Soru

Zorluk: OrtaHakediş Gelirlerinin Tahakkuku (350-358 Nolu Hesaplar)

(M)(\text{M}) İnşaat Taahhüt Ltd. Şti., 20252025 yılında başladığı ve 20272027 yılında tamamlamayı taahhüt ettiği bir okul inşaatı projesi kapsamında, 20262026 yılı Mart ayında 2.000.0002.000.000 TL brüt tutarlı bir hakediş raporu düzenlemiştir. Söz konusu hakediş üzerinden %20\%20 oranında KDV\text{KDV} hesaplanmış, ayrıca %5\%5 oranında gelir vergisi tevkifatı yapıldıktan sonra kalan tutar işletmenin banka hesabına yatırılmıştır.

Buna göre, hakedişin tahakkukuna ilişkin yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 350350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı 2.000.0002.000.000 TL alacaklandırılır.Cevap
  2. B
    600600 Yurtiçi Satışlar hesabı 2.000.0002.000.000 TL alacaklandırılır.
  3. C
    350350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı 2.400.0002.400.000 TL alacaklandırılır.
  4. D
    340340 Alınan Sipariş Avansları hesabı 2.300.0002.300.000 TL alacaklandırılır.
  5. E
    600600 Yurtiçi Satışlar hesabı 2.400.0002.400.000 TL alacaklandırılır.

Cevap

Hakediş tahakkuk kaydında 350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabı brüt tutar olan 2.000.000 TL üzerinden alacaklandırılmalıdır.
Yıllara yaygın inşaat ve onarım işlerinde, yapılan iş kısımları karşılığında düzenlenen hakediş belgelerindeki brüt tutarlar, işin bittiği döneme kadar geçici bir hesap olan 350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabında alacak olarak izlenir. Bu işlemde hakedişin brüt tutarı (KDV hariç) esas alınır.

Adım Adım Çözüm

1
İşin niteliğini belirle.
İş 20252025-20272027 yıllarını kapsadığı için "Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım İşi" statüsündedir.
İnşaat işinin başladığı yıl ile bittiği yıl farklı ise özel vergilendirme rejimine tabi olur.
2
Hakediş ve vergi tutarlarını hesapla.
Brüt Hakediş: 2.000.0002.000.000 TL, KDV\text{KDV} (%20\%20): 400.000400.000 TL, Stopaj (%5\%5): 100.000100.000 TL.
Muhasebe kaydında kullanılacak sayısal verilerin netleştirilmesi gerekir.
3
Doğru hesabı seç.
Brüt tutar 350350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri hesabının alacağına yazılır.
İş bitimine kadar elde edilen hakedişler bu hesapta toplanır ve iş bittiğinde hasılata devredilir.

Anahtar Kavram

Yıllara yaygın inşaat işlerinde hakediş bedelleri, iş tamamlanıp geçici kabul yapılana kadar gelir tablosu hesaplarına (600) değil, bilanço hesaplarına (350) kaydedilir.
Bu soruyu puanla