Soru

Zorluk: OrtaTekdüzen Hesap Planı (THP) ve İşleyiş Kuralları

Tekdüzen Hesap Planı (THPTHP) hesap kodlama ve işleyiş hiyerarşisine göre; kodu 55 ile başlayan ve düzenleyici karakterde ()(-) olan bir hesap için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Bu hesap pasif düzenleyici bir niteliğe sahiptir ve işleyiş bakımından aktif karakterli hesaplar gibi borç yanlı çalışır.Cevap
  2. B
    İşletmenin varlıkları arasında yer alan ve nakit girişlerini borç tarafına kaydederek izleyen aktif karakterli bir hesaptır.
  3. C
    Pasif bir hesap sınıfında yer aldığı için ilk kayıt ve dönem içi artışlar her zaman hesabın alacak tarafına kaydedilir.
  4. D
    İşletmenin dönem net kârını doğrudan artıran bir öz kaynak unsuru olarak her zaman alacak kalanı verir.
  5. E
    Birikmiş amortismanlar gibi aktif karakterli bir grubu düzenleyen ve alacak tarafına kayıt yapılarak açılan bir hesaptır.

Cevap

Hesap kodu 5 ile başlayan ve (-) işareti taşıyan hesaplar pasif düzenleyici niteliktedir ve aktif karakterli hesaplar gibi borç yanlı çalışır.
Doğru yanıt olan seçenek, pasif düzenleyici hesapların temel işleyiş mantığını ifade etmektedir. Tekdüzen Hesap Planı'nda kodu 5 ile başlayan hesaplar Öz Kaynaklar sınıfına aittir. Bu hesaplar pasif karakterli bir grupta yer almasına rağmen, yanlarında yer alan eksi (-) işareti onların ana grubun değerini eksilttiğini gösterir. Muhasebe mantığı gereği, bir grubun değerini azaltan hesap, o grubun ana işleyişine zıt yönde çalışmalıdır. Pasif hesaplar alacak yanlı çalıştığı için, onları düzenleyen hesaplar aktif hesaplar gibi borç yanlı çalışır; yani ilk kayıt ve artışlar borç tarafına yapılır.

Adım Adım Çözüm

1
Sınıf Kodunun Belirlenmesi
55 ile başlayan kodlar 'Öz Kaynaklar' sınıfını temsil eder.
THPTHP hiyerarşisinde ilk hane hesap sınıfını gösterir (1-5 Bilanço, 5=Öz Kaynaklar).
2
Düzenleyici Karakterin Tespiti
Hesabın yanındaki ()(-) işareti, bu hesabın ana grubun değerini azaltan bir 'düzenleyici' hesap olduğunu gösterir.
Düzenleyici hesaplar, raporlandıkları tarafta indirim kalemi olarak görev yapar.
3
Kayıt Mantığının Belirlenmesi
Pasif bir grubu (Öz Kaynaklar) düzenleyen hesaplar, pasifin zıttı olan 'aktif karakterli' hesaplar gibi çalışır.
Zıt yönlü çalışma kuralı gereği, pasifi düzenleyen hesap borç; aktifi düzenleyen hesap alacak taraflı açılır.
4
İşleyiş Kuralının Uygulanması
İlk kayıt ve artışlar borca, azalışlar alacağa yazılır; hesap borç kalanı verir.
Aktif karakterli işleyiş kuralı budur.

Anahtar Kavram

Pasif Düzenleyici Hesapların İşleyiş Mantığı

İpuçları

1
Hesap kodunun ilk hanesi 5 ise bu hesap Bilanço'nun hangi tarafında (Aktif mi Pasif mi) yer alır?
2
Hesap isminin yanındaki (-) işareti, bu hesabın ana hesap grubunun değerini artırdığını mı yoksa azalttığını mı gösterir?
3
Pasif bir grupta yer alıp o grubu azaltan bir hesap (düzenleyici), kayıt yönü olarak normal pasif hesapların aksine nasıl davranmalıdır?

Daha Fazla Pratik

Aktif düzenleyici hesaplar (örneğin 103 veya 257) ile pasif düzenleyici hesapların (örneğin 501 veya 591) kayıt yönlerini bir tablo üzerinde karşılaştırarak çalışmanız konuyu pekiştirecektir.

Alternatif Yöntem

Hesap kodunu somut bir örnekle (örneğin 501 Ödenmemiş Sermaye) eşleştirerek bu hesabın yevmiye kaydında borç tarafına mı yoksa alacak tarafına mı yazılarak açıldığını hatırlayabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla