Soru

Zorluk: Çok zorSigorta Şirketlerinde Tek Düzen Hesap Planı İşleyişi

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı (STDHP) ve ilgili mevzuat uyarınca, sigorta ve reasürans şirketlerinin mali tablolarını "Brüt Esas" (Gross Basis) ilkesine göre hazırlaması zorunludur. Bu ilkenin STDHP üzerindeki hesap işleyişine olan yansımaları değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Reasürans yoluyla devredilen risklere ait teknik karşılık paylarının, pasifteki ilgili yükümlülük kalemlerinden mahsup edilmeyip aktifte "126126 Kazanılmamış Primler Karşılığında Reasürör Payı" gibi ayrı hesaplarda takip edilmesi
  2. B
    Dönem içinde reasürörlere devredilen primlerin, "701701 Yazılan Primler" hesabından doğrudan düşülmeyip, 88 nolu sınıfta yer alan reasürans payı hesaplarında gider olarak izlenmesi
  3. C
    Hasar dosyaları için ayrılan "Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı" tutarlarının, reasürör payı düşülmeden toplam yükümlülük olarak pasifte gösterilmesi
  4. Hasar ödemesi yapıldığında, reasürörden tahsil edilecek tazminat paylarının doğrudan "821821 Ödenen Hasarlar" hesabına alacak kaydedilerek hasar giderinin netleştirilmesiCevap
  5. E
    Rücu ve sovtaj haklarından kaynaklanan alacakların, tahsil edilinceye kadar pasifteki karşılıklarla mahsup edilmeyip "127127 Rücu ve Sovtaj Alacakları" hesabında brüt olarak izlenmesi

Cevap

Hasar ödemesi yapıldığında reasürörden tahsil edilecek tazminat paylarının doğrudan hasar gider hesabına alacak kaydedilerek netleştirilmesi ifadesi, sigortacılık muhasebesindeki Brüt Esas ilkesine aykırıdır.
Sigortacılık mevzuatı uyarınca hasar ödemeleri ve reasürör payları mahsup edilemez. Hasar ödemesi yapıldığında brüt tutar 821821 Ödenen Hasarlar hesabına borç kaydedilirken, reasüröre isabet eden pay 722722 Ödenen Hasarlarda Reasürör Payı hesabına alacak kaydedilerek teknik gelir olarak raporlanır. Bu durum Brüt Esas ilkesinin doğrudan bir gereğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Brüt Esas (Gross Basis) İlkesinin Tanımlanması
Sigorta şirketleri, reasürans yoluyla risklerini devretseler dahi, hem gelir/gider kalemlerini hem de varlık/yükümlülük kalemlerini birbirleriyle mahsup etmeden brüt tutarlar üzerinden raporlamalıdır.
Mali tabloların şeffaflığını ve şirketin üstlendiği toplam riskin boyutunu net görebilmek için yasal zorunluluktur.
2
Bilanço Kalemlerinin İncelenmesi
Pasifteki teknik karşılıklar (380,480380, 480 vb.) brüt tutarlarla izlenir; bunlara isabet eden reasürör payları ise aktifteki alacak hesaplarında (126126 gibi) takip edilir.
Netleştirme yapılması durumunda şirketin gerçek yükümlülük boyutu ve reasüröre olan bağımlılığı gizlenmiş olur.
3
Gelir Tablosu Kalemlerinin İncelenmesi
Sigortacılık teknik gelirleri (77 nolu sınıf) ve teknik giderleri (88 nolu sınıf) brüt tutarlarla kaydedilir. Reasüröre devredilen paylar gider (802802 gibi), reasürörden alınan paylar ise gelir (722722 gibi) olarak yansıtılır.
Gelir ve giderin netleştirilmesi, faaliyet hacminin yanlış yorumlanmasına neden olur.
4
Hatalı Uygulamanın Tespit Edilmesi
Hasar ödemesi sırasında reasürör payının direkt hasar gider hesabına (821821) alacak kaydedilmesi, giderin netleştirilmesi demektir ve Brüt Esas ilkesine aykırıdır.
Doğru kayıt, giderin 821821 hesabın borcunda brüt gösterilmesi ve reasürör payının 722722 hesabın alacağına gelir yazılmasıdır.

Anahtar Kavram

Brüt Esas (Gross Basis) İlkesi ve STDHP Uygulaması

Daha Fazla Pratik

Sigortacılık teknik gelir ve gider hesaplarının (7 ve 8 nolu sınıflar) dönem sonunda sonuç hesaplarına devir süreçlerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla