Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHakediş Gelirlerinin Tahakkuku (350-358 Nolu Hesaplar)

(Z) Stratejik Yapı İnşaat Taahhüt A.Ş., 20252025 yılında bir kamu kurumu ile imzaladığı "Yeraltı Doğalgaz Depolama Tesisi" yapım işi sözleşmesi kapsamında 20262026 yılı Ağustos ayında 88 nolu hakediş raporunu onaylatmıştır. Söz konusu iş yıllara yaygın inşaat ve onarım işi niteliğindedir. Hakediş raporuna ilişkin veriler şöyledir:

KalemTutar / Oran
Yapılan İşler Tutarı (Sözleşme Fiyatlarıyla)16.000.00016.000.000 TL
Onaylanan Fiyat Farkı Tutarı2.400.0002.400.000 TL
Gelir Vergisi Kesintisi (Stopaj) Oranı%5\%5
KDV Oranı%20\%20
Yapım İşlerinde Uygulanan KDV Tevkifat Oranı4/104/10

Bu verilere göre, hakedişin tahakkukuna ilişkin yapılacak yevmiye kaydında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. 350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı 18.400.00018.400.000 TL alacaklandırılır.Cevap
  2. B
    600 Yurtiçi Satışlar hesabı 18.400.00018.400.000 TL alacaklandırılır.
  3. C
    193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar hesabı 800.000800.000 TL borçlandırılır.
  4. D
    391 Hesaplanan KDV hesabı 3.680.0003.680.000 TL alacaklandırılır.
  5. E
    120 Alıcılar hesabı 21.160.00021.160.000 TL borçlandırılır.

Cevap

Hakedişin tahakkuk kaydında 350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı, sözleşme bedeli ve fiyat farkının toplamı olan 18.400.00018.400.000 TL tutarında alacaklandırılmalıdır.
Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinde, geçici kabul yapılana kadar elde edilen hakediş bedelleri (sözleşme tutarı ve fiyat farkları dahil) pasif karakterli '350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri' hesabının alacağında izlenir. Soruda brüt tutar 16.000.00016.000.000 TL ve fiyat farkı 2.400.0002.400.000 TL olduğundan, toplam 18.400.00018.400.000 TL tutarındaki bedel 350 nolu hesaba alacak kaydedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Brüt hakediş tutarının (350 nolu hesap) hesaplanması.
16.000.000+2.400.000=18.400.00016.000.000 + 2.400.000 = 18.400.000 TL.
Yıllara yaygın inşaat işlerinde hem sözleşme bedeli hem de fiyat farkı 350 nolu hesapta takip edilir.
2
Gelir vergisi stopajının (193 nolu hesap) hesaplanması.
18.400.000×0,05=920.00018.400.000 \times 0,05 = 920.000 TL.
Mevzuat gereği toplam brüt tutar üzerinden %5\%5 stopaj kesintisi yapılır.
3
KDV ve KDV tevkifatının hesaplanması.
Toplam KDV: 18.400.000×0,20=3.680.00018.400.000 \times 0,20 = 3.680.000 TL. Tevkifat: 3.680.000×(4/10)=1.472.0003.680.000 \times (4/10) = 1.472.000 TL. Tahsil edilecek KDV (391): 3.680.000−1.472.000=2.208.0003.680.000 - 1.472.000 = 2.208.000 TL.
Yapım işlerinde KDV tevkifatı uygulanır; şirket sadece tevkif edilmeyen kısmı tahsil eder.
4
Tahsil edilecek net tutarın (120 nolu hesap) tespiti.
18.400.000+2.208.000−920.000=19.688.00018.400.000 + 2.208.000 - 920.000 = 19.688.000 TL.
Net alacak; brüt hakediş ve tahsil edilecek KDV toplamından gelir vergisi stopajının düşülmesiyle bulunur.

Anahtar Kavram

Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinde hakediş gelirlerinin (350 nolu hesap) brüt esasla (fiyat farkı dahil) izlenmesi ve vergi kesintilerinin muhasebeleştirilmesi.

İpuçları

1
Yıllara yaygın inşaat işlerinde hakediş bedellerinin iş bitimine kadar hangi ana hesap grubunda izlendiğini hatırlayın.
2
Fiyat farkı ödemeleri de hakedişin bir parçasıdır ve aynı muhasebe işlemine tabidir.
3
Tahakkuk kaydında brüt bedeli 350 nolu hesaba alacak kaydederken, KDV tevkifatını ve gelir vergisi stopajını matrah üzerinden doğru hesapladığınızdan emin olun.

Daha Fazla Pratik

Geçici kabul aşamasında 350 nolu hesabın 600 nolu hesaba nasıl devredildiğini ve kar/zarar tespitini inceleyin.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Hakediş Gelirlerinin Tahakkuku (350-358 Nolu Hesaplar)