Examkin

Soru

Zorluk: ZorYasal Yedek Akçelerin Hesaplanması ve Kaydı

Ardaş Anonim Şirketi'nin 20252025 yılı kâr dağıtımı öncesinde bazı öz kaynak hesaplarının bakiyeleri ve dönem sonu verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap / Kalem AdıTutarı (TL)
Ödenmiş Sermaye2.400.0002.400.000
I. Tertip Yasal Yedek Akçe468.000468.000
20252025 Dönemi Net Kârı600.000600.000
Geçmiş Yıllar Zararları120.000120.000

Türk Ticaret Kanunu hükümleri ve genel muhasebe ilkeleri çerçevesinde, işletmenin 20252025 yılı kârı üzerinden ayırması gereken I. Tertip Yasal Yedek Akçe tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 12.00012.000 TLCevap
  2. B
    24.00024.000 TL
  3. C
    30.00030.000 TL
  4. D
    480.000480.000 TL
  5. E
    48.00048.000 TL

Cevap

İşletmenin ayırması gereken I. Tertip Yasal Yedek Akçe tutarı 12.00012.000 TL'dir.
Doğru yanıt olan tutar, işletmenin hem geçmiş yıl zararlarını düştüğü hem de ödenmiş sermayenin %20'si olan 480.000480.000 TL'lik yasal tavana takıldığı gerçeğini yansıtmaktadır. Potansiyel olarak hesaplanan 24.00024.000 TL yerine, mevcut yedek bakiyesini tavana tamamlayacak olan 12.00012.000 TL'lik kısım ayrılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Yedek akçe hesaplamasına esas matrahın belirlenmesi
600.000−120.000=480.000600.000 - 120.000 = 480.000 TL
Türk Ticaret Kanunu'na göre I. Tertip Yasal Yedek Akçe, dönem net kârından varsa geçmiş yıl zararları düşüldükten sonra kalan tutar üzerinden hesaplanır.
2
Hesaplanması gereken potansiyel yedek akçe tutarının bulunması
480.000×0,05=24.000480.000 \times 0,05 = 24.000 TL
I. Tertip Yasal Yedek Akçe oranı, ilgili matrahın %5'idir.
3
Yasal üst sınırın (tavanın) kontrol edilmesi
2.400.000×0,20=480.0002.400.000 \times 0,20 = 480.000 TL
I. Tertip Yasal Yedek Akçe, ödenmiş sermayenin %20'sine ulaşıncaya kadar ayrılır.
4
Mevcut yedek akçe ile üst sınır arasındaki farkın (boşluğun) tespiti
480.000−468.000=12.000480.000 - 468.000 = 12.000 TL
İşletmenin birikmiş yedekleri üst sınıra çok yaklaştığı için, sınıra kadar ne kadar yer kaldığı belirlenmelidir.
5
Nihai yedek akçe tutarının seçilmesi
Min(24.000,12.000)=12.000Min(24.000, 12.000) = 12.000 TL
Hesaplanan tutar (24.00024.000 TL), yasal sınıra ulaşmak için gereken tutardan (12.00012.000 TL) büyük olduğu için sadece sınıra ulaşacak kadar ayrım yapılır.

Anahtar Kavram

I. Tertip Yasal Yedek Akçe hesaplanırken dönem net kârından geçmiş yıl zararları düşülür ve birikmiş toplamın ödenmiş sermayenin %20'sini aşmamasına dikkat edilir.

İpuçları

1
Önce dönem net kârından geçmiş yıl zararlarını düşerek matrahı bulun.
2
Hesapladığınız %5'lik tutarı ayırmadan önce, mevcut I. Tertip Yasal Yedek Akçe bakiyesinin ödenmiş sermayenin %20'sine ulaşıp ulaşmadığını kontrol edin.
3
Yasal sınır 480.000480.000 TL'dir. Mevcut bakiye 468.000468.000 TL olduğuna göre, ayırabileceğiniz maksimum tutar aradaki fark kadardır.

Daha Fazla Pratik

Eğer II. Tertip Yasal Yedek Akçe sorulsaydı, dağıtılacak kârın %5'lik birinci temettü sonrası kalan kısmının %10'u hesaplanacaktı.

Alternatif Yöntem

Öncelikle yasal tavanı (2.400.000×0,20=480.0002.400.000 \times 0,20 = 480.000 TL) ve bu tavana kalan mesafeyi (480.000−468.000=12.000480.000 - 468.000 = 12.000 TL) belirleyin. Eğer normal hesaplamanız (600.000−120.000)×0,05=24.000600.000 - 120.000) \times 0,05 = 24.000 TL) bu mesafeden büyükse, doğrudan mesafeyi esas alarak sonucu bulabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yasal Yedek Akçelerin Hesaplanması ve Kaydı

Bu konudan daha fazla soru