Muhasebeye Giriş ve Temel Kavramlar

329 soru

Soru 101Soru

35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, mesleki faaliyetlerini sürdüren bir meslek mensubunun aşağıdaki faaliyetlerden hangisini yapması "meslekle bağdaşmayan işler" (yasaklar) kapsamında değerlendirilemez?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yükseköğretim kurumlarında öğretim üyesi veya görevlisi olarak ders vermek

Cevap

Yükseköğretim kurumlarında öğretim üyesi veya görevlisi olarak ders vermek
Doğru yanıt olan akademik faaliyetler, 35683568 sayılı Kanun'un 4545. maddesinin ikinci fıkrasında açıkça bir istisna olarak belirtilmiştir. Meslek mensupları bilimsel araştırma yapabilir, telif hakkı alabilir ve üniversitelerde ders verebilirler. Bu faaliyetler mesleki bağımsızlığı zedeleyen 'ticari' bir iş olarak kabul edilmez.

Adım Adım Çözüm

1
35683568 sayılı Kanun'un "Meslekle Bağdaşmayan İşler" başlıklı 4545. maddesinin incelenmesi.
Meslek mensuplarının bağımsızlığını korumak adına ticari faaliyetlerin yasaklandığı belirlendi.
Mesleki etik ve tarafsızlığın korunması için yasal sınırların bilinmesi gerekir.
2
Kanunda belirtilen yasak kapsamındaki eylemlerin (ticaret, murahhas azalık, tasfiye memurluğu vb.) ayrıştırılması.
Tüccarlık, esnaflık ve ticari şirket yönetimi gibi görevlerin yasak olduğu görüldü.
Hangi faaliyetlerin mesleki unvanla birleşemeyeceğinin tespiti için gereklidir.
3
Kanunun 4545. maddesinin 22. fıkrasında yer alan istisnai faaliyetlerin tespit edilmesi.
Bilimsel araştırma, yayın faaliyetleri ve yükseköğretim kurumlarında ders vermenin yasak kapsamı dışında olduğu saptandı.
Mesleki gelişimi destekleyen akademik faaliyetlerin hukuki statüsünü doğrulamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Meslekle Bağdaşmayan İşler ve İstisnalar

İpuçları

1
Meslek mensuplarının bağımsızlığını bozmayan, akademik ve bilimsel nitelik taşıyan işleri düşünün.
2
Kanun koyucu, meslek mensuplarının bilgi birikimini üniversitelerde paylaşmasına izin vermiştir.
3
Üniversitelerde öğretim görevlisi olarak ders vermek, 35683568 sayılı Kanun'un 4545. maddesinde açıkça belirtilen bir istisnadır.

Daha Fazla Pratik

Meslekle bağdaşan işler (bilirkişilik, hakemlik vb.) ile bağdaşmayan işler arasındaki farkları bir tablo üzerinden çalışın.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 102Soru

Bir iktisadi birimin finansal işlemlerinin raporlanmasında; o birimin sahip, ortak veya yöneticilerinin kişisel mal varlıklarından tamamen bağımsız bir yapı olarak ele alınması esastır. Bu yaklaşım uyarınca, sahipler tarafından işletmeye tahsis edilen değerler de işletmenin pasifinde birer 'hak sahipliği' (kaynak) olarak izlenir ve bu durum Varlıklar=KaynaklarVarlıklar = Kaynaklar denkliğinin temelini oluşturur. Söz konusu bu muhasebe temel kavramı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kişilik

Cevap

İşletmeyi ortaklarından ve yöneticilerinden ayrı bir ekonomik ve hukuki varlık olarak kabul eden 'Kişilik' kavramıdır.
Kişilik kavramı, işletmeyi ortaklarından, yöneticilerinden ve diğer tüm ilgililerden ayrı bir hukuki ve ekonomik varlığa sahip kabul eder. Bu kavram uyarınca işletmenin kendine ait bir bilançosu ve muhasebe sistemi vardır; sermaye ise sahiplerin işletme üzerindeki hak iddiasını temsil eden bir kaynak kalemidir.

Adım Adım Çözüm

1
İşletmenin mülkiyet yapısının analiz edilmesi
İşletmenin varlıkları üzerindeki hak sahipliğinin sahipler ve borç verenler olarak ayrılması
İşletmenin bağımsız bir kişilik olarak görülmesi, sahiplerin işletmeye koyduğu sermayeyi işletme için bir 'borç/kaynak' haline getirir.
2
İşlem sınırlarının belirlenmesi
Ortağın şahsi borçları veya varlıklarının işletme kayıtları dışında tutulması
Kişilik kavramı uyarınca muhasebe, sadece işletmenin kişiliğine ait olan olayları kaydeder.

Anahtar Kavram

Kişilik kavramı, işletmenin sahip veya ortaklarından ayrı bir hukuki ve ekonomik varlığa sahip olduğunu ve muhasebe işlemlerinin bu kişilik adına yürütülmesi gerektiğini belirtir.

İpuçları

1
İşletmeyi, sahiplerinden bağımsız bir 'hesap veren' birim olarak düşünün.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin Sürekliliği kavramının amortisman uygulamaları üzerindeki etkisini inceleyen bir soru çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 103Soru

Tekdüzen Hesap Planı (THPTHP) sistematatiğinde hesaplar; bilanço ve gelir tablosundaki konumlarına göre belirli bir kodlama hiyerarşisine tabidir. Bu hiyerarşide, bazı hesaplar ait oldukları ana grubun net değerini göstermek amacıyla o grubun genel işleyiş kuralının tersi yönünde hareket ederler.

Buna göre; 'Duran Varlıklar' (22) hesap sınıfında yer almasına rağmen, ilk kaydı hesabın alacak tarafına yapılan ve artışların alacak tarafında izlendiği hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 257257 Birikmiş Amortismanlar (-)

Cevap

Birikmiş Amortismanlar hesabı, Duran Varlıklar sınıfında yer alan ve pasif karakterli işleyen düzenleyici bir hesaptır.
Birikmiş Amortismanlar hesabı (257257), bilançonun aktifinde 'Duran Varlıklar' sınıfında yer almasına rağmen, 'Aktifi Düzenleyici Pasif Karakterli' bir hesaptır. Bu niteliği nedeniyle, aktif karakterli ana hesapların aksine açılış kaydı ve dönem içi artışlar alacak tarafına, azalışlar ise borç tarafına kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
Hesap sınıfının tespiti
Duran Varlıklar sınıfının kodu 22 ile başlar.
Soru kökünde özellikle bu sınıf içerisinde yer alan bir hesap sorulmaktadır.
2
İşleyiş karakterinin belirlenmesi
Aktif bir sınıfta yer alıp alacak taraflı çalışan 'düzenleyici' (pasif karakterli) bir hesap aranmaktadır.
Varlık hesapları normalde borçtan başlar; alacaktan başlayanlar düzenleyici hesaplardır.
3
Hesap kodunun doğrulanması
257257 Birikmiş Amortismanlar hesabı, Duran Varlıklar sınıfında yer alan aktifi düzenleyici bir hesaptır.
Bu hesap maddi duran varlıkların aşınma paylarını izlemek için kullanılır ve karakteri gereği alacak kalanlıdır.

Anahtar Kavram

Düzenleyici Hesapların İşleyiş Mantığı

İpuçları

1
Duran Varlıklar sınıfı hesapları 22 ile başlar.
2
Aktif bir grupta yer almasına rağmen alacak taraflı çalışan hesaplara 'aktifi düzenleyici' hesaplar denir.
3
Hesap planında yanında eksi (-) işareti olan hesapların işleyişi, o sınıfın temel kuralının tersidir.

Daha Fazla Pratik

Pasifi düzenleyici aktif karakterli hesapların (örneğin 501501) işleyişini inceleyerek karşılaştırma yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 104Soru

Muhasebe bilgi sisteminde; mali nitelikteki olayların yevmiye defterine kaydedilmesi ve büyük defter hesaplarında sınıflandırılması aşamalarından sonra, bu bilgilerin çokluğu ve karmaşıklığı nedeniyle finansal tabloların (Bilanço ve Gelir Tablosu) doğrudan düzenlenmesi teknik olarak güçleşmektedir. Bu doğrultuda; hesapların borç-alacak toplamları ile kalanlarının bir çizelgede toplandığı, hem aritmetiksel kontrolün sağlandığı hem de bilgilerin raporlamaya uygun yoğunlukta derlendiği süreç, muhasebenin aşağıdaki işlevlerinden hangisi kapsamında değerlendirilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Özetleme

Cevap

Muhasebe sürecinde mizanların düzenlenerek bilgilerin derlenmesi ve aritmetiksel kontrolün yapılması 'Özetleme' işlevidir.
Muhasebe sürecinde özetleme işlevi, sınıflandırılmış bilgilerin (büyük defter) bilgi kullanıcılarına sunulmadan önce mizanlar yardımıyla bir araya getirilmesini, özetlenmesini ve aritmetiksel olarak denetlenmesini kapsar. Bu aşama, raporlama (finansal tablo düzenleme) aşamasına veri hazırlığı teşkil eder.

Adım Adım Çözüm

1
Muhasebe sürecindeki belgelerin akışını analiz edin.
İşlemler sırasıyla Yevmiye Defteri (Kaydetme) ve Büyük Defter'e (Sınıflandırma) aktarılır.
Soruda belirtilen aşama, sınıflandırmadan sonra, raporlamadan önceki evredir.
2
Mizan belgesinin niteliğini belirleyin.
Mizan, hesapların toplamlarını ve kalanlarını bir araya getiren bir özetleme ve kontrol aracıdır.
Mizanlar, büyük defterdeki bilgilerin doğruluğunu aritmetiksel olarak teyit eder.
3
Bu niteliği muhasebe fonksiyonlarıyla eşleştirin.
Bilgilerin anlamlı bir kısalığa getirilmesi ve kontrolü 'Özetleme' işlevine karşılık gelir.
Özetleme işlevi, raporlama için gerekli olan veri yoğunluğunu azaltır ve doğruluğu sağlar.

Anahtar Kavram

Muhasebenin İşlevleri: Özetleme (Mizan)

Daha Fazla Pratik

Mizan türleri (genel geçici mizan, kesin mizan) ve bunların hangi hataları gösterip hangilerini göstermediği konusuna çalışmak faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 105Soru

35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMMSMMM) ruhsatı alabilmek için adayların tamamlaması gereken asgari staj süresi kaç yıldır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 33

Cevap

Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMMSMMM) olabilmek için tamamlanması gereken asgari staj süresi 33 yıldır.
35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 55. maddesinin (b) bendi uyarınca, SMMMSMMM olabilmek için staj amacıyla meslek mensuplarının yanında veya denetiminde asgari 33 yıl süreyle çalışılmış olması gerekmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
35683568 sayılı Kanun'un meslek mensubu olabilme şartlarını inceleyin.
SMMMSMMM ruhsatı için eğitim ve sınav şartlarının yanı sıra staj şartı da aranmaktadır.
Kanuni gereklilikleri doğru tespit etmek için ilgili maddeye başvurulmalıdır.
2
Kanun'un 55. maddesinde belirtilen staj süresini kontrol edin.
İlgili maddede staj süresinin asgari 33 yıl olduğu açıkça ifade edilmiştir.
Yasal süre sınırlarını belirlemek.

Anahtar Kavram

SMMMSMMM Staj Süresi Gerekliliği
Tahmini Süre:30s
Soru 106Soru

(K)(K) İşletmesi, üretim kapasitesini artırmak amacıyla yurt dışındaki bir tedarikçiden sipariş ettiği yeni makineler için kendisine ulaştırılan 120.000120.000 TL tutarındaki "Proforma Fatura"yı (Teklif/Ön Fatura) esas alarak, henüz mülkiyet devri gerçekleşmeden ve makineler işletmeye ulaşmadan "Yapılmakta Olan Yatırımlar" hesabına borç kaydı yapmıştır. İşletmenin gerçekleştirdiği bu muhasebe kaydı, muhasebenin temel kavramlarından öncelikle hangisine aykırılık teşkil eder?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tarafsızlık ve Belgelendirme

Cevap

Tarafsızlık ve Belgelendirme kavramı, muhasebe kayıtlarının gerçek durumu yansıtan ve objektif nitelikteki yasal belgelere dayandırılmasını zorunlu kılar; proforma fatura ise sadece bir teklif niteliğinde olduğundan muhasebe kaydına esas alınamaz.
Tarafsızlık ve Belgelendirme kavramı, muhasebe kayıtlarının gerçek durumu yansıtan, tarafsız ve usulüne uygun olarak düzenlenmiş objektif belgelere dayandırılmasını gerektirir. Proforma fatura, yasal bir fatura olmayıp sadece bir fiyat teklifi veya sipariş formudur; bu nedenle bu belgeye dayanarak aktifte varlık artışı (Yapılmakta Olan Yatırımlar) kaydı yapılması, objektif belge şartını ihlal eder.

Adım Adım Çözüm

1
Kayıt sürecinde kullanılan belgenin niteliğini analiz etmek.
İşletme, yasal bir fatura yerine bir teklif belgesi olan 'Proforma Fatura'yı kullanmıştır.
Muhasebede her kaydın doğrulanabilir bir belgeye dayanması gerekir.
2
İlgili muhasebe temel kavramını belirlemek.
Tarafsızlık ve Belgelendirme kavramı, objektif belge şartını getirir.
Proforma fatura, mülkiyet devrini veya kesinleşmiş bir işlemi kanıtlayan hukuki bir belge değildir.
3
Uygulamanın kavramsal uygunluğunu değerlendirmek.
Henüz mülkiyeti geçmemiş bir varlığın proforma faturayla kaydedilmesi kavramsal bir hatadır.
Bu işlem, finansal tabloların güvenilirliğini ve doğrulanabilirliğini zayıflatır.

Anahtar Kavram

Tarafsızlık ve Belgelendirme Kavramı: Muhasebe işlemlerinin objektif belgelere dayandırılması zorunluluğu.

İpuçları

1
Muhasebe kayıtlarının mutlaka 'objektif bir kanıta' dayanması gerektiğini hatırlayın.
2
Proforma fatura yasal bir fatura mıdır yoksa sadece bir teklif belgesi mi?
3
Kayıtların yasal ve geçerli belgelere dayandırılması zorunluluğu hangi kavramın alt başlığıdır?

Daha Fazla Pratik

Muhasebenin temel kavramlarından Özün Önceliği ile Tarafsızlık arasındaki farkları inceleyen bir soru çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 107Soru

Muhasebe bilgi sisteminde; yevmiye defterine tarih sırasına göre kaydedilen ve ardından büyük defter hesaplarında niteliklerine göre gruplandırılan mali verilerin, belirli dönem aralıklarıyla (aylık veya dönem sonu gibi) kontrol edilmesi, verilerin yığılmasının önlenerek daha sade ve anlaşılır bir yapıya kavuşturulması amacıyla mizanlar aracılığıyla derlenmesi süreci muhasebenin hangi temel işlevi kapsamında yer alır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Özetleme

Cevap

Muhasebenin özetleme işlevi, kaydedilen ve sınıflandırılan verilerin mizanlar kullanılarak kontrol edilmesi ve mali tablolara hazır hale getirilmesi sürecidir.
Muhasebenin özetleme işlevi, yevmiye defterine kaydedilen ve büyük deftere sınıflandırılan çok sayıdaki veriyi, mizanlar yardımıyla aritmetik olarak kontrol eden ve mali tabloların düzenlenmesine temel teşkil edecek şekilde derleyen işlevdir. Soruda belirtilen 'mizanlar aracılığıyla derlenme' ve 'aritmetik kontrol' ifadeleri doğrudan bu işlevi tanımlar.

Adım Adım Çözüm

1
Muhasebe sürecindeki işlevsel sırayı belirleme
Süreç; Kaydetme -> Sınıflandırma -> Özetleme -> Raporlama -> Analiz ve Yorum şeklinde ilerler.
Soruda sorulan eylemin sürecin hangi halkasında olduğunu tespit etmek için temel akışı bilmek gerekir.
2
Mizan hazırlama ve aritmetik kontrolün amacını analiz etme
Mizanlar, yevmiye defteri ile büyük defter arasındaki tutarlılığı (borç-alacak eşitliği) test eder ve bilgileri derler.
Bu aşama, sınıflandırılmış verilerin mali tabloya (raporlama) dönüşmeden önceki 'derleme ve kontrol' evresidir.
3
Tanımlanan eylemi ilgili işlevle eşleştirme
Verilerin kontrol amacıyla bir araya getirilip tablo (mizan) haline getirilmesi 'Özetleme' işlevinin karşılığıdır.
Sınıflandırma (Kebir) ve Raporlama (Bilanço/Gelir Tablosu) arasındaki köprü işlevi özetlemedir.

Anahtar Kavram

Muhasebenin İşlevleri ve Mizan İlişkisi

İpuçları

1
Muhasebe sürecindeki yevmiye-kebir-mizan-mali tablo sırasını hatırlayın.
2
Mizanlar, bilgilerin mali tablolara geçmeden önce aritmetik olarak denetlendiği 'özet' tablolardır.
3
Yevmiye 'kaydetme', kebir 'sınıflandırma', mizan ise 'özetleme' işlevi ile eşleşir.

Daha Fazla Pratik

Muhasebenin özetleme işlevinin bir parçası olan 'Mizan' türlerini (Genel Geçici Mizan, Kesin Mizan) ve bu mizanların hangi hataları ortaya çıkarıp hangilerini (telafi edici hatalar gibi) çıkaramayacağını inceleyin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 108Soru

Bir işletme, üretim faaliyetlerinde kullanmak üzere 1.200.0001.200.000 TL bedelle (KDV hariç) bir makine satın almış; aynı dönemde yatırım amacıyla 200.000200.000 TL tutarında hisse senedi edinmiştir. Bu süreçte gerçekleşen diğer unsurlar şunlardır:

- Makinenin fabrikaya nakliyesi ve sigortalanması için 30.00030.000 TL harcanmıştır.
- Makineyi kullanacak personelin eğitimi için uzman bir kuruluşa 15.00015.000 TL ödenmiştir.
- Hisse senedi alımı sırasında bankaya 4.0004.000 TL aracılık komisyonu ödenmiştir.
- Makine alımıyla ilgili %20\%20 KDV tutarı olan 240.000240.000 TL nakden ödenmiştir.

İşletme muhasebe kayıtlarında; makineyi 1.245.0001.245.000 TL, hisse senetlerini ise 204.000204.000 TL bedelle ilgili aktif hesaplara kaydetmiştir. Muhasebenin temel kavramları ve genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri çerçevesinde, yapılan bu kayıtlar hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Makinenin nakliye ve sigorta giderlerinin maliyete eklenmesi doğru bir uygulama iken; personel eğitim giderlerinin ve hisse senedi komisyonunun maliyete dahil edilmesi Maliyet Esası kavramı ve ilgili prosedürlere aykırıdır.

Cevap

Makinenin nakliye ve sigorta giderlerinin maliyete eklenmesi doğru bir uygulama iken; personel eğitim giderlerinin ve hisse senedi komisyonunun maliyete dahil edilmesi Maliyet Esası kavramı ve ilgili prosedürlere aykırıdır.
Maliyet esası kavramı uyarınca, bir maddi duran varlığın maliyetine sadece o varlığın kullanılabilir hale gelmesi için yapılan zorunlu harcamalar (nakliye, montaj, gümrük vb.) dahil edilir; ancak personelin bu varlığı kullanması için verilen eğitimler gibi harcamalar giderleştirilir. Ayrıca menkul kıymet alımlarında ödenen komisyonlar THP gereği maliyet bedeline eklenmez. Doğru seçenek, bu ayrımı ve hatalı uygulamaları net bir şekilde ortaya koymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Makine maliyet unsurlarını belirle
1.200.0001.200.000 TL (Alış) + 30.00030.000 TL (Nakliye/Sigorta) = 1.230.0001.230.000 TL
Maliyet esası gereği varlığın işletmeye getirilip kullanılabilir hale gelmesi için yapılan zorunlu harcamalar maliyete eklenir.
2
Eğitim ve KDV unsurlarını değerlendir
15.00015.000 TL (Eğitim) → Gider; 240.000240.000 TL (KDV) → İndirilecek KDV
Personel eğitimi varlığın değil personelin geliştirilmesiyle ilgilidir; KDV ise indirilebilir bir vergi olduğundan maliyete girmez.
3
Hisse senedi maliyetini değerlendir
200.000200.000 TL (Alış bedeli); 4.0004.000 TL (Komisyon) → Gider
Menkul kıymet alım giderleri THP gereği doğrudan 653 Komisyon Giderleri hesabına kaydedilir.

Anahtar Kavram

Maliyet Esası ve Parayla Ölçülme Kavramlarının Uygulanması

Daha Fazla Pratik

VUK ve TMS/TFRS arasındaki maliyet unsurları farklarını (örneğin borçlanma maliyetleri) incelemek konuyu pekiştirir.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 109Soru

İşletme, satıcılara olan 50.00050.000 TL tutarındaki senetli borcunu ödemek amacıyla alacaklıya aynı tutarda bir çek keşide ederek (düzenleyerek) teslim etmiştir. Bu işlemin temel muhasebe denklemi üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Toplam varlıklar ve toplam yabancı kaynaklar 50.00050.000 TL azalır.

Cevap

İşlem sonucunda toplam varlıklar ve toplam yabancı kaynaklar 50.00050.000 TL azalır.
Doğru yanıt olan seçenek, işlemin bilançonun her iki tarafında da azalışa neden olduğunu belirtir. 321 Borç Senetleri hesabı bir kaynak hesabıdır ve borçlandırılması toplam borçları (yabancı kaynakları) azaltır. 103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabı ise bilançonun aktifinde (-) işaretle yer alan düzenleyici bir hesaptır. Bu hesabın alacaklandırılması, aktif üzerindeki negatif etkisini artırır, bu da net varlık toplamının azalması demektir. Sonuç olarak bilanço hacmi her iki tarafta da 50.00050.000 TL daralır.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili hesapları ve karakterlerini belirleyin.
321 Borç Senetleri (Pasif/Kaynak hesabı) ve 103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (Aktif Düzenleyici hesap).
İşlemin denkleme etkisini anlamak için hesapların bilançodaki yerini bilmek gerekir.
2
Yevmiye kaydı mantığıyla değişimleri analiz edin.
Borç senedi ödendiği için 321 hesabı borçlandırılır (azalış). Çek düzenlendiği için 103 hesabı alacaklandırılır (artış).
Pasif hesaplar borç kaydıyla azalırken, düzenleyici aktif hesaplar alacak kaydıyla bilançodaki negatif etkisini artırır.
3
Temel muhasebe denklemine uygulayın.
Varlıklar (103103 nolu negatif hesap arttığı için) 50.00050.000 TL azalır; Yabancı Kaynaklar (321321 nolu borç hesabı kapandığı için) 50.00050.000 TL azalır.
Varlıklar = Yabancı Kaynaklar + Öz Kaynaklar denklemi her iki tarafta 50.00050.000 TL azalışla dengede kalır.

Anahtar Kavram

Aktif Düzenleyici Hesapların Denklem Üzerindeki Etkisi

Daha Fazla Pratik

Birikmiş amortismanlar veya şüpheli ticari alacaklar karşılığı gibi diğer aktif düzenleyici hesapların dönem sonu kayıtlarının bilanço toplamı üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 110Soru

35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TU¨RMOBTÜRMOB) Genel Kurulu'nun oluşumu ve delege seçim usulüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Her oda, üye sayısına bakılmaksızın seçeceği üç delegeye ilave olarak, her yetmiş beş üye için bir delege seçerek Birlik Genel Kurulu'nu oluşturur.

Cevap

Her oda, üye sayısına bakılmaksızın seçeceği üç delegeye ilave olarak, her yetmiş beş üye için bir delege seçerek Birlik Genel Kurulu'nu oluşturur.
Doğru ifade, 35683568 sayılı Kanun'un 3131. maddesinde belirtilen temsil kuralını tam olarak yansıtmaktadır. Kanuna göre Birlik Genel Kurulu, her odanın üye sayısına bakılmaksızın seçeceği 33 delege ile her 7575 üye için seçilecek 11 ek delegeden oluşur. Ayrıca artık sayının 3838’den fazla olması halinde bir delege daha seçilir.

Adım Adım Çözüm

1
35683568 sayılı Kanun'un 3131. maddesi incelenmelidir.
Birlik Genel Kurulu'nun (TÜRMOB) oluşumuna ilişkin yasal dayanak tespit edilir.
Yasal düzenlemelerdeki temsil oranlarını ve delegelik şartlarını belirlemek için gereklidir.
2
Odaların temsil yetkisi analiz edilmelidir.
Her odanın üye sayısından bağımsız olarak 33 delege seçme hakkı olduğu görülür.
Odaların büyüklüğünden bağımsız asgari temsil hakkını doğrulamak içindir.
3
Üye sayısına bağlı ek temsil kuralı uygulanmalıdır.
Sabit 33 delegeye ek olarak, her 7575 üye için 11 delege daha seçileceği kuralı netleşir.
Temsilde adaletin sağlanması için büyük odaların üye sayılarına göre ek kontenjan hakkını hesaplamak içindir.

Anahtar Kavram

TÜRMOB Genel Kurulu Delegasyonu

Daha Fazla Pratik

TÜRMOB Yönetim Kurulu'ndaki YMM ve SMMM üye dağılım oranlarını çalışarak mesleki organlardaki dengeyi pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 111Soru

İşletme, vadesi gelmiş olan 15.00015.000 TL tutarındaki senetli borcunu ödemek amacıyla bankadan aynı tutarda kredi çekerek borcun tamamını kapatmıştır. Bu işlemin işletmenin bilançosu üzerindeki etkisi ve yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pasif toplamı değişmez; Borç Senetleri hesabı borçlandırılır, Banka Kredileri hesabı alacaklandırılır.

Cevap

İşlem sonucunda pasif toplamı değişmez; azalan borç kalemi olan Borç Senetleri hesabı borçlandırılırken, artan borç kalemi olan Banka Kredileri hesabı alacaklandırılır.
İşletme bir borcunu (senetli borç) başka bir borçla (banka kredisi) kapatmıştır. Bu durum bilançonun pasif tarafında sadece kalemler arası bir yer değiştirmeye neden olur. Azalan borç olan '321 Borç Senetleri' pasif bir hesap olduğu için azalışı borç tarafına kaydedilir. Artan borç olan '300 Banka Kredileri' de pasif bir hesap olduğundan artışı alacak tarafına kaydedilir. Sonuç olarak toplam kaynak tutarı (Pasif toplamı) değişmez.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin hesaplar üzerindeki etkisini analiz edin.
321 Borç Senetleri (Pasif) hesabı 15.00015.000 TL azalır; 300 Banka Kredileri (Pasif) hesabı 15.00015.000 TL artar.
Senetli borç kapatılmış (azalış) ve bu işlem için kredi kullanılmıştır (artış).
2
Çift taraflı kayıt sistemine göre yevmiye kaydını oluşturun.
Borç Senetleri hesabı borç tarafına, Banka Kredileri hesabı alacak tarafına kaydedilir.
Pasif karakterli hesaplarda azalışlar borç, artışlar alacak tarafına yazılır.
3
Bilanço toplamı üzerindeki etkiyi hesaplayın.
15.000-15.000 TL (Borç Senetleri) + 15.00015.000 TL (Banka Kredileri) = 00 TL değişim.
Pasif tarafındaki iki kalem aynı tutarda yer değiştirdiği için toplam Pasif (ve dolayısıyla Aktif) değişmez.

Anahtar Kavram

Pasif karakterli hesapların işleyiş mantığı ve kaynak yapısı değişimleri
Soru 112Soru

İşletme, satıcılara olan 60.00060.000 TL tutarındaki senetli borcunu ödemek amacıyla; 25.00025.000 TL'yi banka hesabından havale etmiş, kalan tutar için ise çek keşide ederek ilgililere teslim etmiştir. Bu finansal işlemin işletmenin bilanço toplamı (aktif ve pasif toplamları) üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bilanço toplamı 60.00060.000 TL azalır.

Cevap

İşlem sonucunda hem aktif hem de pasif taraf eşit şekilde azaldığı için bilanço toplamı 60.00060.000 TL azalır.
Doğru seçenek, bilançonun her iki tarafında meydana gelen net azalışı ifade etmektedir. İşletmenin pasif tarafında yer alan 'Borç Senetleri' hesabı 60.00060.000 TL azalırken; aktif tarafta 'Bankalar' hesabı 25.00025.000 TL ve 'Verilen Çekler' (düzenleyici hesap olduğu için) 35.00035.000 TL azalmıştır. Dolayısıyla bilanço her iki taraftan 60.00060.000 TL küçülmüştür.

Adım Adım Çözüm

1
Pasif taraftaki değişimin belirlenmesi
60.00060.000 TL azalış
321 Borç Senetleri hesabı borçlandırılarak kapatılmıştır; bu durum işletmenin yabancı kaynaklarını (borçlarını) azaltır.
2
Aktif taraftaki nakit çıkışının belirlenmesi
25.00025.000 TL azalış
102 Bankalar hesabından havale yapılması, işletmenin varlıklarında doğrudan bir azalmaya neden olur.
3
Aktif taraftaki düzenleyici hesap etkisinin belirlenmesi
35.00035.000 TL azalış
103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabı aktifte yer alan ancak pasif karakterli (düzenleyici) bir hesaptır. Bu hesaba alacak kaydı yapılması, aktif toplamının azalması anlamına gelir.
4
Bilanço denkliğinin kontrol edilmesi
Aktif: 60.000-60.000 TL = Pasif: 60.000-60.000 TL
Varlık ve kaynaklardaki toplam değişim birbirine eşittir ve bilanço dengesi korunmuştur.

Anahtar Kavram

Bilanço Eşitliği ve Düzenleyici Hesapların Mantığı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 113Soru

Bir anonim şirketin, vadesine 1818 ay kalan bir banka kredisini bilançosunun "Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar" grubunda raporlaması ve aynı dönemde şirket ortağından nakit olarak alınan borcu diğer ticari borçlardan ayırarak "331331 Ortaklara Borçlar" hesabında takip etmesi, sırasıyla hangi temel muhasebe kavramlarının bir sonucudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin Sürekliliği - Kişilik

Cevap

İşletmenin Sürekliliği - Kişilik seçeneği doğrudur çünkü borçların vadeye göre ayrılması süreklilik, ortakların işletmeden ayrı tutulması ise kişilik kavramıdır.
Vadeye göre yapılan 'Kısa Vadeli' ve 'Uzun Vadeli' ayrımı, işletmenin ömrünün sonsuz kabul edildiği 'İşletmenin Sürekliliği' kavramının en temel uygulama alanıdır. Öte yandan, işletme sahipleri ile işletmenin finansal işlemlerinin birbirinden ayrılması ve sahiplerle olan borç-alacak ilişkisinin özel hesaplarda (331331, 131131 vb.) izlenmesi, işletmenin bağımsız bir varlık olduğunu savunan 'Kişilik' kavramı gereğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Vade analizini değerlendir.
Vadesi 1818 ay olan bir kredinin "Uzun Vadeli" olarak sınıflandırılması, işletmenin en az 1818 ay daha faaliyetine devam edeceği varsayımına dayanır.
Eğer işletme tasfiye edilecek olsaydı tüm borçlar muaccel (hemen ödenecek) hale gelir ve vade ayrımı yapılamazdı. Bu durum 'İşletmenin Sürekliliği' kavramıdır.
2
Ortakla olan borç ilişkisini değerlendir.
Şirket ortağından alınan borcun genel borçlar içinde değil, ortağa özel bir hesapta (331331 Ortaklara Borçlar) izlenmesi ortak ile şirketin iki ayrı hukuki varlık olduğunu gösterir.
İşletmenin sahip ve ortaklarından bağımsız bir kişiliği olduğunu varsayan 'Kişilik' kavramı, bu tür işlemlerin ayrıştırılmasını zorunlu kılar.
3
Kavramları eşleştir.
Sıralama: 1. Süreklilik, 2. Kişilik.
Soruda önce vade sınıflandırması, sonra ortak borç takibi sorulmuştur.

Anahtar Kavram

İşletmenin sürekliliği sonsuz ömür ve maliyet esasına, kişilik kavramı ise işletmenin ortaklarından bağımsızlığına odaklanır.

İpuçları

1
İşletmenin ömrü ile ilgili olan varsayımı ve ortaklarla işletme arasındaki sınırları düşünün.
2
Eğer işletme yarın kapanacak (tasfiye edilecek) olsaydı, 1818 aylık bir borç hala 'uzun vadeli' olabilir miydi?
3
Vade ayrımı 'Süreklilik', işletme sahibinin şirket dışı bir kişi gibi görülmesi ise 'Kişilik' kavramıdır.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin sürekliliği varsayımı ortadan kalktığında, varlıkların hangi değerleme ölçütü (maliyet bedeli mi yoksa tasfiye değeri mi) ile raporlanması gerektiğini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 114Soru

35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TU¨RMOBTÜRMOB) Yönetim Kurulu'nun oluşumu ve üye dağılımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yönetim Kurulu dokuz üyeden oluşur; bu üyelerin beşi yeminli mali müşavir, dördü ise serbest muhasebeci mali müşavirlerden seçilir.

Cevap

Yönetim Kurulu dokuz üyeden oluşur; bu üyelerin beşi yeminli mali müşavir, dördü ise serbest muhasebeci mali müşavirlerden seçilir.
Doğru seçenek, Yönetim Kurulu'nun dokuz üyeden oluştuğunu ve bu üyelerin beşinin yeminli mali müşavir, dördünün ise serbest muhasebeci mali müşavir olması gerektiğini ifade eden hükümdür. Bu düzenleme 35683568 sayılı Kanun'un 3535. maddesinde açıkça yer almaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
3568 sayılı Kanun'un üst birlik (TÜRMOB) organları ile ilgili maddelerini inceleyin.
TÜRMOB Yönetim Kurulu'nun yapısını düzenleyen 35. maddeye ulaşılır.
Kurulun yasal üye sayısı ve dağılım kriterlerini belirlemek için gereklidir.
2
Yönetim Kurulu'nun toplam üye sayısını belirleyin.
Toplam üye sayısının 99 olduğu tespit edilir.
Seçeneklerdeki sayısal verileri elemek için temel veridir.
3
Yeminli Mali Müşavir (YMMYMM) ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMMSMMM) kontenjanlarını kontrol edin.
55 üyenin YMMYMM, 44 üyenin SMMMSMMM olması gerektiği belirlenir.
Kanunun öngördüğü özel dağılım şartını doğrulamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

TÜRMOB Yönetim Kurulu Yapısı ve Mesleki Dağılım Zorunluluğu
Tahmini Süre:45s
Soru 115Soru

35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 12.12. maddesi ile düzenlenen "Yeminli Mali Müşavirlerin (YMMYMM) Tasdik Yetkisi ve Sorumluluğu" hükümleri uyarınca, YMMYMM'lerin tasdik ettikleri belgelerin kapsamıyla sınırlı olan mali sorumluluklarının hukuki niteliği hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: YMMYMM'lerin bu mali sorumluluğu, asıl borçlu olan mükellefin mal varlığının kamu alacağını karşılamaya yetmediğinin (aciz hali) ispatlanması şartına bağlı olan "ikincil" (fer'i) bir sorumluluktur.

Cevap

Yeminli Mali Müşavirlerin sorumluluğu, mükellefin ödeme gücünün tükenmesine bağlı olan bir ikincil (fer'i) sorumluluk değil; mükellefle birlikte doğrudan başvurulabilen bir müşterek ve müteselsil sorumluluktur.
35683568 sayılı Kanun'un 12.12. maddesine göre yeminli mali müşavirler, yaptıkları tasdikin kapsamı ile sınırlı olmak üzere, zıyaa uğratılan vergilerden ve kesilecek cezalardan mükellefle birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olurlar. Hukukta müşterek ve müteselsil sorumluluk, alacaklının (bu durumda maliyenin) borcun tamamını borçlulardan herhangi birinden veya hepsinden birden talep edebilmesini sağlar. Dolayısıyla, vergi dairesinin önce mükellefe gitmesi ve ondan tahsil edememesi durumunda YMMYMM'ye başvurması gibi bir zorunluluk (fer'i/ikincil sorumluluk) söz konusu değildir.

Adım Adım Çözüm

1
35683568 sayılı Kanun'un 12.12. maddesindeki sorumluluk tanımının incelenmesi.
Kanun, YMMYMM'lerin tasdikin doğruluğundan mükellefle birlikte "müşterek ve müteselsil" sorumlu olduğunu hükme bağlamıştır.
Sorumluluğun hukuki türünü belirlemek için Kanun metnine bakılması gerekir.
2
Müşterek ve müteselsil sorumluluk ile fer'i (ikincil) sorumluluk kavramlarının karşılaştırılması.
Müteselsil sorumlulukta idare, asıl borçluya gitmeden de doğrudan YMMYMM'den talepte bulunabilir; fer'i sorumlulukta ise önce asıl borçlu (mükellef) nezdinde tüm yolların tüketilmesi gerekir.
Hukuki terimlerin anlam farkı, sorumluluğun sınırlarını belirler.
3
Kanun metnine aykırı olan ifadenin elenmesi.
Mükellefin aciz haline veya tahsil imkansızlığına bağlı bir sorumluluk tanımı Kanun'daki müteselsil sorumluluk ilkesiyle çelişmektedir.
Yanlış olan hukuki nitelemeyi tespit etmek.

Anahtar Kavram

Yeminli Mali Müşavirlerin Müşterek ve Müteselsil Sorumluluğu

Daha Fazla Pratik

Yeminli Mali Müşavirlerin sorumluluk kapsamına giren ve girmeyen vergi unsurlarını (gecikme faizi, gecikme zammı vb.) yargı kararları ışığında inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 116Soru

İşletme, 01.09.202501.09.2025 tarihinde 2424 ay süreli bir bakım-onarım hizmeti sözleşmesi imzalamış ve 120.000120.000 TL tutarındaki hizmet bedelinin tamamını nakden tahsil etmiştir. Ayrıca, işletmenin Aralık 20252025 dönemine ait 8.5008.500 TL tutarındaki elektrik faturası 05.01.202605.01.2026 tarihinde tebliğ edilmiş ve aynı gün ödenmiştir.

İşletmenin bu işlemleri muhasebeleştirirken "Dönemsellik" kavramı yerine "Nakit Esası"nı (gelir ve giderlerin sadece nakit hareketiyle kaydedilmesi) uygulaması, işletmenin 20252025 yılı dönem net kârı üzerinde nasıl bir etki yaratır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dönem net kârının 108.500108.500 TL fazla görünmesine neden olur.

Cevap

Dönemsellik yerine nakit esası uygulanması, dönem net kârının 108.500108.500 TL fazla görünmesine neden olur.
Dönemsellik kavramı uyarınca, 120.000120.000 TL'lik tahsilatın sadece 44 aya isabet eden 20.00020.000 TL'si 20252025 yılı geliri sayılmalı, geri kalan 100.000100.000 TL gelecek yıllara ertelenmelidir. Ayrıca, faturası gelmese veya ödenmese bile Aralık ayına ait 8.5008.500 TL'lik giderin tahakkuk kaydıyla 20252025 yılına kaydedilmesi gerekir. Nakit esası uygulandığında, gelirin tamamı kaydedilip giderin hiçbiri kaydedilmediği için toplamda 108.500108.500 TL tutarında bir kâr şişkinliği oluşur.

Adım Adım Çözüm

1
20252025 yılına ait olması gereken bakım gelirini hesaplayınız.
120.000/24=5.000120.000 / 24 = 5.000 TL (aylık). Eylül-Aralık arası 44 ay için 5.000×4=20.0005.000 \times 4 = 20.000 TL.
Dönemsellik kavramı gereği sadece cari döneme isabet eden tutar gelir yazılmalıdır.
2
Gelir kaydındaki hatayı belirleyiniz.
Nakit esasında 120.000120.000 TL gelir yazılmış, dönemsellikte 20.00020.000 TL yazılmalıydı. Fark: 100.000100.000 TL (Kârı artırıcı hata).
Henüz kazanılmamış olan gelecek dönem gelirlerinin bu yılın kârına eklenmesi kârı şişirir.
3
Gider kaydındaki hatayı (gider tahakkukunu) belirleyiniz.
Aralık ayında tüketilen 8.5008.500 TL elektrik gideri 20252025 yılına kaydedilmeliydi ancak nakit esasında ocak ayına bırakılmıştır. Fark: 8.5008.500 TL (Kârı artırıcı hata, çünkü gider eksik yazıldı).
Tahakkuk esası gereği ödeme yapılmasa bile giderin ait olduğu dönemde kaydedilmesi gerekir.
4
Toplam net etkiyi hesaplayınız.
100.000100.000 TL (fazla gelir) + 8.5008.500 TL (eksik gider) = 108.500108.500 TL kâr fazlası.
İki ayrı hata da dönem kârını aynı yönde (fazla) etkilemektedir.

Anahtar Kavram

Dönemsellik kavramı ve tahakkuk esası gereği; gelir ve giderler tahsilat veya ödemeye bakılmaksızın ilgili oldukları döneme kaydedilmelidir.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir analizi 'İhtiyatlılık' kavramı kapsamında ayrılmayan şüpheli alacak karşılıkları için yapmayı deneyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 117Soru

35683568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TÜRMOB) Yönetim Kurulu'nun üye sayısı ve üyelerin meslek gruplarına göre dağılımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Birlik Yönetim Kurulu 99 üyeden oluşur ve bu üyelerin 55'inin Yeminli Mali Müşavir olması zorunludur.

Cevap

Birlik Yönetim Kurulu'nun 9 üyeden oluştuğu ve bu üyelerin 5'inin Yeminli Mali Müşavir olmasının zorunlu olduğu seçenek doğrudur.
3568 Sayılı Kanun'un 35. maddesine göre, TÜRMOB Yönetim Kurulu 9 üyeden oluşur ve bu üyelerin 5'inin Yeminli Mali Müşavir olması zorunludur. Bu kural, meslek mensubu sayısına bakılmaksızın YMM'lerin yönetimdeki ağırlığını korumaya yöneliktir.

Adım Adım Çözüm

1
TÜRMOB organlarının kanuni yapısını incelemek.
TÜRMOB'un yürütme organının Yönetim Kurulu olduğu tespit edilir.
Yönetim Kurulu'nun oluşumu Kanun'un 35. maddesinde açıkça düzenlenmiştir.
2
Toplam üye sayısını belirlemek.
Yönetim Kurulu'nun 9 üyeden oluştuğu saptanır.
Birlik Genel Kurulu tarafından kendi üyeleri arasından 3 yıl için seçilen toplam üye sayısı 9'dur.
3
Mesleki grup dağılım zorunluluğunu kontrol etmek.
9 üyenin 5'inin Yeminli Mali Müşavir (YMM) olması gerektiği teyit edilir.
Kanun koyucu, sayıca az olmalarına rağmen üst kurulda YMM'lere sayısal çoğunluk (5/9) hakkı tanımıştır.

Anahtar Kavram

TÜRMOB Yönetim Kurulu Üye Kompozisyonu

İpuçları

1
TÜRMOB Yönetim Kurulu üye sayısı tek rakamlı ve 10'dan küçüktür.
2
Yönetim kurulunda Yeminli Mali Müşavirler (YMM), Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerden (SMMM) sayıca bir kişi daha fazladır.
3
Toplam 9 üye vardır; 5'i YMM, 4'ü SMMM'dir.

Daha Fazla Pratik

Birlik Disiplin Kurulu ve Birlik Denetleme Kurulu üye sayılarını ve YMM/SMMM dağılım oranlarını karşılaştırarak çalışınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 118Soru

İşletme, bir alışveriş merkezi için hazırladığı toplam 300.000300.000 TL bedelli mimari tasarım projesinin %40\%40'lık kısmını 2025 yılı sonuna kadar tamamlayarak müşteriye sunmuştur. İşletme yönetimi, projenin bütününe ilişkin faturanın 2026 yılında düzenlenecek olması ve henüz bir tahsilat yapılmaması gerekçesiyle 2025 yılı sonunda herhangi bir gelir kaydı gerçekleştirmemiştir. Bu durumun muhasebenin temel kavramları ve 2025 yılı mali tabloları üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dönemsellik kavramı ihlal edilmiş; 2025 yılı kârı ve aktif toplamı 120.000120.000 TL eksik hesaplanmıştır.

Cevap

Dönemsellik kavramı ihlal edilmiş; 2025 yılı kârı ve aktif toplamı 120.000120.000 TL eksik hesaplanmıştır.
Dönemsellik kavramı, işletmenin sınırsız olan ömrünün belirli dönemlere bölünmesini ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanmasını öngörür. Bu kavramın bir sonucu olan tahakkuk esası gereği, gelir ve giderlerin nakit olarak tahsil edildiği veya ödendiği döneme bakılmaksızın, mahiyet ve tutar itibarıyla kesinleştikleri dönemde muhasebeleştirilmeleri gerekir. Soru örneğinde mimari tasarım projesinin %40\%40'lık kısmı (120.000120.000 TL) 2025 yılında tamamlanmış ve müşteriye sunulmuştur. Bu durum, söz konusu tutarın 2025 yılının bir geliri olduğunu kesinleştirir. Kayıt yapılmaması, hem kârın hem de bu gelirin karşılığı olan alacak/tahakkuk tutarı kadar aktif toplamının eksik görünmesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
2025 yılına ait gelirin hesaplanması
300.000300.000 TL ×\times %40\%40 == 120.000120.000 TL
Hizmetin sunulan ve tamamlanan kısmı o dönemin geliri olarak kabul edilmelidir.
2
Muhasebe kavramının belirlenmesi
Dönemsellik ve Tahakkuk Esası
Gelir ve giderlerin nakit akışından bağımsız olarak tahakkuk ettikleri dönemde kaydedilmesi bu kavramların gereğidir.
3
Hatanın mali tablolara etkisinin analizi
Gelir kaydı yapılmadığı için; Gelir Tablosu'nda Brüt Satışlar ve Dönem Kârı 120.000120.000 TL eksik; Bilanço'da ise Gelir Tahakkukları (Aktif) ve Dönem Net Kârı (Özkaynak) 120.000120.000 TL eksik çıkar.
Hatalı uygulama hem sonuç hesaplarını hem de varlık hesaplarını etkilemektedir.

Anahtar Kavram

Dönemsellik Kavramı ve Tahakkuk Esası

Daha Fazla Pratik

Benzer bir durumu 'Gider Tahakkukları' (381) hesabı için kira veya faiz giderleri üzerinden analiz ederek bilginizi pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 119Soru

İşletme, mülkiyetinde bulunan bir depoyu 11 Kasım 20252025 tarihinde yıllığı 144.000144.000 TL bedelle kiraya vermiştir. Yapılan sözleşme uyarınca kira tahsilatı her 66 ayda bir dönem sonlarında (Nisan ve Ekim aylarında) gerçekleştirilecektir. İşletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde, henüz herhangi bir nakit tahsilatı yapmamış olmasına rağmen, 20252025 yılına ait iki aylık kira bedelini hesaplayarak 'Gelir Tahakkukları' hesabı aracılığıyla gelir kaydetmesi aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin doğrudan bir gereğidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dönemsellik

Cevap

İşletmenin henüz tahsil etmediği ancak hak kazandığı (tahakkuk eden) geliri ait olduğu 2025 yılına kaydetmesi Dönemsellik kavramı gereğidir.
Dönemsellik kavramı, işletmenin sürekliliği varsayımı gereği sınırsız kabul edilen ömrünün belirli dönemlere bölünmesini ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğerlerinden bağımsız olarak saptanmasını öngörür. Bu doğrultuda, nakit tahsilatı Nisan 2026'da yapılacak olsa bile, 2025 yılının Kasım ve Aralık aylarına isabet eden kira geliri bu dönemin bir sonucudur ve 31.12.2025 itibarıyla 'Gelir Tahakkukları' hesabı borçlandırılarak gelir olarak kaydedilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Aylık kira bedelini hesaplayın.
144.000/12=12.000144.000 / 12 = 12.000 TL/Ay
Yıllık bedelin aylık tutarını bulmak için.
2
2025 yılına ait (Kasım ve Aralık) süreyi belirleyin.
22 Ay
Dönemsellik gereği sadece 2025 yılı sınırları içindeki gelirin kaydedilmesi gerekir.
3
Tahakkuk eden toplam gelir tutarını bulun.
12.000×2=24.00012.000 \times 2 = 24.000 TL
31.12.2025 tarihinde kayıtlara alınması gereken tutar budur.

Anahtar Kavram

Dönemsellik kavramı ve tahakkuk esası arasındaki ilişki; nakit akışının zamanlamasından bağımsız olarak gelirin hak edildiği dönemde kaydedilmesi.

İpuçları

1
Muhasebede bir gelirin kaydedilmesi için paranın kasaya girmesi şart mıdır?
2
Yıllık kira bedeli 144.000 TL ise, 2025 yılına kaç aylık pay düşmektedir?
3
Nakit hareketinden bağımsız olarak, faaliyet sonuçlarının ilgili dönemlere paylaştırılması hangi kavramın tanımıdır?

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde, dönem sonunda henüz ödenmemiş olan personel maaşlarının 'Gider Tahakkukları' ile kaydedilmesinin hangi kavramla ilgili olduğunu araştırınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 120Soru

İşletme dışı ve içi bilgi kullanıcılarının ekonomik kararlarını sağlıklı bir şekilde verebilmeleri amacıyla, muhasebe süreci sonunda elde edilen verilerin Bilanço ve Gelir Tablosu gibi standart araçlar aracılığıyla ilgililere sunulması muhasebenin hangi işlevini ifade eder?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Raporlama

Cevap

İlgililere mali tablolar aracılığıyla bilgi sunulması süreci raporlama işlevini ifade eder.
Raporlama işlevi, muhasebe süreci boyunca toplanan, gruplandırılan ve özetlenen mali verilerin, işletme içi ve dışı çıkar gruplarına (bilgi kullanıcılarına) sunulmak üzere standart mali tablolar (Bilanço, Gelir Tablosu, Nakit Akış Tablosu vb.) haline getirilmesidir. Bu aşama, muhasebenin 'bir bilgi sistemi' olma özelliğinin en somut göstergesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Muhasebe sürecindeki nihai çıktıyı tanımla.
Bilanço ve Gelir Tablosu gibi mali tablolar, sürecin en önemli çıktılarındır.
Soruda sunulan araçların hangi aşamaya ait olduğunu anlamak için çıktıyı belirlemek gerekir.
2
Sunulan bilginin amacını analiz et.
Bilgi kullanıcılarının karar alma süreçlerine destek olmak amaçlanmaktadır.
Muhasebenin temel tanımı gereği, bilginin paylaşılması 'Raporlama' aşamasına işaret eder.
3
İşlevi adlandır.
Raporlama.
Kaydetme, sınıflandırma ve özetleme işlemleri tamamlandıktan sonra bilginin sunulması raporlama işlevidir.

Anahtar Kavram

Muhasebe İşlevleri: Raporlama

İpuçları

1
Bu işlev, muhasebe sürecinin meyvelerinin toplandığı ve paylaşıldığı aşamadır.
2
Bilanço ve Gelir Tablosu gibi tabloların hazırlanıp sunulması hangi aşamaya aittir?

Daha Fazla Pratik

Muhasebe sürecindeki defterlerin (Yevmiye, Büyük Defter) hangi işlevlerle eşleştiğini tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 6 / 17Sonraki