Soru

Zorluk: OrtaMenkul Kıymetler

İşletme, geçici yatırım amacıyla 01.12.202501.12.2025 tarihinde, nominal değeri 100.000100.000 TL olan özel kesim tahvillerini, 4.0004.000 TL işlemiş faizi ile birlikte 104.000104.000 TL'ye banka aracılığıyla satın almıştır. Ayrıca bu işlem için bankaya 800800 TL komisyon ödenmiştir. Bu satın alma işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydında aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanımı doğrudur?

  1. 111111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonolar Hesabı 100.000100.000 TL borçlandırılır.Cevap
  2. B
    111111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonolar Hesabı 104.800104.800 TL borçlandırılır.
  3. C
    112112 Kamu Kesimi Tahvil, Senet ve Bonolar Hesabı 100.000100.000 TL borçlandırılır.
  4. D
    111111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonolar Hesabı 104.000104.000 TL borçlandırılır.
  5. E
    653653 Komisyon Giderleri Hesabı 800800 TL alacaklandırılır.

Cevap

İşletmenin satın aldığı özel kesim tahvillerinin ana para tutarı olan 100.000100.000 TL, '111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonolar' hesabının borcuna kaydedilmelidir.
Tahviller geçici yatırım amacıyla alındığında nominal bedelleri ile ilgili menkul kıymet hesabına kaydedilir. Özel sektör tarafından ihraç edildiği için '111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonolar' hesabı kullanılır. Bu hesap, alış bedeli içindeki ana para tutarı olan 100.000100.000 TL kadar borçlandırılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Menkul kıymet türünü belirleme
Özel kesim tahvili olduğu için 111111 kodu kullanılır.
Tekdüzen Hesap Planı'na göre özel sektör borçlanma araçları 111111 nolu hesapta izlenir.
2
İşlemiş faizi ayırma
4.0004.000 TL tutarındaki faiz 118118 nolu hesaba borç yazılır.
Tahvilin kupon dönemi dışında alınması durumunda, satın alma tarihine kadar işlemiş faizler maliyete eklenmez, geçici olarak 118118 hesabında tutulur.
3
Komisyon giderini kaydetme
800800 TL tutarındaki komisyon 653653 nolu hesaba borç yazılır.
Menkul kıymet alımında ödenen komisyonlar, menkul kıymetin maliyetine eklenmez; doğrudan dönem gideri olarak muhasebeleştirilir.
4
Toplam ödemeyi kaydetme
100.000+4.000+800=104.800100.000 + 4.000 + 800 = 104.800 TL tutarı 102102 Bankalar hesabına alacak yazılır.
Ödeme banka aracılığıyla yapıldığı için ilgili aktif hesapta azalış kaydedilir.

Anahtar Kavram

Tahvil alımlarında işlemiş faiz ve komisyonların muhasebeleştirilmesi

İpuçları

1
Tahvilin kim tarafından ihraç edildiğine dikkat edin: Devlet mi yoksa özel bir şirket mi?
2
Satın alma sırasında ödenen 'işlemiş faiz' tutarı, tahvilin ana para değerinden ayrı bir hesapta takip edilmelidir.
3
Menkul kıymet alımındaki komisyonlar, hisse senetlerinde olduğu gibi tahvillerde de doğrudan gider yazılır (653).

Daha Fazla Pratik

Tahvillerin dönem sonu faiz tahakkuk kaydı ve itfası ile ilgili işlemleri inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla