Satışların Maliyeti Hesapları

45 soru

Soru 41Soru

Aralıklı envanter yöntemini kullanan bir ticaret işletmesinin 20262026 yılı sonu itibarıyla mizan ve envanter bilgileri aşağıdaki gibidir:

Hesap AdıBorç Toplamı (TL)Alacak Toplamı (TL)
153 Ticari Mallar640.000640.00040.00040.000
760 Paz. Sat. ve Dağ. Giderleri25.00025.000-

Yapılan incelemede, ticari malların işletmeye getirilmesi için ödenen 20.00020.000 TL tutarındaki nakliye bedelinin yanlışlıkla 760760 kodlu gider hesabına borç kaydedildiği tespit edilmiştir. Dönem sonu yapılan fiili sayım sonucunda ambarda 110.000110.000 TL değerinde ticari mal olduğu saptanmıştır.

Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapacağı Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) kaydında "621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti" hesabının borcuna yazılacak tutar kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 510.000510.000

Cevap

İşletmenin dönem sonu Satılan Ticari Mallar Maliyeti 510.000510.000 TL olarak hesaplanır.
Doğru tutar olan 510.000510.000 TL; mizan bakiyesi olan 600.000600.000 TL'ye maliyete dahil edilmesi gereken 20.00020.000 TL nakliye bedelinin eklenmesi ve elde edilen 620.000620.000 TL'lik toplamdan 110.000110.000 TL'lik dönem sonu mal mevcudunun çıkarılmasıyla hesaplanmıştır. İşletme bir ticaret işletmesi olduğu için bu maliyet '621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti' hesabında izlenir.

Adım Adım Çözüm

1
153 Ticari Mallar hesabının mizan üzerindeki net bakiyesini belirle.
640.00040.000=600.000640.000 - 40.000 = 600.000 TL
Hesabın borç toplamından alacak toplamı (iade ve iskontolar) düşülerek envanter öncesi tutar bulunur.
2
Yanlış kaydedilen nakliye giderini stok maliyetine ilave et.
600.000+20.000=620.000600.000 + 20.000 = 620.000 TL
TMS-2 ve VUK uyarınca malın işletmeye getirilmesi için yapılan nakliye giderleri malın maliyet bedeline dahil edilmelidir.
3
Satışa hazır malların maliyetinden dönem sonu stok mevcudunu çıkararak STMM'yi hesapla.
620.000110.000=510.000620.000 - 110.000 = 510.000 TL
Aralıklı envanter yönteminde satılan malların maliyeti, dönem sonu sayım sonucunun toplam maliyetten düşülmesiyle bulunur.

Anahtar Kavram

Stok Maliyet Bedeli ve Aralıklı Envanter
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 42Soru

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan Güneş Ticaret İşletmesi'nin 2025 yılı dönem sonu verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Hesap / İşlem KalemiTutar (TL)
Dönem Başı Mal Mevcudu120.000120.000
Dönem İçi Alışlar450.000450.000
Alış Nakliye Giderleri30.00030.000
Alış İadeleri25.00025.000
Alış Iskontoları15.00015.000
Dönem Sonu Mal Mevcudu110.000110.000

Bu verilere göre, işletmenin Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 450.000450.000

Cevap

İşletmenin Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) 450.000450.000 TL'dir.
Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesaplanırken öncelikle net alışlar bulunmalıdır. Verilenlerdeki 30.00030.000 TL'lik nakliye gideri maliyete eklenirken, iade (25.00025.000 TL) ve iskontolar (15.00015.000 TL) düşülür; böylece net alış 440.000440.000 TL olur. Bu tutara dönem başı stok (120.000120.000 TL) eklendiğinde 560.000560.000 TL'lik satılabilir mal maliyetine ulaşılır. Buradan dönem sonu stok olan 110.000110.000 TL çıkarıldığında gerçek maliyet olan 450.000450.000 TL sonucuna varılır.

Adım Adım Çözüm

1
Net Alış tutarını hesaplayın.
450.000+30.00025.00015.000=440.000450.000 + 30.000 - 25.000 - 15.000 = 440.000 TL
Net alışlar; brüt alışlara alış giderlerinin eklenmesi, alış iade ve iskontolarının ise düşülmesiyle bulunur.
2
Satılabilir mal maliyetini (toplam stok maliyeti) bulun.
120.000+440.000=560.000120.000 + 440.000 = 560.000 TL
Dönem başı stok ile dönem içi net alışların toplamı, işletmenin elindeki toplam satılabilir mal hacmini gösterir.
3
Satılan Ticari Mallar Maliyeti'ni (STMM) hesaplayın.
560.000110.000=450.000560.000 - 110.000 = 450.000 TL
Aralıklı envanter yönteminde STMM; satılabilir mal maliyetinden dönem sonu mal mevcudunun çıkarılmasıyla bulunur.

Anahtar Kavram

Aralıklı Envanterde Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) Hesaplaması

İpuçları

1
STMM hesaplarken önce 'Net Alışlar'ı, sonra 'Satılabilir Mal Maliyeti'ni bulmalısınız.
2
Net Alışlar = Alışlar + Alış Giderleri - Alış İadeleri - Alış Iskontoları formülünü kullanın.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin brüt satış kârını bulmak için bu STMM verisini Net Satışlar ile karşılaştıracağınız bir soru çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 43Soru

Dönem başı mal stoku bulunmayan ve aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir işletmenin dönem içi faaliyetlerine ilişkin veriler aşağıdaki gibidir:

İşlem KalemiTutar
Ticari Mal Alışları100.000100.000 TL
Alış Nakliye Giderleri5.0005.000 TL
Dönem Sonu Ticari Mallar20.00020.000 TL

Bu verilere göre, işletmenin dönem sonu gelir tablosunda yer alacak "Satılan Ticari Mallar Maliyeti" tutarı kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 85.00085.000

Cevap

İşletmenin Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) 85.00085.000 TL'dir.
Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesaplanırken, dönem başı stok ve dönem içi alışlara, bu alışlarla ilgili nakliye gibi maliyet artırıcı unsurlar eklenir. Elde edilen 'Satışa Hazır Mal Maliyeti'nden (105.000105.000 TL) dönem sonunda depoda kalan malların tutarı (20.00020.000 TL) düşüldüğünde, satılmış olan malların işletmeye olan maliyeti 85.00085.000 TL olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam alış maliyetini hesaplayınız.
100.000+5.000=105.000100.000 + 5.000 = 105.000 TL
Tekdüzen Hesap Planı'na göre malın alış bedeline, alım için katlanılan nakliye, sigorta ve gümrük gibi giderler eklenir.
2
Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) formülünü uygulayınız.
105.00020.000=85.000105.000 - 20.000 = 85.000 TL
Dönem başı stok olmadığı için, toplam alış maliyetinden dönem sonu mal mevcudu çıkarılarak satılan malların maliyetine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) Hesaplaması

İpuçları

1
Ticari malın maliyeti sadece alış fiyatından oluşmaz; malı depoya getirene kadar yapılan giderleri de düşünün.
2
Satılan malın maliyetini bulmak için 'Satışa Hazır Mallar' tutarından 'Dönem Sonu Mevcudu'nu çıkarmalısınız.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruyu dönem başı stok verisi ekleyerek tekrar çözerek kavramı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 44Soru

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir işletmenin dönem sonu mizanında ve envanter çalışmalarında şu veriler tespit edilmiştir:

Hesap / İşlem KalemiTutar
Dönem Başı Mal Stoku50.00050.000 TL
Dönem İçi Alışlar200.000200.000 TL
Alış Nakliye Giderleri10.00010.000 TL
Alış İskontoları8.0008.000 TL
Dönem Sonu Mal Stoku45.00045.000 TL

Bu verilere göre, işletmenin yapacağı dönem sonu envanter kaydında 621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesabına borç kaydedilecek tutar kaç TL olmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 207.000207.000

Cevap

207.000207.000 TL tutarındaki seçenek doğrudur.
207.000207.000 TL tutarı doğrudur çünkü aralıklı envanter yönteminde satılan malların maliyeti; Dönem Başı Mal Stoku (50.00050.000) + Dönem İçi Alışlar (200.000200.000) + Alış Giderleri (10.00010.000) - Alış İskontoları (8.0008.000) - Dönem Sonu Mal Stoku (45.00045.000) formülüyle hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Net alış tutarının hesaplanması
200.000+10.0008.000=202.000200.000 + 10.000 - 8.000 = 202.000 TL
Alış nakliye giderleri maliyete eklenirken, alış iskontoları maliyetten düşülmelidir.
2
Satılabilir mal maliyetinin bulunması
50.000+202.000=252.00050.000 + 202.000 = 252.000 TL
Dönem başı mal stoku ile dönem içi net alışlar toplanarak işletmenin elindeki toplam mal yükü bulunur.
3
Satılan Ticari Mallar Maliyetinin (STMM) hesaplanması
252.00045.000=207.000252.000 - 45.000 = 207.000 TL
Satılabilir mal maliyetinden dönem sonunda depoda kalan mal stoku çıkarılarak satılan kısmın maliyetine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Aralıklı envanter yönteminde STMM hesaplaması

Daha Fazla Pratik

Aynı verilerle sürekli envanter yöntemi kullanılsaydı, her satış anında maliyet kaydı yapılacağı için dönem sonunda bu hesaplama yerine mizan bakiyesi kontrol edilirdi.

Alternatif Yöntem

Önce 153 Ticari Mallar hesabının borç kalanını (50.000+200.000+10.0008.000=252.00050.000 + 200.000 + 10.000 - 8.000 = 252.000 TL) bularak, bu tutardan dönem sonu fiili sayım sonucunu (45.00045.000 TL) çıkarmak aynı sonucu verir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 45Soru

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir ticaret işletmesinin 20262026 yılı sonu itibarıyla muhasebe kayıtlarından elde edilen veriler şöyledir:

Hesap/İşlem AdıTutarı (TL)
Dönem Başı Ticari Mallar60.00060.000
Dönem İçi Alışlar180.000180.000
Alış Nakliye ve Sigorta Giderleri10.00010.000
Alış İadeleri15.00015.000
Alış İskontoları5.0005.000

Dönem sonu yapılan sayım sonucunda depoda 50.00050.000 TL değerinde ticari mal bulunduğu tespit edildiğine göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken "Satılan Ticari Mallar Maliyeti" kaydında kullanılacak tutar kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 180.000180.000

Cevap

180.000180.000 TL tutarındaki Satılan Ticari Mallar Maliyeti doğru cevaptır.
Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesaplanırken formül; STMM=DBMM+NetAlıs\clarDSMMSTMM = DBMM + Net Alışlar - DSMM şeklindedir. Burada net alışlar, alış tutarına nakliye giderlerinin eklenmesi ve iade/iskontoların düşülmesiyle bulunur (170.000170.000 TL). Bu net alış tutarı dönem başı mal mevcuduna eklendiğinde satılabilir mal maliyeti (230.000230.000 TL) elde edilir. Dönem sonu sayımında bulunan 50.00050.000 TL bu tutardan düşüldüğünde ise 180.000180.000 TL maliyete ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Net Alışların hesaplanması
180.000+10.00015.0005.000=170.000180.000 + 10.000 - 15.000 - 5.000 = 170.000 TL
Alış maliyetine nakliye giderleri eklenir, iade ve iskontolar ise maliyetten düşülür.
2
Satılabilir Mal Maliyetinin belirlenmesi
60.000+170.000=230.00060.000 + 170.000 = 230.000 TL
Dönem başı mevcut stoklar ile dönem içi net alımlar toplamı satışa hazır malları verir.
3
Satılan Ticari Mallar Maliyetinin (STMM) hesaplanması
230.00050.000=180.000230.000 - 50.000 = 180.000 TL
Satılabilir mal maliyetinden dönem sonu kalan stoklar çıkarılarak dönem içinde satılan malların maliyetine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Aralıklı envanter yönteminde Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) hesaplanırken net alış maliyeti tüm alış giderlerini içermeli ve dönem sonu stoklar düşülmelidir.

Daha Fazla Pratik

Sürekli envanter yöntemi kullanılsaydı maliyet kaydının ne zaman yapılması gerektiğini gözden geçirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Önce brüt alış maliyeti üzerinden (180.000+10.000180.000 + 10.000) toplam mal girişi bulunup, ardından iade/iskontolar ve dönem sonu stok toplu halde düşülerek de aynı sonuca ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
ÖncekiSayfa 3 / 3
Satışların Maliyeti Hesapları Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe — Sayfa 3 | Examkin