İşletme, 01.09.2025 tarihinde bir üretim makinesinin alımını finanse etmek amacıyla bankad… — KPSS Muhasebe

İşletme, 01.09.2025 tarihinde bir üretim makinesinin alımını finanse etmek amacıyla bankadan 3 yıl vadeli, yıllık $\%15$ faizli ve ana para ödemesi vade sonunda tek seferde yapılacak olan $200.000$ USD tutarında bir yatırım kredisi kullanmıştır. Bahse konu makine 31.12.2025 tarihinde tamamlanarak üretime hazır hale getirilmiş ve aktife alınmıştır. İşletme, finansman giderleri konusunda Vergi Usul Kanunu'nun (VUK) tanıdığı seçimlik hak çerçevesinde, aktifleştirme yılını takip eden dönemlerdeki giderleri doğrudan maliyetle ilişkilendirmeyip sonuç hesaplarına aktarma politikasını benimsemiştir.

Kredi kullanımı ve dönem sonlarındaki $1$ USD kurları aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Tarih	$1$ USD / TL Kuru
01.09.2025	$32$ TL
31.12.2025	$34$ TL
31.12.2026	$42$ TL

Buna göre, işletmenin 31.12.2026 tarihinde yapacağı değerleme ve tahakkuk işlemleri neticesinde gelir tablosunda yer alan '661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri (-)' hesabında raporlanacak tutar kaç TL olmalıdır?

2.860.000Cevap
B
1.260.000
C
1.600.000
D
2.560.000
E
0

Cevap

İşletmenin 2026 yılı gelir tablosunda raporlayacağı finansman gideri 2.860.000 TL'dir.

VUK 163 ve 334 No'lu Tebliğlere göre, yatırım kredilerinde varlığın aktife alındığı yılın sonuna kadar olan faiz ve kur farkları maliyete eklenmek zorundadır. Ancak sonraki yıllarda işletme bu giderleri isterse maliyete eklemeye devam edebilir, isterse doğrudan gider yazabilir. Soruda işletmenin gider yazma politikasını seçtiği belirtilmiştir. 2026 yılı içinde tahakkuk eden

30.000

USD faiz (

30.000 \times 42 = 1.260.000

TL) ve anaparanın 2026 yılındaki değer artışı (

200.000 \times (42-34) = 1.600.000

TL) toplamı olan 2.860.000 TL, orijinal vadesi bir yılı aştığı için '661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri' hesabına kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

2026 yılı faiz giderinin USD cinsinden hesaplanması

200.000 \times 0,15 = 30.000

USD

Kredinin yıllık faiz yükümlülüğü anapara üzerinden hesaplanır.

Faiz giderinin dönem sonu kuru üzerinden TL karşılığının bulunması

30.000 \times 42 = 1.260.000

Dönemsellik ve tahakkuk esası gereği, 2026 yılına ait faiz gideri dönem sonu kuru ile değerlenerek giderleştirilir.

Anapara üzerindeki 2026 yılı kur farkı zararının hesaplanması

200.000 \times (42 - 34) = 1.600.000

Yabancı paralı borçlar dönem sonunda değerlemeye tabi tutulur; kur artışı işletme için bir finansman gideridir.

Toplam finansman giderinin belirlenmesi

1.260.000 + 1.600.000 = 2.860.000

VUK 163 No'lu Tebliğ uyarınca, aktifleştirme yılını (2025) takip eden yıllarda ortaya çıkan finansman giderleri doğrudan sonuç hesaplarına aktarılabilir.

Anahtar Kavram

Finansman Giderlerinin Aktifleştirilmesi ve Dönemsellik Esası

İpuçları

Makinenin aktife alınma tarihine (2025 sonu) dikkat ederek hangi dönemin giderlerinin '661' hesabına gideceğini belirleyin.

Yabancı para cinsinden borçlarda finansman gideri iki bileşenden oluşur: Faiz gideri ve anapara kur farkı zararı.

2026 yılı faizini hesaplarken yıllık tutarı bulun ve 31.12.2026 tarihindeki kurla çarpın; anapara kur farkını ise 31.12.2025 ile 31.12.2026 kurları arasındaki farktan bulun.

Daha Fazla Pratik

Finansman giderlerinin makine maliyetine eklenmesi (aktifleştirilmesi) durumunda makinenin 2026 yılı amortisman matrahının ne olacağını hesaplayarak pekiştirme yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru