Soru

Zorluk: ZorMeblağ (Rakam) Hataları

İşletme, 8.6008.600 TL tutarında ticari malı %20 KDV hariç bedelle peşin satın almıştır. Yapılan yevmiye kaydında; "153 Ticari Mallar" hesabının borcuna 6.8006.800 TL, "191 İndirilecek KDV" hesabının borcuna 1.7201.720 TL ve "100 Kasa" hesabının alacağına 10.32010.320 TL yazıldığı tespit edilmiştir.

Bu hata ve sonuçlarıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Geçici mizan toplamlarında alacak tarafı borç tarafından 1.8001.800 TL fazladır; hatanın düzeltilmesi için 153 Ticari Mallar hesabına 1.8001.800 TL borç kaydı yapılmalıdır.Cevap
  2. B
    Geçici mizan toplamlarında borç tarafı alacak tarafından 1.8001.800 TL fazladır; hatanın düzeltilmesi için 153 Ticari Mallar hesabına 1.8001.800 TL alacak kaydı yapılmalıdır.
  3. C
    Hata mizan dengesini bozmaz; düzeltme için mevcut kaydın tamamı ters kayıtla iptal edilerek işlemin aslı baştan kaydedilmelidir.
  4. D
    Geçici mizan toplamlarında alacak tarafı borç tarafından 3.6003.600 TL fazladır; hatanın düzeltilmesi için ilgili hesaba 3.6003.600 TL borç kaydı yapılır.
  5. E
    Meblağ hatası rakamların yer değiştirmesi (transpozisyon) şeklinde olduğu için mizan dengesi bozulmaz ve hata mizan üzerinden tespit edilemez.

Cevap

Geçici mizan toplamlarında alacak tarafı borç tarafından 1.8001.800 TL fazladır ve hatanın düzeltilmesi için 153 Ticari Mallar hesabına 1.8001.800 TL borç kaydı yapılmalıdır.
Yapılan kayıtta '153 Ticari Mallar' hesabına borç kaydedilen tutar (6.8006.800 TL), olması gereken tutardan (8.6008.600 TL) daha düşüktür. Diğer hesaplar doğru kaydedildiği için yevmiye maddesinin borç toplamı (8.5208.520 TL), alacak toplamından (10.32010.320 TL) daha az çıkmıştır. Bu durum mizan alacak tarafının 1.8001.800 TL fazla vermesine neden olur. Hatanın düzeltilmesi için eksik kaydedilen hesaba aradaki fark kadar ilave borç kaydı yapılması yeterlidir.

Adım Adım Çözüm

1
Doğru işlem tutarlarını hesapla.
Ticari Mal: 8.6008.600 TL, KDV (%20): 8.600×0,20=1.7208.600 \times 0,20 = 1.720 TL, Toplam Ödeme (Kasa): 10.32010.320 TL.
Kaydın olması gereken orijinal değerlerini belirlemek için.
2
Yapılan hatalı kaydın borç ve alacak toplamlarını karşılaştır.
Borç Toplamı: 6.800+1.720=8.5206.800 + 1.720 = 8.520 TL. Alacak Toplamı: 10.32010.320 TL. Fark: 10.3208.520=1.80010.320 - 8.520 = 1.800 TL.
Hatanın mizan üzerindeki etkisini (asimetrisini) tespit etmek için.
3
Hatanın türünü ve düzeltme yöntemini belirle.
8.6008.600 yerine 6.8006.800 yazılması bir eksik meblağ hatasıdır. Fark (1.8001.800), 9 rakamına bölünebildiği için (1.800/9=2001.800 / 9 = 200) bir transpozisyon (yer değiştirme) hatasıdır. Sadece borç tarafı eksik olduğu için mizan alacak fazlası verir.
Hatanın niteliğini analiz etmek ve en kısa düzeltme yolunu seçmek için.
4
Düzeltme kaydını oluştur.
153 Ticari Mallar hesabı borcuna 1.8001.800 TL ek kayıt yapılır.
Hesap kalanını olması gereken düzeye getirmek için.

Anahtar Kavram

Meblağ hatalarında mizan dengesinin asimetrik kayıt nedeniyle bozulması ve 9 kuralı.

Daha Fazla Pratik

Rakam hatasının yevmiye maddesinin her iki tarafında da (simetrik) yapıldığı durumların mizan dengesi üzerindeki etkisini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla