Soru

Zorluk: OrtaMenkul Kıymetler

İşletme, geçici yatırım amacıyla nominal değeri 200.000200.000 TL, yıllık %30\%30 faiz ödemeli ve kupon ödeme dönemi her yılın 1 Nisan tarihi olan bir özel kesim tahvilini 1 Temmuz 2025 tarihinde 225.000225.000 TL'ye banka aracılığıyla satın almıştır. Ayrıca bu işlem için bankaya 1.5001.500 TL komisyon ödenmiştir. Bu bilgilere göre, işletmenin satın aldığı tahvillerin muhasebe kayıtlarına esas teşkil edecek 'maliyet bedeli' kaç TL'dir?

  1. A
    226.500226.500
  2. B
    225.000225.000
  3. C
    211.500211.500
  4. 210.000210.000Cevap
  5. E
    200.000200.000

Cevap

Tahvilin maliyet bedeli 210.000210.000 TL'dir.
Tahvillerin maliyet bedeli hesaplanırken, ödenen toplam alış bedelinden satın alma tarihine kadar işlemiş olan faizlerin düşülmesi gerekir. Bu örnekte 225.000225.000 TL olan alış bedelinden 3 aylık süreye tekabül eden 15.00015.000 TL işlemiş faiz çıkarıldığında maliyet bedeli 210.000210.000 TL olarak bulunur. Ayrıca ödenen komisyonlar ihtiyatlılık kavramı ve ilgili tebliğler gereği maliyete eklenmeyip doğrudan gider yazılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kupon tarihinden alış tarihine kadar geçen sürenin (işlemiş faiz süresi) belirlenmesi
1 Nisan - 1 Temmuz arası toplam 3 aydır (Nisan, Mayıs, Haziran).
Tahvilin içinde biriken ancak satıcıya ait olan faiz payını ayırmak gerekir.
2
İşlemiş faiz tutarının hesaplanması
200.000×0,30×(3/12)=15.000200.000 \times 0,30 \times (3 / 12) = 15.000 TL.
Nominal değer üzerinden yıllık faiz oranı ve geçen süre kullanılarak işlemiş faiz hesaplanır.
3
Tahvilin maliyet bedelinin hesaplanması
225.00015.000=210.000225.000 - 15.000 = 210.000 TL.
Alış bedeli, tahvilin anaparası ve işlemiş faizini kapsar; maliyet bedeli ise sadece anapara kısmını temsil eder.
4
Komisyon giderinin değerlendirilmesi
1.5001.500 TL doğrudan gider kaydedilir.
Tekdüzen Hesap Planı gereği menkul kıymet alım komisyonları maliyete eklenmez.

Anahtar Kavram

Menkul Kıymet Alış Maliyeti

İpuçları

1
Tahvilin kupon dönemi başlangıcından satın alma tarihine kadar geçen süreyi hesaplayarak başlayın.
2
Ödenen 225.000225.000 TL'nin içinde hem tahvilin anaparası hem de birikmiş faizi olduğunu unutmayın; maliyet sadece anapara kısmıdır.
3
Komisyonlar menkul kıymetlerde her zaman gider yazılır, bu tutarı hesaplamaya dahil etmeyin.

Daha Fazla Pratik

Tahvilin dönem sonunda piyasa değeriyle değerlenmesi ve faiz tahakkuku işlemlerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Muhasebe kaydını yaparak bakiyeyi görebilirsiniz: Borç tarafta 111 nolu hesap 210.000210.000 TL, 181 nolu hesap 15.00015.000 TL ve 653 nolu hesap 1.5001.500 TL şeklinde yer alacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla