Examkin

Soru

Zorluk: ZorMenkul Kıymetler

İşletme, geçici yatırım amacıyla farklı tarihlerde (A) Anonim Şirketi'ne ait hisse senetleri satın almıştır:

* 11. lot: 2.0002.000 adet, birim maliyeti 1515 TL
* 22. lot: 3.0003.000 adet, birim maliyeti 2020 TL

Dönem sonunda hisse senetlerinin borsa rayici 1212 TL olarak tespit edilmiş ve ihtiyatlılık kavramı gereği gerekli karşılık ayrılmıştır. İzleyen dönemde işletme, 22. lotun yarısını (1.5001.500 adet) birim fiyatı 1818 TL’den banka aracılığıyla satmıştır. Satış işlemi sırasında bankaya ayrıca 500500 TL komisyon ödenmiştir.

Bu satış işlemi sonucunda yapılacak muhasebe kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 9.0009.000 TL alacaklandırılır.Cevap
  2. B
    645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabı 9.0009.000 TL alacaklandırılır.
  3. C
    119 Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabı 30.00030.000 TL borçlandırılır.
  4. D
    Ödenen 500500 TL komisyon 110 Hisse Senetleri hesabının borcuna kaydedilir.
  5. E
    654 Menkul Kıymet Satış Zararları hesabı 3.0003.000 TL borçlandırılır.

Cevap

Satış işlemi sonucunda 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 9.0009.000 TL alacaklandırılır.
Satılan hisse senetlerinin birim maliyeti 2020 TL, dönem sonu değerlemesi sonucu ayrılan birim karşılık ise 88 TL'dir (20−1220-12). Net defter değeri 1212 TL olan bu senetler 1818 TL'den satıldığında, hisse başına 66 TL (18−1218-12) kazanç elde edilmiştir. Bu kazanç, daha önce gider yazılan 88 TL'lik karşılığın içinden karşılandığı için '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına alacak kaydedilir. Toplam tutar 1.500×6=9.0001.500 \times 6 = 9.000 TL'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Satılan hisse senetlerinin maliyet ve karşılık tutarlarını hesaplayın.
Birim maliyet: 2020 TL; Rayiç: 1212 TL; Birim Karşılık: 88 TL. 1.5001.500 adet için; Toplam Maliyet: 30.00030.000 TL; Toplam Karşılık: 12.00012.000 TL.
Satış kaydında ilgili varlık hesabının ve karşılık hesabının sadece satılan kısım kadar kapatılması gerekir.
2
Satış sonucunu net defter değeri ile karşılaştırın.
Net Defter Değeri: 30.000−12.000=18.00030.000 - 12.000 = 18.000 TL. Brüt Satış Tutarı: 1.500×18=27.0001.500 \times 18 = 27.000 TL.
İşletmenin gerçek kâr veya zararını bulmak için satış tutarı ile varlığın karşılık sonrası net değeri kıyaslanır.
3
Muhasebe kaydını oluşturun ve gelir hesabını belirleyin.
Banka: 26.50026.500 (B), Komisyon: 500500 (B), Karşılık: 12.00012.000 (B), Hisse Senedi: 30.00030.000 (A), Konusu Kalmayan Karşılık: 9.0009.000 (A).
Satış fiyatı (1818) maliyetin (2020) altında ancak rayicin (1212) üstünde olduğu için elde edilen 66 TL'lik birim kazanç, daha önce ayrılan karşılığın bir kısmının geri kazanılmasıdır.

Anahtar Kavram

Menkul Kıymetlerde Karşılık İptali (644 vs 645 Ayrımı)

İpuçları

1
Satılan hisse senetlerinin maliyet bedeli ile borsa rayici arasındaki farkı (karşılık tutarını) bulun.
2
Satış fiyatını (1818 TL), maliyet bedeli (2020 TL) ve net defter değeri (1212 TL) ile kıyaslayarak kârın niteliğini belirleyin.
3
Satış fiyatı maliyetin altında kaldığı sürece, defter değerinin üzerindeki her türlü kazanç 644 hesabında izlenir.

Daha Fazla Pratik

Satış fiyatının 2222 TL olması durumunda yapılacak kaydı ve hangi hesapların (644 ve 645) ne kadar alacaklandırılacağını düşünün.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Menkul Kıymetler

Bu konudan daha fazla soru