Soru

Zorluk: ZorMerkez Bankası ve Bankalararası İşlemler

Bir mevduat bankası, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan zorunlu karşılık oranlarındaki artış kararı sonrasında, mevduat yükümlülükleri için tesis etmesi gereken ek tutarın 4.200.0004.200.000 TL olduğunu hesaplamıştır. Banka, söz konusu tutarı aynı gün TCMB nezdindeki serbest hesabından karşılayarak ilgili bloke hesaba aktarmıştır.

Bu işleme ilişkin banka kayıtlarında yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Borç: 020 T.C. MERKEZ BANKASI (Zorunlu Karşılıklar Hesabı) 4.200.0004.200.000 / Alacak: 020 T.C. MERKEZ BANKASI (Serbest Mevduat Hesabı) 4.200.0004.200.000Cevap
  2. B
    Borç: 900 TAAHHÜTLERİMİZ 4.200.0004.200.000 / Alacak: 901 TAAHHÜT KARŞILIĞI 4.200.0004.200.000
  3. C
    Borç: 770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ 4.200.0004.200.000 / Alacak: 020 T.C. MERKEZ BANKASI (Serbest Mevduat Hesabı) 4.200.0004.200.000
  4. D
    Borç: 020 T.C. MERKEZ BANKASI (Zorunlu Karşılıklar Hesabı) 4.200.0004.200.000 / Alacak: 010 KASA 4.200.0004.200.000
  5. E
    Borç: 020 T.C. MERKEZ BANKASI (Serbest Mevduat Hesabı) 4.200.0004.200.000 / Alacak: 020 T.C. MERKEZ BANKASI (Zorunlu Karşılıklar Hesabı) 4.200.0004.200.000

Cevap

Bankanın TCMB nezdindeki bloke 'Zorunlu Karşılıklar Hesabı' borçlandırılırken, 'Serbest Mevduat Hesabı' alacaklandırılmalıdır.
Zorunlu karşılıklar, bankaların topladıkları mevduatlara karşılık TCMB nezdinde tutmak zorunda oldukları bloke varlıklardır. İşlem sonucunda bankanın TCMB nezdindeki serbestçe kullanabileceği mevduat azalırken, bloke durumdaki mevduatı artmaktadır. Aktif karakterli olan bu iki hesap arasındaki transferde, artan hesap borçlandırılır, azalan hesap ise alacaklandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin niteliğini belirlemek
TCMB nezdinde tutulan serbest mevduatın, zorunlu karşılık yükümlülüğü nedeniyle bloke statüsüne geçirilmesi.
Varlık kalemleri arasında likidite durumu değişen bir transfer söz konusudur.
2
Hesapların yönünü tayin etmek
Artan 'Zorunlu Karşılıklar' aktif bir hesap olduğundan borç tarafına, azalan 'Serbest Mevduat' aktif bir hesap olduğundan alacak tarafına kaydedilir.
Tek Düzen Hesap Planı'na göre aktif karakterli hesaplardaki artış borç, azalış alacak tarafına yazılır.
3
Muhasebe maddesini oluşturmak
Borç: 020.02 Zorunlu Karşılıklar 4.200.0004.200.000 / Alacak: 020.01 Serbest Mevduat 4.200.0004.200.000
Her iki alt hesap da TCMB ana hesabı altında yer alır ancak farklı likidite özelliklerine sahiptir.

Anahtar Kavram

Zorunlu Karşılıkların Tesis Edilmesi ve BTDHP Kayıt Mantığı

İpuçları

1
İşlemin gerçekleştiği kurum olan TCMB bünyesindeki hesapların isimlerine ve likidite durumlarına odaklanın.
2
Zorunlu karşılıkların artması, bu hesabın (aktif hesap) borçlanması gerektiği anlamına gelir.
3
Varlığın kaynağı bankanın kasası değil, TCMB'deki serbest hesabıdır; bu nedenle 020 Serbest Mevduat hesabı alacaklandırılmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Zorunlu karşılıkların TCMB tarafından serbest bırakılması (iade edilmesi) durumundaki yevmiye kaydını çalışınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla