bir azalış meydana gelerek denklik korunur.

Anahtar Kavram

Aktif ve pasif hesaplarda azalışların kaydedilme yönü.

İpuçları

1
Bu işlem bir borç ödemesidir. İşletmenin hem varlıkları hem de borçları azalmaktadır.
2
Bankadaki para bir varlıktır (aktif). Varlıklardaki azalışlar hangi tarafa kaydedilir?
3
Satıcılar bir borçtur (pasif). Borçlardaki (kaynaklardaki) azalışlar hesabın sol (borç) tarafına kaydedilir.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin bir bankadan kredi alıp bunu kasasına koyması durumunda kayıt mantığının nasıl değişeceğini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Bilanço temel denklemini (Varlıklar=KaynaklarVarlıklar = Kaynaklar) düşünün. Bankadan ödeme yapıldığında Aktif taraf 5.0005.000 TL azalır. Denklemin bozulmaması için Pasif (Kaynak) tarafının da 5.0005.000 TL azalması gerekir. Bu da Satıcılar hesabının borçlandırılmasıyla mümkündür.
Tahmini Süre:45s
Soru 9Soru

Bir işletmenin 20252025 yılı hesap dönemine ilişkin gerçekleştirdiği bazı işlemler ve raporlama tercihleri aşağıda belirtilmiştir:

NoGerçekleştirilen İşlem / Raporlama Tercihi
Iİşletme hakkında devam eden ve sonuçlandığında mali yapıyı önemli ölçüde etkileyebilecek olan bir hukuki sürecin tüm detaylarına, finansal tablo kullanıcılarının karar verme sürecini etkilememesi için dipnotlarda yer verilmiştir.
IIİşletmenin elinde bulunan, vadesine 66 ay kalan ve ticari bir işlemden kaynaklanan müşteri çekleri, hukuki formuna uygun olarak '101 Alınan Çekler' hesabında izlenmiş; ancak bu çeklerin iktisadi özü (alacak senedi niteliği) dikkate alınarak dönem sonu bilançosunda 'Ticari Alacaklar' grubuna sınıflandırma değişikliği yapılmadan aktarılmıştır.
IIIİşletmenin aktif toplamı ve dönem karı ile kıyaslandığında tutarı oldukça düşük olan, tek tek sayılması ise yüksek maliyet gerektiren bazı kırtasiye malzemeleri, stoklara alınmadan doğrudan gider olarak kaydedilmiştir.

Bu işlemlerin muhasebenin temel kavramları ışığında değerlendirilmesiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 1. işlem Tam Açıklama kavramının bir gereğidir, 2. işlem Özün Önceliği kavramına aykırı bir uygulamadır, 3. işlem ise Önemlilik kavramı çerçevesinde muhasebe standartlarına uygundur.

Cevap

Hukuki sürecin dipnotlarda açıklanması Tam Açıklama kavramına, vadeli çeklerin alacak senedi olarak sınıflandırılmaması Özün Önceliği kavramına aykırılığa, düşük değerli kalemlerin doğrudan gider yazılması ise Önemlilik kavramına uygundur.
Doğru olan değerlendirme; hukuki süreçlerin dipnotlarda yer almasının 'Tam Açıklama' kavramı gereği olduğunu, vadeli çeklerin senet gibi sınıflandırılmamasının ekonomik özü yansıtmadığı için 'Özün Önceliği' kavramına aykırı olduğunu ve düşük değerli stokların doğrudan giderleştirilmesinin 'Önemlilik' kavramı kapsamında makul olduğunu belirtmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
I. No'lu işlemi analiz et.
Mali tablo kullanıcılarını bilgilendirmek amacıyla dipnotlarda detay verilmesi 'Tam Açıklama' kavramı ile ilgilidir.
Tam Açıklama kavramı, finansal tabloların bu tablolardan yararlanacak olanların karar vermelerine yardımcı olacak ölçüde yeterli ve açık olması gerektiğini ifade eder.
2
II. No'lu işlemi analiz et.
Vadesi gelmemiş çeklerin iktisadi özü 'alacak senedi' niteliğindedir. Bunların sadece hukuki formuna (çek) bakılarak sınıflandırılması 'Özün Önceliği' kavramına aykırıdır.
Özün Önceliği kavramı, işlemlerin muhasebeleştirilmesinde hukuki biçimlerinden ziyade ekonomik özlerinin esas alınmasını gerektirir.
3
III. No'lu işlemi analiz et.
Aktif toplamına göre önemsiz tutardaki kalemlerin doğrudan gider yazılması 'Önemlilik' kavramı uyarınca kabul edilebilir bir uygulamadır.
Önemlilik kavramı, bir hesap kalemi veya mali bir olayın nisbi ağırlığının finansal kararları etkileyebilecek düzeyde olmasını esas alır; düşük değerli kalemler için basitleştirme yapılabilir.
4
Sonuçları seçeneklerle karşılaştır.
Tam Açıklama (doğru), Özün Önceliği (aykırı) ve Önemlilik (uygun) eşleşmesi bulunan seçenek doğrudur.
Analiz edilen üç kavramın da doğru şekilde tanımlandığı tek seçenek budur.

Anahtar Kavram

Muhasebenin Temel Kavramları: Tam Açıklama, Özün Önceliği ve Önemlilik

İpuçları

1
Finansal tablo kullanıcılarını bilgilendirmek için kullanılan dipnotlar hangi kavramla doğrudan ilgilidir?
2
Vadeli çeklerin hukuki formu 'çek' olmasına rağmen, ekonomik olarak 'alacak senedi' gibi işlem görmesi hangi kavramın gereğidir?
3
Özün önceliği kavramına göre, bir işlemin muhasebe kayıtlarına alınmasında onun hukuki şekli mi yoksa yarattığı ekonomik gerçeklik mi daha önemlidir?

Daha Fazla Pratik

İleri tarihli (vadeli) çeklerin yıl sonunda reeskonta tabi tutulup tutulmayacağını Özün Önceliği kavramı çerçevesinde araştırınız.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 10Soru

Tekdüzen Hesap Planı (THPTHP) çerçevesinde, işletmenin öz kaynaklar grubunda yer alan 501501 Ödenmemiş Sermaye ()(-) hesabı ile ilgili olarak aşağıda yapılan değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu hesap, işletmenin ortaklarından olan alacağını temsil ettiği için bilançonun aktifinde 'Diğer Çeşitli Alacaklar' grubu altında izlenmelidir.

Cevap

Ödenmemiş sermaye hesabı, işletmenin ortaklarından olan bir alacağı temsil etmesine rağmen aktifte değil, pasifte öz kaynakları düzenleyici bir hesap olarak raporlanmalıdır.
Doğru yanıt olan ifade hatalıdır çünkü 501501 Ödenmemiş Sermaye ()(-) hesabı, bilançonun aktifinde değil, pasifinde Öz Kaynaklar ana grubunun altında yer alır. Bu hesap, sermaye taahhüdünün henüz yerine getirilmeyen kısmını gösterir ve 500500 Sermaye hesabını netleştirmek için kullanılır.

Adım Adım Çözüm

1
Hesabın karakterini belirle
501501 Ödenmemiş Sermaye ()(-) hesabı, pasif karakterli 500500 Sermaye hesabını düzenleyen (indirim niteliğinde) bir hesaptır.
Düzenleyici hesapların işleyişi, ilgili oldukları ana hesabın tam tersidir.
2
Kayıt mantığını uygula
Pasifi düzenlediği için aktif gibi (borç tarafı artış, alacak tarafı azalış) çalışır.
Ana hesap alacakla artıyorsa, onu azaltan hesap borçla artmalıdır.
3
Mali tablo konumunu saptanması
Hesap bilançonun pasifinde, öz kaynaklar grubunda eksi ()(-) olarak yer alır.
THP kurallarına göre düzenleyici hesaplar, ilgili oldukları ana hesabın hemen altında gösterilir.
4
Hatalı ifadeyi tespit et
Hesabın aktifte 'Diğer Çeşitli Alacaklar' grubunda yer alması gerektiğini savunan ifade hatalıdır.
Bu durum ihtiyatlılık ve özün önceliği kavramları gereği sermayenin henüz ödenmeyen kısmını net bir şekilde göstermek içindir.

Anahtar Kavram

Öz kaynakları düzenleyici hesapların (501,591501, 591 vb.) işleyişi ve raporlanması

İpuçları

1
Düzenleyici (eksi) hesapların isimlerinin yanındaki ()(-) işareti, o hesabın bilançoda hangi grupta yer alıyorsa oranın karakterine ters çalıştığını gösterir.
2
Öz kaynaklar bilançonun pasifindedir. Bir pasif hesabını düzenleyen hesap, aktif bir hesap gibi borç tarafıyla artar.

Daha Fazla Pratik

103103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabının bilançodaki yeri ve işleyişi ile bu soruyu karşılaştırarak pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 11Soru

Bir işletmenin dönem sonu envanter işlemleri sırasında şu hususlar tespit edilmiştir:

- İşletme aleyhine açılan bir tazminat davasının kaybedilme ihtimali %65 olarak öngörülmektedir.
- İşletme lehine devam eden bir patent davasının kazanılma ihtimali %95 olarak değerlendirilmektedir.
- Stoklardaki ticari malların piyasa değerinin, maliyet bedelinin %15 altına düştüğü saptanmıştır.
- Portföydeki hisse senetlerinin borsa rayicinin, alış bedelinin %20 üzerinde olduğu belirlenmiştir.

Muhasebenin ihtiyatlılık kavramı uyarınca, bu durumlara ilişkin yapılması gereken işlemlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Aleyhteki dava için karşılık ayrılması ve stok değer düşüklüğünün gider kaydedilmesi gerekirken; lehteki dava ve hisse senedi değer artışı için herhangi bir kayıt yapılmamalıdır.

Cevap

İhtiyatlılık kavramı uyarınca aleyhteki dava ve stok değer düşüklüğü için kayıt yapılmalı, lehteki dava ve hisse senedi değer artışı ise kaydedilmemelidir.
Doğru ifade, ihtiyatlılık kavramının temel uygulama prensibini yansıtmaktadır. Bu kavrama göre, işletmenin karşı karşıya olduğu belirsizliklerde muhtemel gider ve zararlar (aleyhteki dava ve stok değer kaybı) için karşılık ayrılırken, muhtemel gelir ve karların (lehteki dava ve hisse senedi değer artışı) kaydedilmemesi esastır. Bu yaklaşım, finansal tabloların aşırı iyimser olmasını engeller ve özkaynakları korur.

Adım Adım Çözüm

1
Aleyhteki davanın analizi
Kaybedilme ihtimali %65 (muhtemel zarar).
İhtiyatlılık kavramı, kesinleşmese de gerçekleşmesi muhtemel olan gider ve zararlar için karşılık ayrılmasını (gider kaydedilmesini) gerektirir.
2
Lehteki davanın analizi
Kazanılma ihtimali %95 olsa dahi kayıt yapılmaz.
İhtiyatlılık kavramı uyarınca muhtemel gelir ve karlar, ancak gerçekleştiğinde (kesinleştiğinde) gelirlere dahil edilir.
3
Stok değer düşüklüğünün analizi
Maliyet bedelinin altına düştüğü için karşılık ayrılır.
Varlıkların değerindeki muhtemel azalışlar, ihtiyatlılık gereği finansal tablolarda gösterilmelidir.
4
Hisse senedi değer artışının analizi
Alış bedelinin üzerinde olsa da kayıt yapılmaz.
Varlıkların değerindeki muhtemel artışlar, satış veya tahsilat yoluyla gerçekleşmeden finansal tablolara kar olarak yansıtılamaz.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık Kavramının Asimetrik Yapısı

İpuçları

1
İhtiyatlılık kavramı, 'karamsar bir bakış açısıyla' muhtemel zararları hemen tanımayı ancak karları beklemeyi gerektirir.
2
Zarar olasılığı varken karşılık ayırmak zorunludur ancak kar olasılığı varken sadece dipnotlarda bilgi verilir, yevmiye kaydı yapılmaz.
3
Stoklarda 'maliyet veya piyasa değerinden düşük olanı' ilkesi ihtiyatlılığın bir sonucudur. Hisse senetlerindeki artış ise gerçekleşmemiş kârdır.

Daha Fazla Pratik

İhtiyatlılık kavramı ile Tarafsızlık ve Nesnellik kavramları arasındaki çatışma durumlarını inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 12Soru

İşletmelerin mali tablolarının birbirini izleyen dönemler arasında karşılaştırılabilir olmasını sağlamak amacıyla, seçilen muhasebe politikalarının ve değerleme yöntemlerinin haklı bir neden olmadıkça değiştirilmeden uygulanmasını öngören muhasebe temel kavramı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tutarlılık

Cevap

Tutarlılık kavramı, seçilen muhasebe politikalarının dönemler boyunca sabit kalmasını ve karşılaştırılabilirliği esas alır.
Tutarlılık kavramı, muhasebe uygulamaları için seçilen politika ve yöntemlerin (örneğin stok değerleme veya amortisman yöntemleri) dönemden döneme değiştirilmeden uygulanmasını gerektirir. Bu sayede işletmenin farklı dönemlerine ait mali tabloları birbiriyle karşılaştırılabilir hale gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen anahtar ifadeleri belirleyin.
"Karşılaştırılabilirlik", "politikaların değiştirilmeden uygulanması" ve "dönemler arası süreklilik" kavramları tespit edilmiştir.
Sorunun hangi temel kavramla ilgili olduğunu anlamak için ipuçlarını toplamak gerekir.
2
Tespit edilen ifadeleri muhasebenin temel kavramlarıyla eşleştirin.
Bu özellikler doğrudan Tutarlılık kavramının tanımını oluşturur.
Tutarlılık kavramı, benzer olay ve işlemlerde kayıt düzenleri ile değerleme ölçütlerinin değişmezliğini şart koşar.

Anahtar Kavram

Tutarlılık Kavramı

İpuçları

1
Bu kavram, mali tabloların geçmiş yıllarla kıyaslanabilmesi için yöntem birliği sağlar.
2
Eğer bir işletme stok değerleme yöntemini sürekli değiştirirse, bu kavramı ihlal etmiş olur.

Daha Fazla Pratik

Muhasebe politikalarında zorunlu bir değişiklik yapıldığında, bu durumun hangi kavram gereği dipnotlarda açıklanması gerektiğini araştırınız (Tam Açıklama).
Tahmini Süre:45s
Soru 13Soru

Muhasebenin temel kavramları, finansal tabloların hazırlanmasında ve muhasebe uygulamalarında yol gösterici temel ilkelerdir. Bu bağlamda karşılaşılan aşağıdaki durumlardan hangisinin dayandığı temel kavramlar doğru gruplandırılmıştır?

I. Bir işletmede çalışanların uzmanlık seviyesi ve yönetim ekibinin vizyonu gibi işletme başarısını doğrudan etkileyen faktörlerin finansal tablolara bir varlık kalemi olarak yansıtılamaması.
II. İşletmenin yeni satın aldığı bir makinenin montajı ve deneme üretimi sırasında ödenen işçilik giderlerinin doğrudan gider yazılmayıp, makinenin aktif değerine eklenerek kaydedilmesi.
III. İhracat yapan bir işletmenin yurt dışındaki müşterisine kestiği 20.00020.000 USD tutarındaki faturayı, işlem tarihindeki kur üzerinden Türk Lirası'na çevirerek muhasebe kayıtlarına geçirmesi.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I: Parayla Ölçülme; II: Maliyet Esası; III: Parayla Ölçülme

Cevap

Birinci ve üçüncü maddelerdeki uygulamalar 'Parayla Ölçülme' kavramına, ikinci maddedeki uygulama ise 'Maliyet Esası' kavramına dayanmaktadır.
Doğru yanıt olan seçenek, muhasebenin temel kavramlarının sınırlarını ve uygulama alanlarını eksiksiz eşleştirir. Parayla ölçülme kavramı hem nelerin muhasebe kapsamına gireceğini (parayla ölçülebilirlik) hem de hangi ölçü birimiyle (ulusal para) kaydedileceğini belirlerken; maliyet esası, varlıkların hangi bedelle (elde etme maliyeti) defterlere taşınacağını hükme bağlar.

Adım Adım Çözüm

1
I. öncülün analiz edilmesi
Parayla Ölçülme
Bu kavram, sadece parayla ölçülebilen iktisadi olayların muhasebeye yansıtılmasını öngörür. Yönetim vizyonu veya personel kalitesi parayla objektif ölçülemediği için bilançoda yer almaz.
2
II. öncülün analiz edilmesi
Maliyet Esası
Bu kavram, bir varlığın elde edilmesi sırasında katlanılan tüm fedakarlıkların (fatura, nakliye, gümrük, montaj) varlığın maliyetine dahil edilmesini gerektirir.
3
III. öncülün analiz edilmesi
Parayla Ölçülme
Muhasebede finansal işlemlerin ortak bir payda ile ifade edilmesi zorunludur. Dövizli işlemlerin ulusal para birimine (TL) çevrilerek kaydedilmesi bu kavramın doğrudan gereğidir.

Anahtar Kavram

Parayla Ölçülme ve Maliyet Esaslı Değerleme İlkeleri
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 14Soru

Muhasebe; mali nitelikteki olayların kaydedilmesi, sınıflandırılması, özetlenmesi ve raporlanması aşamalarından oluşan bir bilgi sistemidir. Buna göre, işletmenin gerçekleştirdiği mali nitelikteki işlemlerin, yevmiye defterine (günlük defter) tarih sırasına göre ve belgelerle desteklenerek yazılması işlemi, muhasebenin aşağıdaki işlevlerinden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kaydetme

Cevap

Muhasebe işlemlerinin yevmiye defterine tarih sırasına göre yazılması işlemi 'Kaydetme' işlevidir.
Kaydetme işlevi, muhasebenin ilk aşamasıdır ve mali nitelikteki olayların belgelerine dayanarak yevmiye defterine (günlük defter) tarih sırasına göre yazılmasını kapsar. Bu aşama, sistemin veri giriş noktasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Muhasebe sürecindeki işlevlerin sırasını ve anlamlarını gözden geçir.
Süreci oluşturan temel adımlar; kaydetme, sınıflandırma, özetleme ve raporlamadır.
Soruda sorulan işlemin hangi aşamaya ait olduğunu saptamak için temel süreci bilmek gerekir.
2
Yevmiye defterinin (günlük defter) muhasebe sistemindeki yerini belirle.
Yevmiye defteri, işlemlerin ilk kez kaydedildiği defterdir.
Kronolojik kayıt yeri ile muhasebe işlevi arasındaki bağı kurmak gerekir.
3
Tanımlanan işlemi uygun işlevle eşleştir.
İşlemlerin defterlere yazılması 'Kaydetme' (Recording) işlevidir.
Soru metninde belirtilen 'yevmiye defterine yazılması' ifadesi doğrudan kaydetme işlevini tanımlamaktadır.

Anahtar Kavram

Muhasebe Süreci ve Kaydetme İşlevi

İpuçları

1
Muhasebe süreci verilerin sisteme girmesiyle başlar. İlk giriş noktası hangi defterdir?
2
İşlemlerin 'tarih sırasına göre yazılması' muhasebenin ilk ve temel fonksiyonunu işaret eder.

Daha Fazla Pratik

Muhasebenin sınıflandırma işlevinde kullanılan temel defterin ne olduğunu araştırınız.
Tahmini Süre:45s
Soru 15Soru

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu hükümleri uyarınca, Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TÜRMOB) bünyesindeki kurulların oluşumu, üye sayıları ve meslek mensubu dağılımlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Birlik Denetleme Kurulu üç üyeden oluşur ve bu üyelerin tamamının yeminli mali müşavirler arasından seçilmesi zorunludur.

Cevap

Birlik Denetleme Kurulu üç üyeden oluşur ve bu üyelerin tamamının yeminli mali müşavirler arasından seçilmesi zorunludur ifadesi yanlıştır.
3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 39. maddesi uyarınca; Birlik Denetleme Kurulu üç üyeden oluşur. Bu üyelerin ikisinin yeminli mali müşavir, birinin ise serbest muhasebeci mali müşavir olması şarttır. Dolayısıyla üyelerin tamamının yeminli mali müşavir olması gerektiği yönündeki beyan kanuna aykırıdır ve yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
TÜRMOB yönetim organlarının yapısını analiz et.
Birlik bünyesinde Yönetim, Disiplin ve Denetleme kurulları bulunur.
Kurulların üye sayıları ve mesleki dağılımları 3568 sayılı Kanun ile ayrı ayrı belirlenmiştir.
2
Birlik Denetleme Kurulu'nun yasal bileşimini hatırla.
3568 sayılı Kanun'un 39. maddesine göre denetleme kurulu 3 üyeden oluşur ve 2 YMM, 1 SMMM dağılımı zorunludur.
Üst kurulda denetim fonksiyonunun her iki meslek grubunu da temsil etmesi amaçlanmıştır.
3
Seçenekleri bu bilgiyle karşılaştır.
Üyelerin 'tamamının' YMM olması gerektiğini belirten seçenek yasal düzenleme ile çelişmektedir.
Hatalı ifadeyi tespit etmek sorunun çözümünü sağlar.

Anahtar Kavram

TÜRMOB Kurul Oluşumları ve SMMM/YMM Dağılım Kotası

Alternatif Yöntem

TÜRMOB kurullarında üye sayısı azaldıkça YMM/SMMM oranının da küçülerek (5/4 -> 3/2 -> 2/1) korunduğunu, ancak hiçbir kurulun tamamen tek bir meslek grubundan oluşmadığını kodlayarak yanlış seçeneği hızla bulabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 16Soru

Bir işletme, dönem sonu envanter çalışmaları sırasında stoklarında yer alan ticari malların maliyet bedelinin 120.000120.000 TLTL, piyasa değerinin ise 100.000100.000 TLTL olduğunu belirlemiştir. İşletmenin bu değer azalışı için karşılık ayırarak muhtemel zararı dönem giderlerine yansıtması aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin bir gereğidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İhtiyatlılık

Cevap

İhtiyatlılık kavramı uyarınca işletmeler, muhtemel gider ve zararları için karşılık ayırarak kendilerini güvence altına alırlar.
Doğru seçenek olan ihtiyatlılık kavramı; işletmenin karşılaşabileceği risklerin göz önünde bulundurulmasını, muhtemel gider ve zararlar için karşılık ayrılmasını, muhtemel gelirlerin ise gerçekleşmeden kaydedilmemesini ifade eder. Soruda stok değer düşüklüğü için karşılık ayrılması bu tanıma tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Varlıkların değerlerini karşılaştırın.
Maliyet bedeli (120.000120.000 TLTL) ile piyasa değeri (100.000100.000 TLTL) arasında 20.00020.000 TLTL tutarında bir değer azalışı mevcuttur.
Değer düşüklüğü olup olmadığını belirlemek için kayıtlı değer ile güncel değer kıyaslanır.
2
Muhtemel zararın muhasebeleştirilme mantığını belirleyin.
Zarar henüz kesinleşmemiş olsa da piyasa düşüşü nedeniyle 'muhtemel' hale gelmiştir.
Muhasebede muhtemel risklere karşı hazırlıklı olma ilkesi uygulanmalıdır.
3
İlgili temel kavramı seçin.
Muhtemel zararlar için karşılık ayrılmasını öngören 'İhtiyatlılık' kavramıdır.
İhtiyatlılık, kârlar için gerçekleşme şartı ararken, zararlar için muhtemel olmayı yeterli görür.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık Kavramı

İpuçları

1
Gelecekte beklenen bir zarara karşı önlem almayı düşünün.
2
Hangi kavram 'muhtemel zararları kaydet ama muhtemel kârları bekle' der?

Daha Fazla Pratik

Şüpheli ticari alacaklar için karşılık ayrılması durumunda hangi kavramın kullanıldığını tekrar ederek bilginizi pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 17Soru

(Z) İşletmesi'nde görevli bir personelin gerçekleştirdiği iş seyahatine ilişkin konaklama harcaması, personelin faturasını kaybetmesi üzerine sadece sözlü beyanı esas alınarak muhasebe kayıtlarına gider olarak aktarılmıştır. Bu uygulama, muhasebenin aşağıdaki temel kavramlarından hangisine doğrudan aykırılık teşkil eder?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tarafsızlık ve Belgelendirme

Cevap

İşlemlerin fatura gibi objektif kanıtlara dayandırılması gerektiğini ifade eden Tarafsızlık ve Belgelendirme kavramı
Muhasebenin temel kavramlarından biri olan Tarafsızlık ve Belgelendirme kavramı, muhasebe kayıtlarının yapılabilmesi için bu işlemlerin fatura, makbuz gibi objektif kanıtlara dayandırılmasını ve muhasebe bilgilerinin saptanmasında tarafsız kalınmasını gerektirir. Sorudaki senaryoda harcamanın belgesiz kaydedilmesi bu kuralı doğrudan ihlal eder.

Adım Adım Çözüm

1
Olayın analiz edilmesi
Bir harcamanın belge olmaksızın sadece beyana dayalı kaydedildiği tespit edildi.
Muhasebede her kaydın tevsik edici (kanıtlayıcı) bir belgeye dayanması gerekir.
2
Kavram eşleştirmesi yapılması
Belgeye dayandırma ve kişisel yorumlardan uzak durma zorunluluğu 'Tarafsızlık ve Belgelendirme' kavramıyla eşleşir.
Bu kavram, muhasebe kayıtlarının usulüne uygun belgelerle (fatura, makbuz vb.) kanıtlanmasını şart koşar.

Anahtar Kavram

Tarafsızlık ve Belgelendirme Kavramı
Tahmini Süre:45s
Soru 18Soru

Muhasebe kuramında, işletmenin faaliyet ömrünün herhangi bir zaman sınırlamasına tabi olmadığı ve sahiplerinin ömründen bağımsız olarak sonsuza kadar devam edeceği varsayılır. Bu varsayım, finansal tabloların hazırlanmasında kullanılan birçok teknik ve yöntemin temel dayanağıdır.

Buna göre;

I.I. Maddi duran varlıkların maliyet bedeli ile değerlenerek ekonomik ömürleri boyunca amortismana tabi tutulması,
II.II. İşletmeye ait varlık ve borçların, işletme sahiplerinin şahsi varlık ve borçlarından ayrı raporlanması,
III.III. Borçların ve alacakların 11 yıllık süre sınırı baz alınarak kısa ve uzun vadeli olarak sınıflandırılması,
IV.IV. Gelecekte ortaya çıkması muhtemel riskler ve giderler için karşılık ayrılması

uygulamalarından hangileri doğrudan İşletmenin Sürekliliği kavramının bir sonucu olarak ortaya çıkmaktadır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: II ve IIIIII

Cevap

İşletmenin Sürekliliği kavramı ile doğrudan ilgili olan uygulamalar duran varlıklar için amortisman ayrılması (II) ve alacak/borçların vade yapılarına göre sınıflandırılmasıdır (IIIIII).
İşletmenin Sürekliliği kavramı, işletmenin ömrünün belirsiz olduğunu varsayar. Bu nedenle maddi duran varlıklar satın alındığında hemen gider yazılmak yerine maliyet bedeliyle aktifleştirilir ve yıllara yayılarak amortismana tabi tutulur (II). Ayrıca, işletmenin gelecek dönemlerde de var olacağı kabul edildiği için yabancı kaynaklar ve alacaklar bir yıldan kısa (dönen) ve uzun (duran) vadeli olarak gruplandırılabilir (IIIIII).

Adım Adım Çözüm

1
İşletmenin Sürekliliği kavramının tanımını hatırla.
İşletmenin faaliyetlerinin sonsuza kadar süreceği varsayımıdır.
Varlıkların değerlemesi ve amortisman mantığı bu varsayıma dayanır.
2
II. maddeyi değerlendir (Amortisman).
Doğru.
Eğer işletme yarın kapanacak olsa varlıklar net satış değeriyle gösterilirdi; amortisman ayrılması varlığın gelecekte de kullanılacağı varsayımına dayanır.
3
IIII. maddeyi değerlendir (Varlıkların ayrılması).
Yanlış.
Bu durum doğrudan 'Kişilik' kavramının bir gereğidir.
4
IIIIII. maddeyi değerlendir (Vade sınıflandırması).
Doğru.
Kısa ve uzun vade ayrımı, işletmenin en azından bu vadelerin dolacağı kadar süre faaliyette kalacağı varsayımının sonucudur.
5
IVIV. maddeyi değerlendir (Karşılık ayırma).
Yanlış.
Muhtemel riskler için önlem almak 'İhtiyatlılık' kavramı ile ilgilidir.

Anahtar Kavram

İşletmenin Sürekliliği ve Muhasebe Uygulamaları

İpuçları

1
İşletmenin ömrünün sonsuz olması, varlıkların değerleme yöntemlerini nasıl etkiler?
2
Amortisman ayırmak için varlığın önümüzdeki yıllarda da işletmede kullanılacağını varsaymamız gerekmez mi?
3
Kısa ve uzun vade ayrımı, işletmenin gelecekte faaliyetlerine devam edeceği kabulünün en temel teknik göstergesidir.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin Sürekliliği kavramının zıttı olan 'Tasfiye Esası' durumunda finansal tabloların nasıl değişeceğini araştırınız.

Alternatif Yöntem

Vazgeçme (Eleme) yöntemiyle; II. maddenin Kişilik, IV. maddenin İhtiyatlılık olduğunu belirleyerek bu maddeleri içeren seçenekleri eleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 19Soru

Muhasebe uygulamalarında belirsizliklerin mevcut olduğu durumlarda, işletmenin varlıklarını veya gelirlerini olduğundan fazla, borçlarını veya giderlerini ise olduğundan az göstermemek amacıyla temkinli hareket edilmesi gerektiğini ifade eden temel kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İhtiyatlılık

Cevap

İhtiyatlılık kavramı, işletmenin karşı karşıya kalabileceği belirsizlikler ve riskler nedeniyle temkinli davranılmasını, muhtemel zararların önceden görülerek karşılık ayrılmasını gerektiren temel muhasebe kavramıdır.
İhtiyatlılık kavramı, işletmelerin faaliyetleri sırasında karşılaşabilecekleri riskler ve belirsizlikler karşısında hazırlıklı olmalarını sağlar. Bu ilke uyarınca, işletme muhtemel gider ve zararları için derhal karşılık ayırırken, muhtemel gelirleri için ise gerçekleşme anına kadar herhangi bir kayıt yapmaz. Bu durum mali tabloların muhafazakar bir şekilde hazırlanmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Sorudaki anahtar kelimeleri belirleyin.
Belirsizlik, temkinli hareket etme, varlıkları fazla göstermeme, muhtemel zararlar için karşılık ayırma.
Bu ifadeler muhasebenin risklere karşı aldığı savunma mekanizmasını işaret eder.
2
Belirlenen anahtar kelimeleri temel kavramlarla eşleştirin.
Temkinli olma ve olası zararlar için karşılık ayırma 'İhtiyatlılık' kavramının tanımıdır.
İhtiyatlılık, asimetrik bir yaklaşım benimser: Giderler muhtemel olduğunda, gelirler ise ancak gerçekleştiğinde kaydedilir.

Anahtar Kavram

İhtiyatlılık Kavramı

İpuçları

1
Bu kavram, 'kötü haberlere' karşı hazırlıklı olmayı, 'iyi haberler' içinse emin olmayı öğütler.
2
Şüpheli alacaklar için karşılık ayrılması veya stokların düşük değerle değerlenmesi bu kavramın en yaygın örnekleridir.
3
Olası zararları hemen kaydetmek ama olası kârları bekletmek hangi kavramın asimetrik kuralıdır?

Daha Fazla Pratik

İhtiyatlılık kavramının somut bir uygulaması olan 'Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı' konusundaki soru örneklerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 20Soru

Bilançosunda toplam 100.000100.000 TL varlığı, 40.00040.000 TL yabancı kaynağı ve 60.00060.000 TL öz kaynağı bulunan bir işletme, aynı hesap dönemi içerisinde aşağıdaki işlemleri gerçekleştirmiştir:

I. 20.00020.000 TL değerinde bir taşıtın yarısı nakit, kalan yarısı ise banka kredisi kullanılarak satın alınması.
II. 8.0008.000 TL tutarındaki satıcılara olan borcun, bir alacak senedinin ciro edilmesi suretiyle ödenmesi.
III. İşletme banka hesabından, 15.00015.000 TL tutarındaki bir borç senedinin vadesinde ödenmesi.
IV. İşletme ortağının, daha önce taahhüt ettiği 12.00012.000 TL'lik sermaye borcunu işletmeye bir demirbaş teslim ederek yerine getirmesi.

Buna göre, söz konusu işlemlerin tamamı sonucunda işletmenin toplam varlık tutarı ve toplam öz kaynak tutarı nasıl değişmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Varlıklar 1.0001.000 TL azalmış, Öz kaynaklar 12.00012.000 TL artmıştır.

Cevap

Varlıklar 1.0001.000 TL azalmış, Öz kaynaklar 12.00012.000 TL artmıştır.
İşlemler tek tek analiz edildiğinde; taşıt alımı varlıkları net 10.00010.000 TL artırır, borçların ödenmesi (ciro ve banka ödemesi) varlıkları toplam 23.00023.000 TL azaltır, demirbaş girişi ise varlıkları 12.00012.000 TL artırır. Varlıklar üzerindeki net etki 10.00023.000+12.000=1.00010.000 - 23.000 + 12.000 = -1.000 TL azalıştır. Öz kaynaklar ise sadece sermaye taahhüdünün yerine getirilmesiyle 12.00012.000 TL artış göstermiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci işlemin etkisini hesapla
Varlıklar +20.000+20.000 (Taşıt), 10.000-10.000 (Kasa); Yabancı Kaynaklar +10.000+10.000 (Banka Kredileri). Net Varlık: +10.000+10.000.
Taşıt alımı varlığı artırırken, nakit ödeme azaltır; kredi kullanımı yabancı kaynağı artırır.
2
İkinci işlemin etkisini hesapla
Varlıklar 8.000-8.000 (Alacak Senetleri); Yabancı Kaynaklar 8.000-8.000 (Satıcılar).
Alacak senedinin cirosu varlık azalışı, satıcıya borcun ödenmesi yabancı kaynak azalışıdır.
3
Üçüncü işlemin etkisini hesapla
Varlıklar 15.000-15.000 (Bankalar); Yabancı Kaynaklar 15.000-15.000 (Borç Senetleri).
Borç senedinin bankadan ödenmesi hem varlıkları hem yabancı kaynakları aynı tutarda azaltır.
4
Dördüncü işlemin etkisini hesapla
Varlıklar +12.000+12.000 (Demirbaşlar); Öz Kaynaklar +12.000+12.000 (Ödenmemiş Sermaye azalışı/Sermaye artışı).
Sermaye taahhüdünün demirbaşla yerine getirilmesi varlığı artırırken, öz kaynakları da artırır.
5
Toplam değişimleri topla
Net Varlık Değişimi: +10.0008.00015.000+12.000=1.000+10.000 - 8.000 - 15.000 + 12.000 = -1.000. Öz Kaynak Değişimi: +12.000+12.000.
Tüm işlemlerin net etkileri toplanarak bilançonun son durumundaki değişim bulunur.

Anahtar Kavram

Temel Muhasebe Denklemi (Varlıklar=YabancıKaynaklar+O¨zKaynaklarVarlıklar = Yabancı Kaynaklar + Öz Kaynaklar)

İpuçları

1
Her bir işlemin varlık, yabancı kaynak ve öz kaynak kalemlerinden hangilerini artırıp hangilerini azalttığını ayrı ayrı listeleyin.
2
Ciro edilen alacak senedinin bir varlık çıkışı olduğunu, banka kredisi kullanımının ise bir kaynak girişi olduğunu unutmayın.
3
Temel denklemdeki dengeyi kontrol edin: Varlık Değişimi = Yabancı Kaynak Değişimi + Öz Kaynak Değişimi eşitliği her zaman sağlanmalıdır.

Daha Fazla Pratik

İşlemlerden sonra oluşan yeni bilançonun toplam tutarını ve öz sermaye oranını hesaplayarak analizi derinleştirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Sayfa 1 / 17Sonraki
Muhasebeye Giriş ve Temel Kavramlar Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe | Examkin