Examkin

Soru

Zorluk: OrtaMenkul Değerler İşlemleri

ZZ Bankası, 11 Kasım 20252025 tarihinde nominal değeri 200.000200.000 TL olan, yıllık %18\%18 faiz getirili bir hazine bonosunu "Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan Menkul Değerler" grubunda izlemek üzere satın almıştır. 3131 Aralık 20252025 tarihinde bononun borsa rayici (gerçeğe uygun değeri) 208.000208.000 TL olarak belirlenmiştir.

Banka Tek Düzen Hesap Planı (BTP) ve değerleme ilkeleri dikkate alındığında, bankanın dönem sonunda yapacağı muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 6.0006.000 TL tutarında faiz geliri tahakkuk ettirilirken, 2.0002.000 TL tutarındaki değer artışı özkaynaklar grubundaki ilgili hesaba kaydedilir.Cevap
  2. B
    8.0008.000 TL tutarının tamamı "Menkul Değerlerden Alınan Faizler" hesabına gelir olarak kaydedilir.
  3. C
    8.0008.000 TL tutarının tamamı özkaynaklar grubundaki "Menkul Değerler Değerleme Farkları" hesabına kaydedilir.
  4. D
    6.0006.000 TL faiz geliri kaydedilirken, 2.0002.000 TL değer artışı doğrudan "Menkul Değer Satış Kârları" hesabına aktarılır.
  5. E
    2.0002.000 TL faiz geliri ve 6.0006.000 TL değerleme artışı şeklinde kayıt yapılır.

Cevap

Dönem sonunda 6.0006.000 TL faiz geliri tahakkuk ettirilirken, 2.0002.000 TL değer artışı özkaynaklar grubundaki ilgili hesaba kaydedilir.
Banka Tek Düzen Hesap Planı'na göre, "Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan" grubundaki borçlanma araçları için dönem sonunda iki ayrı işlem yapılır: İlk olarak döneme ait işlemiş faiz tutarı (200.000×%18×2/12=6.000200.000 \times \%18 \times 2/12 = 6.000 TL) hesaplanarak gelir tablosundaki faiz gelirleri hesaplarına kaydedilir. İkinci olarak, bononun faiz eklenmiş güncel tutarı (206.000206.000 TL) ile borsa rayici (208.000208.000 TL) arasındaki 2.0002.000 TL'lik fark, özkaynaklar içerisinde "Menkul Değerler Değerleme Farkları" gibi bir hesapta izlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Dönem sonu itibarıyla işlemiş faiz tutarını (kıstelyevm esasına göre) hesaplayın.
200.000×0,18×(2/12)=6.000200.000 \times 0,18 \times (2 / 12) = 6.000 TL
Banka, bonoyu elinde tuttuğu 22 ay (11 Kasım - 3131 Aralık) için faiz geliri hak etmiştir.
2
Bononun faiz dahil defter değerini belirleyin.
200.000+6.000=206.000200.000 + 6.000 = 206.000 TL
Değerleme öncesi bononun maliyeti ile işlemiş faizinin toplamı güncel defter değerini oluşturur.
3
Gerçeğe uygun değer ile defter değerini karşılaştırarak değerleme farkını bulun.
208.000−206.000=2.000208.000 - 206.000 = 2.000 TL değer artışı.
Piyasa fiyatı (208.000208.000), faiz eklenmiş defter değerinden (206.000206.000) daha yüksektir.
4
Portföy sınıflandırmasına göre farkın nereye kaydedileceğini belirleyin.
Faiz geliri (6.0006.000 TL) →\rightarrow Kâr/Zarar; Değerleme farkı (2.0002.000 TL) →\rightarrow Özkaynaklar.
Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan (FVOCI) menkul değerlerde, faiz geliri etkin faiz yöntemiyle gelir tablosuna, değerleme farkları ise özkaynaklara yansıtılır.

Anahtar Kavram

Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan Menkul Değerlerin Değerlemesi

İpuçları

1
Dönem sonu işlemlerinde önce kıstelyevm esasına göre işlemiş faizi hesaplamayı unutmayın.
2
Menkul değerin grubuna dikkat edin: 'Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan' olması, değerleme farklarının özkaynaklarda izleneceğini gösterir.
3
22 aylık faiz 6.0006.000 TL'dir. Bononun değeri bu faizle birlikte 206.000206.000 TL'ye çıkar. Piyasa fiyatı olan 208.000208.000 TL ile arasındaki fark değerleme artışıdır.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruyu, menkul değerin 'Alım-Satım Amaçlı' (FVTPL) olarak sınıflandırıldığı durum için çözerek aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Menkul Değerler İşlemleri

Bu konudan daha fazla soru