Soru

Zorluk: ZorOlağandışı Gelir ve Karlar Hesapları

İşletme, 20232023 yılında maliyeti 200.000200.000 TL, birikmiş amortismanı 120.000120.000 TL olan bir demirbaşı 150.000150.000 TL + %20\%20 KDV tutarıyla kredili olarak satmış ve satıştan doğan kârı yeni bir demirbaş alımı amacıyla "Yenileme Fonu" hesabına aktarmıştır. 20242024 ve 20252025 yıllarında yeni bir demirbaş alımı gerçekleşmemiştir. 20262026 yılı sonuna gelindiğinde hala yeni bir varlık alınmadığı tespit edilmiştir. Bu bilgilere göre, 31.12.202631.12.2026 tarihinde yapılması gereken muhasebe kaydında alacaklandırılacak hesap ve tutar aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 671671 Önceki Dönem Gelir ve Karları hesabı, 70.00070.000 TLCevap
  2. B
    649649 Diğer Olağan Gelir ve Karlar hesabı, 70.00070.000 TL
  3. C
    679679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar hesabı, 30.00030.000 TL
  4. D
    600600 Yurtiçi Satışlar hesabı, 150.000150.000 TL
  5. E
    549549 Özel Fonlar hesabı, 70.00070.000 TL

Cevap

Yapılması gereken kayıtta 671 Önceki Dönem Gelir ve Karları hesabı 70.000 TL alacaklandırılmalıdır.
Duran varlık satışından elde edilen ve yenileme fonuna (549) aktarılan kâr, eğer yasal süre olan 3 yıl içinde (2024, 2025, 2026 sonu) yeni varlık alımında kullanılmazsa, sürenin dolduğu yılın sonunda gelire aktarılmalıdır. Bu kâr, aslında satışın yapıldığı geçmiş yıla (20232023) ait olduğu için Tekdüzen Hesap Planı gereği 671 Önceki Dönem Gelir ve Karları hesabında izlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Varlığın Net Defter Değeri'ni (NDD) hesaplayınız.
NDD=200.000 (Maliyet)120.000 (Amortisman)=80.000NDD = 200.000 \text{ (Maliyet)} - 120.000 \text{ (Amortisman)} = 80.000 TL
Satış kârını belirlemek için varlığın güncel net değeri bulunmalıdır.
2
Satıştan doğan kârı hesaplayınız.
Kaˆr=150.000 (Satıs¸ Bedeli)80.000 (NDD)=70.000\text{Kâr} = 150.000 \text{ (Satış Bedeli)} - 80.000 \text{ (NDD)} = 70.000 TL
Varlığın satış fiyatı ile net defter değeri arasındaki olumlu fark satışt kârıdır.
3
Yenileme Fonu bekleme süresini (3 yıl) değerlendiriniz.
20232023 (Satış yılı), 20242024 (1. yıl), 20252025 (2. yıl), 20262026 (3. yıl).
VUK uyarınca yenileme fonu, satışın yapıldığı yılı takip eden üçüncü yılın sonuna kadar kullanılabilir; kullanılmazsa gelire eklenmelidir.
4
Dönem sonu muhasebe kaydını yapınız.
549 Özel Fonlar hesabı borçlandırılırken (70.00070.000 TL), 671 Önceki Dönem Gelir ve Karları hesabı alacaklandırılır (70.00070.000 TL).
Kâr 20232023 yılına ait olduğu ve bekletildiği için artık bir 'önceki dönem kârı' niteliğindedir.

Anahtar Kavram

Yenileme Fonunun Kullanılmaması Durumunda Gelire Dönüştürülmesi

Daha Fazla Pratik

Yenileme fonunun kullanıldığı durumda, amortismanın fondan mahsup edilmesi işlemini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla