Soru

Zorluk: Çok zorKredi İşlemleri

Bir mevduat bankası, daha önce "Yakın İzlemedeki Krediler" (II.II. Grup) hesabında izlediği 1.000.0001.000.000 TL anaparalı bir ticari krediyi, vadesi üzerinden 9595 gün geçmesi ve borçlunun ödeme gücünün zayıflaması nedeniyle "Tahsil İmkânı Sınırlı Krediler" (III.III. Grup) hesabına aktarmıştır. Söz konusu krediye ilişkin diğer bilgiler şöyledir:

* Kredi için daha önce %2\%2 oranında genel karşılık ayrılmıştır.
* Kredinin teminatı olarak alınan nakit blokajın (I.I. Grup teminat) değeri 400.000400.000 TL'dir.
* Krediye ilişkin daha önceki dönemlerde tahakkuk ettirilmiş ancak tahsil edilmemiş 100.000100.000 TL tutarında faiz tahakkuku bulunmaktadır.
* Banka, III.III. grup krediler için %20\%20 oranında özel karşılık ayırmaktadır.

Bu bilgilere göre, kredinin donuk alacak statüsüne alınması ve gerekli karşılıkların ayrılması sonucunda bankanın ilgili dönem kâr/zararı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 200.000200.000 TL azalışCevap
  2. B
    220.000220.000 TL azalış
  3. C
    100.000100.000 TL azalış
  4. D
    240.000240.000 TL azalış
  5. E
    120.000120.000 TL azalış

Cevap

Bankanın dönem kâr/zararı üzerindeki net etkisi 200.000200.000 TL azalış yönündedir.
Kredinin donuk alacak statüsüne alınması sürecinde üç temel finansal olay gerçekleşir. Birincisi, tahsil edilemeyen 100.000100.000 TL tutarındaki faiz tahakkuku iptal edilerek gelir tablosuna negatif yansıtılır. İkincisi, kredinin net riski (Anapara - Teminat) olan 600.000600.000 TL üzerinden %20\%20 oranında (120.000120.000 TL) özel karşılık ayrılır ve gider yazılır. Üçüncüsü, kredinin önceki statüsünde ayrılan 20.00020.000 TL tutarındaki genel karşılık iptal edilerek gelir yazılır. Bu işlemlerin net sonucu (100.000120.000+20.000-100.000 - 120.000 + 20.000) dönem kârını 200.000200.000 TL azaltır.

Adım Adım Çözüm

1
Faiz tahakkuklarının iptal edilmesi
100.000-100.000 TL (Gider/Gelir İptali)
Krediler donuk alacak statüsüne (NPL) geçtiğinde, tahsil edilmemiş faiz tahakkukları iptal edilir ve faiz tahakkuku durdurulur.
2
Özel karşılık tutarının hesaplanması
120.000120.000 TL Özel Karşılık Gideri
Özel karşılık matrahı, anapara (1.000.0001.000.000 TL) ile teminat değerinin (400.000400.000 TL) farkı olan 600.000600.000 TL üzerinden %20\%20 olarak hesaplanır.
3
Mevcut genel karşılığın iptal edilmesi
+20.000+20.000 TL Karşılık İptal Geliri
Kredi yakın izlemeden (Grup II) donuk alacaklara (Grup III) geçtiği için daha önce ayrılan %2\%2 oranındaki (1.000.000×0,021.000.000 \times 0,02) genel karşılık iptal edilerek gelir yazılır.
4
Net kâr/zarar etkisinin belirlenmesi
100.000120.000+20.000=200.000-100.000 - 120.000 + 20.000 = -200.000 TL
Tüm gelir ve gider kalemlerinin netleştirilmesi sonucunda toplam negatif etki hesaplanır.

Anahtar Kavram

Donuk Alacaklarda Karşılık ve Faiz Tahakkuku Muhasebesi

İpuçları

1
Donuk alacaklara geçişte faiz tahakkukları ve genel karşılıklar için ters kayıt yapılması gerektiğini hatırlayın.
2
Özel karşılık tutarı hesaplanırken kredinin anaparasından kabul edilebilir teminat değerini düşmelisiniz.
3
Net etkiyi bulmak için (İptal Edilen Faiz Geliri + Özel Karşılık Gideri - İptal Edilen Genel Karşılık Geliri) formülünü uygulayın.

Daha Fazla Pratik

Tahsilat aşamasında faiz ve BSMV hesaplamalarını içeren bir soru çözerek donuk alacak döngüsünü tamamlayabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Öncelikle her bir hesabın (Krediler, Faiz Tahakkukları, Karşılıklar) yevmiye kayıtlarını ayrı ayrı yaparak kâr/zarar (6'lı grup) hesapları üzerindeki etkileri toplayabilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla