Soru

Zorluk: ZorMenkul Kıymetler

İşletme, 20252025 yılı içerisinde geçici yatırım amacıyla tanesi 2020 TL'den 1.0001.000 adet (Z) A.Ş. hisse senedini banka aracılığıyla satın almış ve 500500 TL komisyon ödemiştir. 20252025 yıl sonu değerlemesinde hisse senetlerinin borsa rayicinin 1818 TL olduğu tespit edilmiş ve ihtiyatlılık kavramı gereği gerekli karşılık ayrılmıştır. 20262026 yılı Mart ayında bu hisse senetlerinin 600600 adedi tanesi 2222 TL'den banka aracılığıyla satılmış, satış işlemi sırasında 200200 TL komisyon ödemesi yapılmıştır.

Bu bilgilere göre, hisse senetlerinin satışına ilişkin yapılacak günlük defter kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 1.2001.200 TL alacaklandırılır.Cevap
  2. B
    110 Hisse Senetleri hesabı 12.30012.300 TL alacaklandırılır.
  3. C
    645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabı 2.4002.400 TL alacaklandırılır.
  4. D
    655 Menkul Kıymet Satış Zararları hesabı 200200 TL borçlandırılır.
  5. E
    119 Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığı hesabı 2.0002.000 TL borçlandırılır.

Cevap

Satılan 600 adet hisse senedine ait olan 1.200 TL tutarındaki karşılık tutarı, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına alacak kaydedilerek iptal edilmelidir.
Satılan 600 adet hisse senedi için daha önce (2025 yılı sonunda) her biri için 2 TL olmak üzere toplam 1.200 TL karşılık ayrılmıştır. Bu hisse senetleri satıldığında, artık risk ortadan kalktığı için bu karşılığın 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına alacak kaydı yapılarak iptal edilmesi gerekir. Aynı zamanda satış fiyatı (22 TL) maliyetin (20 TL) üzerinde olduğu için aradaki fark 645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabına kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
Alış maliyetini ve komisyonu belirle.
Birim maliyet = 2020 TL. Toplam Maliyet = 20.00020.000 TL. Komisyon = 500500 TL (653653 borç).
Tekdüzen Hesap Planı'na göre menkul kıymet alış komisyonları maliyete eklenmez, doğrudan gider yazılır.
2
Yıl sonu değer düşüklüğü karşılığını hesapla.
Değer düşüşü = 2018=220 - 18 = 2 TL/adet. Toplam Karşılık (1.000×21.000 \times 2) = 2.0002.000 TL.
İhtiyatlılık kavramı gereği borsa rayici maliyetin altına düştüğünde karşılık ayrılır.
3
Satılan kısma ait verileri analiz et.
Satılan miktar = 600600 adet. Çıkış yapılacak maliyet = 12.00012.000 TL. İptal edilecek karşılık = 1.2001.200 TL.
Karşılık iptali sadece elden çıkarılan varlık miktarı kadardır.
4
Satış kârını ve komisyonu hesapla.
Satış Tutarı = 13.20013.200 TL. Satış Kârı (13.20012.00013.200 - 12.000) = 1.2001.200 TL. Satış Komisyonu = 200200 TL (653653 borç).
Satış kârı, satış bedeli ile maliyet bedeli arasındaki farktır.

Anahtar Kavram

Menkul Kıymet Satış Kaydı ve Karşılık İptali

Daha Fazla Pratik

Karşılık ayrılmış bir menkul kıymetin maliyetin altında bir bedelle satılması durumunda yapılacak muhasebe kaydını inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla