Soru

Zorluk: Çok zorHazır Değerler Envanteri ve Değerlemesi

İşletmenin 31.12.202631.12.2026 tarihli genel geçici mizanında yer alan hazır değerler grubuna ait hesap kalanları şu şekildedir:

Hesap AdıMizan Bakiyesi (TL)Bakiye Türü
100100 Kasa35.00035.000Borç
101101 Alınan Çekler110.000110.000Borç
102102 Bankalar160.000160.000Borç
103103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-)50.00050.000Alacak

Dönem sonu envanter ve değerleme çalışmaları sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1. Kasa mevcudunun 2.0002.000 USD tutarındaki kısmı 11 USD = 2828 TL kuruyla kaydedilmiştir. Dönem sonu değerlemesinde kur 11 USD = 3232 TL olarak belirlenmiştir.
2. Alınan çekler hesabındaki 4.0004.000 USD'lik bir çekin (11 USD = 2525 TL ile kayıtlı) bankaya tahsile gönderildiği ancak bankadan gelen dekontla bu çekin karşılıksız çıktığı öğrenilmiştir.
3. Banka hesap özetinde, işletme kayıtlarında henüz yer almayan 7.5007.500 TL brüt faiz geliri (\%20 gelir vergisi stopajına tabi) ve 2.5002.500 TL banka komisyon gideri tespit edilmiştir.
4. Verilen çekler hesabındaki bakiyenin 30.00030.000 TL'lik kısmının vadesinin 20272027 yılının Şubat ayına ait olduğu belirlenmiştir.

Bu verilere göre, işletmenin 31.12.202631.12 .2026 tarihli bilançosunda yer alacak 'Hazır Değerler' grubu toplamı kaç TL olmalıdır?

  1. A
    166.500166.500
  2. B
    188.500188.500
  3. 196.500196.500Cevap
  4. D
    198.000198.000
  5. E
    296.500296.500

Cevap

İşletmenin dönem sonu bilançosunda yer alacak hazır değerler toplamı 196.500196.500 TL'dir.
Doğru cevap olan tutar hesaplanırken, başlangıçtaki hazır değerler net toplamı olan 255.000255.000 TL baz alınmıştır. Bu tutara kasanın değerlemesinden doğan 8.0008.000 TL olumlu kur farkı eklenmiş, karşılıksız çıkan 100.000100.000 TL değerindeki çek gruptan çıkarılmış, bankadaki net faiz geliri ile komisyon farkı olan 3.5003.500 TL ilave edilmiş ve son olarak ileri vadeli olduğu için gruptan çıkarılması gereken 103103 nolu hesaptaki 30.00030.000 TL'lik tutar (eksi karakterli olduğu için) toplama geri dahil edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıç hazır değerler toplamını hesapla.
35.000+110.000+160.00050.000=255.00035.000 + 110.000 + 160.000 - 50.000 = 255.000 TL.
Mizandaki mevcut hazır değerler hesaplarının (düzenleyici hesaplar dahil) net toplamı bulunur.
2
Kasa hesabı için kur farkı değerlemesini yap.
2.000 USD×(3228)=+8.0002.000 \text{ USD} \times (32 - 28) = +8.000 TL.
Yabancı paralar dönem sonunda cari kurla değerlenir ve artış Hazır Değerler toplamına eklenir.
3
Karşılıksız çıkan çeki gruptan çıkar.
4.000 USD×25=100.0004.000 \text{ USD} \times 25 = 100.000 TL düşülür.
Karşılıksız çıkan çekler likiditesini kaybettiği için '101 Alınan Çekler' hesabından çıkarılarak alacak hesaplarına devredilir.
4
Banka mutabakat farklarını (net faiz ve komisyon) hesapla.
7.500×(10,20)2.500=3.5007.500 \times (1 - 0,20) - 2.500 = 3.500 TL eklenir.
Net faiz geliri (6.0006.000 TL) eklenir, komisyon gideri (2.5002.500 TL) düşülür; net etki +3.500+3.500 TL'dir.
5
Vadesi sonraki yıla sarkan (ileri vadeli) çeklerin etkisini düzelt.
+30.000+30.000 TL eklenir.
Özün önceliği kavramı gereği ileri vadeli çekler borç senedi niteliğindedir. 103103 hesabı pasif karakterli (eksi) olduğu için, bu tutarın hesaptan çıkarılması grup toplamını artırır.
6
Nihai toplamı hesapla.
255.000+8.000100.000+3.500+30.000=196.500255.000 + 8.000 - 100.000 + 3.500 + 30.000 = 196.500 TL.
Tüm düzeltmelerin başlangıç bakiyesine uygulanmasıyla bilanço değerine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Özün Önceliği ve İhtiyatlılık Kavramları Çerçevesinde Hazır Değerler Envanteri

İpuçları

1
Verilen çekler hesabı aktifi düzenleyen bir hesap olduğundan, bu hesaptaki bir azalışın bilanço aktif toplamına etkisini dikkatli değerlendirin.
2
Bankadaki faiz gelirinin kaydı yapılırken '193 Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar' hesabına gidecek olan kesintiyi hesaplamayı unutmayın.
3
Karşılıksız çıkan çekler artık 'Alınan Çekler' hesabında değil, 'Diğer Ticari Alacaklar' veya 'Şüpheli Ticari Alacaklar' gibi alacak hesaplarında izlenmelidir.

Daha Fazla Pratik

Hazır değerlerin envanterinde, kasa sayım noksanı veya fazlasının nedeninin bulunamaması durumunda yapılacak yıl sonu kayıtlarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 30s
Bu soruyu puanla