İşletme, 2025 yılı Ekim ayında geçici yatırım amacıyla tanesi 25 TL'den 4.000 adet hisse s… — KPSS Muhasebe

İşletme, $2025$ yılı Ekim ayında geçici yatırım amacıyla tanesi $25$ TL'den $4.000$ adet hisse senedini banka aracılığıyla satın almış ve bu işlem için $500$ TL komisyon ödemiştir. $31.12.2025$ tarihinde söz konusu hisse senetlerinin borsa rayici $22$ TL olarak belirlenmiş ve işletme tarafından ihtiyatlılık kavramı gereği gerekli değerleme işlemi yapılmıştır. $2026$ yılının Şubat ayında ilgili şirket $\%25$ oranında bedelsiz hisse senedi dağıtımı yapmış ve işletme payına düşen hisse senetlerini teslim alarak portföyüne eklemiştir. $20.03.2026$ tarihinde işletme, elindeki hisse senetlerinin $2.000$ adedini tanesi $24$ TL'den banka aracılığıyla satmış ve bu satış işlemi için bankaya $200$ TL komisyon ödemiştir.

Buna göre, $20.03.2026$ tarihinde yapılacak olan satış kaydında "644 Menkul Kıymet Satış Karları" hesabına kaydedilecek tutar kaç TL'dir?

A
$4.000$
B
$7.800$
$8.000$ Cevap
D
$10.000$
E
$12.800$

Cevap

Satış kaydında "644 Menkul Kıymet Satış Karları" hesabına kaydedilecek tutar

8.000

TL'dir.

Doğru seçenekte belirtilen

8.000

TL tutarı, işletmenin elindeki hisse senetlerinin bedelsiz artış sonrası oluşan yeni birim maliyeti olan

20

TL ile satış fiyatı olan

24

TL arasındaki farkın (

4

TL), satılan adetle (

2.000

) çarpılması sonucu bulunur. Bedelsiz hisse senetleri toplam maliyeti değiştirmezken adet sayısını artırarak birim maliyeti düşürdüğü için kâr bu yeni maliyet üzerinden hesaplanmalıdır.

Adım Adım Çözüm

Başlangıç maliyetinin ve birim maliyetin belirlenmesi

Toplam Maliyet:

100.000

TL; Birim Maliyet:

25

Hisse senetleri alış bedeliyle (

4.000 \times 25

) kaydedilir; ödenen

500

TL komisyon doğrudan gider yazılır.

Dönem sonu değerlemesi ve karşılık tutarının hesaplanması

Toplam Karşılık:

12.000

Borsa rayici (

22

TL) maliyet bedelinin (

25

TL) altına düştüğü için hisse başına

3

TL (

4.000 \times 3 = 12.000

TL) karşılık ayrılmıştır.

Bedelsiz hisse senedi artışı sonrası birim maliyetin güncellenmesi

Yeni Adet:

5.000

; Yeni Birim Maliyet:

20

Bedelsiz hisseler maliyet artışı yaratmaz, sadece adet artırarak birim maliyeti düşürür (

100.000 / 5.000 = 20

TL).

Satış kârının hesaplanması

Satış Kârı:

8.000

Satılan

2.000

adet hissenin birim satış fiyatı (

24

TL) ile güncel birim maliyeti (

20

TL) arasındaki fark kârı oluşturur:

2.000 \times (24 - 20) = 8.000

TL.

Anahtar Kavram

Hisse senedi işlemlerinde bedelsiz artışın birim maliyeti düşürmesi ve satış kârının bu güncel maliyet üzerinden hesaplanması.

İpuçları

Bedelsiz hisse senedi dağıtımı toplam cüzdan değerini değiştirmez, ancak hisse adedini artırır.

Satış kârını hesaplamak için öncelikle bedelsiz artış sonrası yeni birim maliyeti bulmalısınız: Toplam Alış Bedeli / Yeni Toplam Adet.

Ayrılan karşılıklar satış kârı hesabını (644) etkilemez; onlar için ayrı bir iptal kaydı (644) yapılır. Sadece maliyet ve satış fiyatı farkına odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Karşılık ayrılmış bir menkul kıymetin maliyetinin altındaki bir fiyata satılması durumunda yapılacak muhasebe kaydını inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Toplam maliyet (

100.000

TL) üzerinden satılan payın oranını bularak da ilerleyebilirsiniz.

5.000

hissenin

2.000

adedi satıldığına göre maliyetin

\%40

'ı (

40.000

TL) çıkış yapacaktır. Satış bedeli olan

48.000

TL ile bu maliyet arasındaki fark kârı verir.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Konular

Bu konudan daha fazla soru