Examkin

Soru

Zorluk: ZorMenkul Kıymetler

İşletme, geçici yatırım amacıyla tanesi 2020 TL'den satın aldığı 2.0002.000 adet hisse senedi için dönem sonunda borsa rayicinin 1515 TL'ye düşmesi üzerine '119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı' hesabını kullanarak gerekli karşılığı ayırmıştır. Bir sonraki dönemde bu hisse senetlerinin 1.5001.500 adedi, tanesi 1818 TL'den banka aracılığıyla satılmış ve bankaya 500500 TL komisyon ödenmiştir. Buna göre, hisse senetlerinin satışına ilişkin yapılacak yevmiye kaydında '644 Menkul Kıymet Satış Karları' hesabına kaydedilecek tutar kaç TL'dir?

  1. 4.5004.500Cevap
  2. B
    4.0004.000
  3. C
    3.0003.000
  4. D
    7.5007.500
  5. E
    2.5002.500

Cevap

Satış işlemi sonucunda '644 Menkul Kıymet Satış Karları' hesabına 4.5004.500 TL alacak kaydı yapılmalıdır.
İşletme hisse senetlerini 2020 TL'den almış, ancak dönem sonunda değerini 1515 TL'ye indirerek 55 TL karşılık ayırmıştır. Satılan 1.5001.500 adet hissenin net defter değeri 1515 TL iken 1818 TL'ye satılmıştır. Bu durumda her hisse başına 33 TL (18−1518 - 15) kâr elde edilmiştir. Toplam kâr 1.500×3=4.5001.500 \times 3 = 4.500 TL olarak '644 Menkul Kıymet Satış Karları' hesabına kaydedilir. Banka komisyonu ise bu tutardan düşülmez, '653 Komisyon Giderleri' hesabına yazılır.

Adım Adım Çözüm

1
Satılan hisse senetlerinin toplam maliyetini ve bunlara ait ayrılmış olan karşılık tutarını hesapla.
Maliyet: 1.500×20=30.0001.500 \times 20 = 30.000 TL. Karşılık: 1.500×(20−15)=7.5001.500 \times (20 - 15) = 7.500 TL.
Hisseler satıldığında, sadece satılan kısma ait maliyet ve karşılık hesapları kapatılmalıdır.
2
Hisselerin satışından elde edilen brüt tahsilat tutarını hesapla.
1.500×18=27.0001.500 \times 18 = 27.000 TL.
Bankaya ödenen komisyon tutarı tahsilat içinde değil, ayrı bir gider olarak değerlendirilmelidir.
3
Muhasebe kaydı mantığıyla kâr veya zarar tutarını belirle.
27.00027.000 (Satış Bedeli) + 7.5007.500 (İptal Edilen Karşılık) - 30.00030.000 (Maliyet) = 4.5004.500 TL Kâr.
VUK ve Tekdüzen Hesap Planı uyarınca, karşılık ayrılmış bir menkul kıymet satıldığında, net defter değerinin üzerindeki bedel satış kârını oluşturur.

Anahtar Kavram

Menkul kıymetlerin değer düşüklüğü karşılığı ayrıldıktan sonra satılması durumunda, kâr/zarar hesabı maliyet bedeli değil, net defter değeri (Maliyet - Karşılık) baz alınarak yapılır.

İpuçları

1
Satılan hisselerin net defter değerini (Maliyet - Karşılık) bulmaya çalışın.
2
Birim başına kârı hesaplamak için satış fiyatından net defter değerini çıkarın.
3
Hisse başına 18−15=318 - 15 = 3 TL kâr oluştuğunu göreceksiniz. Bunu miktar ile çarpın ve komisyonu bu hesaba karıştırmayın.

Daha Fazla Pratik

Karşılık ayrılmamış olsaydı bu işlemde kâr mı yoksa zarar mı oluşurdu? Bu durumu düşünerek pratik yapın.

Alternatif Yöntem

Yevmiye kaydını düşünün: Bankalar (26.50026.500 Dr), Komisyon Giderleri (500500 Dr), M.K. Değer Düş. Karş. (7.5007.500 Dr) hesaplarına karşılık Hisse Senetleri (30.00030.000 Cr) hesabı kapatılır. Aradaki fark 644 hesabına alacak yazılır.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Menkul Kıymetler

Bu konudan daha fazla soru