Finansal Tablolar Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe — Sayfa 11

Soru 201Soru →

Bir işletmenin 2025 yılı faaliyet dönemi sonunda hazırlanan Kâr Dağıtım Tablosu'na esas teşkil eden bazı verileri aşağıda sunulmuştur:

- Dönem Net Kârı: $450.000$ TL
- Geçmiş Yıllar Kârları: $80.000$ TL
- Geçmiş Yıllar Zararları: $50.000$ TL
- Birinci Tertip Yasal Yedek Akçe: $22.500$ TL

Bu bilgilere göre, ilgili dönemde işletmenin Kâr Dağıtım Tablosu'nda yer alacak olan "Dağıtılabilir Kâr Toplamı" kaç TL'dir?

377.500

457.500

480.000

507.500

530.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $457.500$

Cevap

İşletmenin 'Dağıtılabilir Kâr Toplamı'

457.500

TL olarak hesaplanır.

Kâr Dağıtım Tablosu standart yapısında, 'Dönem Net Kârı'ndan öncelikle 'Geçmiş Yıllar Zararları' ve 'Birinci Tertip Yasal Yedek Akçe' (varsa diğer yasal fonlar) düşülerek 'Net Dağıtılabilir Dönem Kârı' bulunur. Bu tutara 'Geçmiş Yıllar Kârları' eklendiğinde ise işletmenin o dönem dağıtabileceği nihai tutar olan 'Dağıtılabilir Kâr Toplamı'na ulaşılır. Verilen sayılarla yapılan hesaplamada

450.000 - 50.000 - 22.500 = 377.500

(Net Dağıtılabilir Dönem Kârı) ve

377.500 + 80.000 = 457.500

TL (Dağıtılabilir Kâr Toplamı) sonucu elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Net Dağıtılabilir Dönem Kârı'nın hesaplanması

450.000 - 50.000 - 22.500 = 377.500

TL

Kâr dağıtım sürecinde öncelikle dönem net kârından varsa geçmiş yıl zararları ve ayrılması zorunlu olan yasal yedekler düşülür.

2

Dağıtılabilir Kâr Toplamı'nın hesaplanması

377.500 + 80.000 = 457.500

TL

Net dağıtılabilir dönem kârına, işletmenin daha önceki yıllardan kalan ve dağıtılmamış olan kârları eklenerek toplam dağıtıma esas tutara ulaşılır.

Anahtar Kavram

Kâr Dağıtım Tablosu'nda Dağıtılabilir Kâr Toplamı Hesabı

İpuçları

1

Kâr dağıtımında 'indirimler' ve 'eklemeler' ayrımına dikkat edin.

2

Önce cari dönem kârından zararları ve yedekleri düşerek 'Net Dağıtılabilir Dönem Kârı'nı bulun.

3

Bulduğunuz net tutara geçmişten gelen kârları ekleyerek toplam dağıtılabilir matraha ulaşın.

Daha Fazla Pratik

İkinci Tertip Yasal Yedek Akçe'nin hangi tutar üzerinden hesaplandığını inceleyerek bilginizi derinleştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 202Soru →

Bilanço ilkeleri ve finansal tabloların sunum esasları uyarınca, varlıkların "Dönen Varlıklar" ve "Duran Varlıklar" şeklinde sınıflandırılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Normal faaliyet dönemi içinde nakde dönüşmesi veya tüketilmesi beklenen varlıklar, süresi bir yılı aşsa dahi "Dönen Varlıklar" grubunda raporlanır.

Normal faaliyet dönemi bir yıldan uzun olan bir işletmede, vadesi bir yılı aşan ancak faaliyet dönemi içinde nakde dönmesi beklenen stoklar "Duran Varlıklar" grubunda gösterilmelidir.

Bilanço tarihinde vadesine bir yıldan az süre kalan duran varlık kalemleri, dönem sonu işlemlerinde dönen varlıklar grubundaki ilgili hesaplara aktarılarak sunulur.

Varlıklar bilançoda likidite derecelerine göre, en yüksek likiditeye sahip olandan başlayarak en düşüğe doğru sıralanır.

Bilançoda yer alan düzenleyici hesaplar, ilgili oldukları varlık veya kaynak kalemlerinin net değerleriyle gösterilmesini sağlamak amacıyla negatif (indirim) olarak yer alır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Normal faaliyet dönemi bir yıldan uzun olan bir işletmede, vadesi bir yılı aşan ancak faaliyet dönemi içinde nakde dönmesi beklenen stoklar "Duran Varlıklar" grubunda gösterilmelidir.

Cevap

Normal faaliyet dönemi bir yıldan uzun olan işletmelerde, bir yılı aşsa bile faaliyet dönemi içinde paraya dönüşecek stokların 'Duran Varlık' olarak gösterilmesi gerektiği ifadesi yanlıştır; bu kalemler 'Dönen Varlık' olarak sınıflandırılmalıdır.

Bilanço ilkelerine göre, bir varlığın dönen varlık olarak sınıflandırılması için ya bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ya da işletmenin normal faaliyet dönemi içinde paraya dönüşmesi/tüketilmesi gerekir. Faaliyet dönemi bir yıldan uzun olan işletmelerde, bir yılı aşan ancak faaliyet dönemi sınırları içinde kalan stoklar dönen varlıktır. Bu yüzden bu kalemlerin duran varlık olarak gösterilmesi gerektiği yönündeki ifade hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Bilanço sınıflandırma kriterlerini belirle.

Varlıklar sınıflandırılırken iki ana kriter kullanılır:

1

yıl kuralı ve normal faaliyet dönemi.

Varlıkların dönen mi yoksa duran mı olduğunu anlamak için bu sınırların bilinmesi gerekir.

2

Dönen varlık tanımını faaliyet dönemi istisnasıyla değerlendir.

Bir varlık

1

yıl içinde veya işletmenin normal faaliyet dönemi (faaliyet dönemi

1

yıldan uzunsa) içinde nakde dönüşecekse dönen varlıktır.

Özellikle üretim süreci uzun olan sektörlerde (örneğin gemi inşa) faaliyet dönemi esas alınır.

3

Seçeneklerdeki stok yönetimini incele.

Vadesi

18

ay olan ancak faaliyet dönemi

24

ay olan bir işletmede, bu stoklar faaliyet dönemi içinde tükeneceği için 'Dönen Varlık' sayılır.

Yanlış olan seçenek, bu kalemlerin duran varlık olarak gösterilmesi gerektiğini iddia ederek genel ilkeyi ihlal etmektedir.

Anahtar Kavram

Bilanço Sınıflandırma İlkeleri (Vade ve Faaliyet Dönemi Esası)

İpuçları

1

Dönen varlık ve duran varlık ayrımında kullanılan 'süre' kriterlerini hatırlayın.

2

Normal faaliyet dönemi bir yıldan uzun olan işletmelerde (örneğin şarap üretimi veya inşaat) paraya dönüşme süresi nasıl değerlendirilir?

3

Eğer bir varlık işletmenin rutin operasyon döngüsü içinde paraya dönecekse, takvim yılına bakılmaksızın dönen varlık kabul edilir.

Daha Fazla Pratik

Bilançoda duran varlık grubundan dönen varlık grubuna yapılan aktarımların (örneğin 303 ve 403 hesaplar arasındaki ilişki) muhasebe kayıtlarını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 203Soru →

Üretim maliyetlerini Satışların Maliyeti Tablosu üzerinde izleyen bir işletmenin, ilgili döneme ait muhasebe kayıtlarından elde edilen veriler aşağıda sunulmuştur:

Maliyet Kalemi / Stok Bilgisi	Tutar (TL)
Direkt İlkmadde ve Malzeme Giderleri	$150.000$
Direkt İşçilik Giderleri	$100.000$
Genel Üretim Giderleri	$50.000$
Dönem Başı Yarı Mamul Stoku	$30.000$
Dönem Sonu Yarı Mamul Stoku	$20.000$
Dönem Başı Mamul Stoku	$60.000$
Dönem Sonu Mamul Stoku	$80.000$

Bu verilere göre, işletmenin Satışların Maliyeti Tablosu'nda yer alacak olan "Satılan Mamul Maliyeti" tutarı kaç TL'dir?

270.000

290.000

300.000

310.000

330.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $290.000$

Cevap

İşletmenin Satılan Mamul Maliyeti

290.000

TL olarak hesaplanır.

Satılan Mamul Maliyeti hesaplanırken izlenen temel mantık şudur: Önce bu döneme ait üretim giderleri toplanır (

300.000

TL). Ardından, üretim bandında kalan yarı mamullerin etkisi düzeltilerek üretimi tamamlanan mamullerin maliyeti bulunur (

310.000

TL). Son aşamada ise depoda hazır bekleyen mamullerin etkisi (Dönem Başı + Dönem Sonu -) yansıtılarak nihai olarak satılan mamullerin maliyetine (

290.000

TL) ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Dönem Üretim Maliyetinin hesaplanması

150.000 + 100.000 + 50.000 = 300.000

TL

Üretim sürecine giren direkt ilkmadde malzeme, direkt işçilik ve genel üretim giderlerinin toplamı üretim maliyetini oluşturur.

2

Üretilen Mamul Maliyetine ulaşılması

300.000 + 30.000 (DBYM) - 20.000 (DSYM) = 310.000

TL

Dönem üretim maliyetine dönem başı yarı mamul stoku eklenip dönem sonu yarı mamul stoku çıkarılarak tamamlanan ürünlerin maliyeti bulunur.

3

Satılan Mamul Maliyetinin belirlenmesi

310.000 + 60.000 (DBM) - 80.000 (DSM) = 290.000

TL

Tamamlanan mamullerin maliyetine dönem başı mamul stoku eklenip dönem sonu mamul stoku çıkarılarak satılan kısmın maliyetine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Satışların Maliyeti Tablosu'nda üretim maliyetlerinden satış maliyetine geçiş süreci.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 204Soru →

Bir işletmenin 2024 ve 2025 yılları sonu itibarıyla bilançosunda yer alan bazı hesap kalemlerine ait tutarlar aşağıda verilmiştir:

Hesap Kalemi	2024 (TL)	2025 (TL)
Hazır Değerler	$120.000$	$180.000$
Ticari Alacaklar	$240.000$	$210.000$
Stoklar	$300.000$	$360.000$
Ticari Borçlar	$180.000$	$260.000$
Borç Senetleri	$120.000$	$150.000$

Bu verilere göre, işletmenin hazırlayacağı Net İşletme Sermayesi Değişim Tablosu'nda yer alacak "Net İşletme Sermayesi Değişimi" aşağıdakilerden hangisidir?

20.000

TL artış

20.000

TL azalış

90.000

TL artış

110.000

TL azalış

50.000

TL azalış

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $20.000$ TL azalış

Cevap

Net İşletme Sermayesi Değişimi, dönem sonu net işletme sermayesinden dönem başı değerin çıkarılmasıyla bulunur ve sonuç

20.000

TL azalıştır.

İşletmenin net işletme sermayesi 2024 yılında

360.000

TL iken 2025 yılında

340.000

TL'ye gerilemiştir. Bu durum, dönen varlıklardaki

90.000

TL'lik artışın, kısa vadeli yabancı kaynaklardaki

110.000

TL'lik artıştan daha düşük kalmasından kaynaklanır (

90.000 - 110.000 = -20.000

TL). Dolayısıyla işletmenin net işletme sermayesinde

20.000

TL'lik bir azalış meydana gelmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

2024 yılı sonu (dönem başı) Net İşletme Sermayesini hesaplayınız.

Dönen Varlıklar =

120.000 + 240.000 + 300.000 = 660.000

TL; KVYK =

180.000 + 120.000 = 300.000

TL. NİS =

660.000 - 300.000 = 360.000

TL.

Net İşletme Sermayesi, dönen varlıklar ile kısa vadeli yabancı kaynaklar arasındaki farktır.

2

2025 yılı sonu (dönem sonu) Net İşletme Sermayesini hesaplayınız.

Dönen Varlıklar =

180.000 + 210.000 + 360.000 = 750.000

TL; KVYK =

260.000 + 150.000 = 410.000

TL. NİS =

750.000 - 410.000 = 340.000

TL.

Analiz yapılan dönemin sonundaki likidite durumunu belirlemek gerekir.

3

İki dönem arasındaki Net İşletme Sermayesi değişimini belirleyiniz.

Değişim =

340.000 - 360.000 = -20.000

TL.

Dönem sonu değerden dönem başı değer çıkarıldığında elde edilen negatif sonuç sermayede azalış olduğunu gösterir.

Anahtar Kavram

Net İşletme Sermayesi (NİS) = Dönen Varlıklar - Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Daha Fazla Pratik

Kısa vadeli yabancı kaynaklardaki artışın net işletme sermayesini neden azalttığını fon akım mantığıyla tekrar inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Değişimi her bir kalemi tek tek analiz ederek de bulabilirsiniz: Varlıklardaki artışlar (+), azalışlar (-); borçlardaki artışlar (-), azalışlar (+) olarak toplanır:

(+60.000 - 30.000 + 60.000) + (-80.000 - 30.000) = 90.000 - 110.000 = -20.000

.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 205Soru →

Hem üretim hem de ticari mal satışı faaliyetinde bulunan bir işletmenin dönem sonu verileri şu şekildedir:

Hesap / Kalem Adı	Tutar (TL)
Dönem Başı Mamul Stoku	$75.000$
Dönem İçi Tamamlanan Mamullerin Maliyeti	$420.000$
Dönem Sonu Mamul Stoku	$55.000$
Satılan Ticari Mallar Maliyeti	$30.000$
Satılan Hizmet Maliyeti	$10.000$

Bu bilgilere göre, işletmenin Satışların Maliyeti Tablosu'nda yer alan "Satılan Mamüller Maliyeti" kalemi kaç TL'dir?

400.000

420.000

440.000

470.000

480.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $440.000$

Cevap

İşletmenin Satılan Mamüller Maliyeti

440.000

TL'dir.

Satılan Mamüller Maliyeti hesaplanırken sadece üretim süreciyle ilgili kalemler dikkate alınır. Formül gereği, dönem başı mamul stoku (

75.000

) ile dönem içinde üretimi tamamlanan mamullerin maliyeti (

420.000

) toplanır ve dönem sonunda stokta kalan mamul tutarı (

55.000

) çıkarılır. Bu işlem sonucunda

440.000

TL değerine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Satılan Mamüller Maliyeti formülünü belirleyin.

Satılan Mamüller Maliyeti = Dönem Başı Mamül Stoku + Dönem İçi Tamamlanan Mamüller Maliyeti - Dönem Sonu Mamül Stoku

Üretim işletmelerinde satılan mamullerin maliyeti, mevcut stoklar ile üretimin maliyet dengesiyle hesaplanır.

2

Verilen değerleri formüle yerleştirin.

75.000 + 420.000 - 55.000 = 440.000

TL

Dönem başı stok ve üretim girişi toplanır, elde kalan stok çıkarılarak satılan kısmın maliyeti bulunur.

3

Diğer faaliyet kalemlerini (Ticari Mal ve Hizmet) ayrıştırın.

Satılan Ticari Mallar Maliyeti (

30.000

) ve Satılan Hizmet Maliyeti (

10.000

) hesaplamaya dahil edilmez.

Soru spesifik olarak 'Satılan Mamüller Maliyeti' kalemini sormaktadır; bu kalem Satışların Maliyeti Tablosu'nun bir alt unsurudur.

Anahtar Kavram

Satışların Maliyeti Tablosu'nda üretim ve ticari faaliyet bölümlerinin ayrıştırılması.

İpuçları

1

Satışların Maliyeti Tablosu; Mamul, Ticari Mal ve Hizmet olmak üzere üç ana bölümden oluşur.

2

Soruda istenen 'Satılan Mamüller Maliyeti' için sadece mamul stokları ve üretim maliyetini kullanmalısınız.

Daha Fazla Pratik

İşletmenin toplam 'Satışların Maliyeti'ni hesaplayarak tablo hiyerarşisini pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 206Soru →

Bir anonim şirketin 2025 yılı faaliyet dönemi sonundaki bazı verileri şu şekildedir:

* Ödenmiş Sermaye: $2.000.000$ TL
* Birikmiş I. Tertip Yasal Yedek Akçe: $396.000$ TL
* Dönem Kârı: $800.000$ TL
* Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülükler: $160.000$ TL
* Geçmiş Yıllar Zararları: $60.000$ TL

Şirketin ana sözleşmesine göre; kâr üzerinden ödenmiş sermayenin $\%10$ 'u oranında birinci temettü, kalan dağıtılabilir kârın ise $\%20$ 'si oranında ikinci temettü dağıtılmasına karar verilmiştir.

Türk Ticaret Kanunu (TTK) hükümleri ve standart kâr dağıtım tablosu yapısı dikkate alındığında, bu bilgilere göre ayrılması gereken İkinci Tertip Yasal Yedek Akçe tutarı kaç TL'dir?

17.520

7.520

27.520

16.860

4.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 17.520

Cevap

Şirketin ayırması gereken İkinci Tertip Yasal Yedek Akçe tutarı

17.520

TL'dir.

Doğru yanıt olan tutar, II. tertip yasal yedek akçe formülünün (

[Toplam Dağıtılan - (Sermaye \times 0,05)] \times 0,10

) eksiksiz uygulanmasıyla elde edilir. Hesaplamada I. tertip yedek akçe için tavan sınıra ulaşılmış olması nedeniyle sadece

4.000

TL ayrılmış, bu da II. temettü tutarını ve dolayısıyla matrahı doğrudan etkilemiştir.

Adım Adım Çözüm

1

I. Tertip Yasal Yedek Akçe hesaplanması ve tavan kontrolü

I. Tertip Yasal Yedek Akçe =

4.000

TL

Normalde baz (

800.000 - 60.000

) üzerinden %5 (

37.000

TL) ayrılmalıdır; ancak ödenmiş sermayenin %20'si olan

400.000

TL sınırına sadece

4.000

TL kalmıştır (

400.000 - 396.000

).

2

Dağıtılabilir kâr kalemlerinin belirlenmesi

Dönem Net Kârı =

640.000

TL; Net Dağıtılabilir Kâr =

576.000

TL

Dönem net kârından (

800.000 - 160.000

) geçmiş yıl zararı (

60.000

) ve yasal yedekler (

4.000

) düşülerek dağıtıma esas tutar bulunur.

3

Temettü tutarlarının hesaplanması

I. Temettü =

200.000

TL; II. Temettü =

75.200

TL

I. Temettü sermayenin %10'u (

2.000.000 \times 0,10

), II. Temettü ise kalan tutarın (

576.000 - 200.000

) %20'si olarak hesaplanır.

4

II. Tertip Yasal Yedek Akçe matrahının ve tutarının belirlenmesi

II. Tertip Yasal Yedek Akçe =

17.520

TL

TTK'ya göre toplam dağıtılan tutardan (

200.000 + 75.200 = 275.200

) sermayenin %5'i (

100.000

) çıkarılır ve kalan (

175.200

) üzerinden %10 hesaplanır.

Anahtar Kavram

İkinci Tertip Yasal Yedek Akçe (TTK 519)

İpuçları

1

Öncelikle I. tertip yasal yedek akçenin tavanını (ödenmiş sermayenin %20'si) kontrol etmelisiniz.

2

Dönem net kârından sadece I. tertip yedek akçeyi değil, varsa geçmiş yıl zararlarını da düşmelisiniz.

3

II. tertip yasal yedek akçe matrahını bulurken; I. temettü ve II. temettü toplamından ödenmiş sermayenin %5'ini çıkarmayı unutmayın.

Daha Fazla Pratik

İmtiyazlı payların kâr dağıtımına dahil edildiği durumlarda II. tertip yasal yedek akçe hesaplamasını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 207Soru →

Bir işletmenin $2026$ yılı hesap dönemi sonuna ait bazı gelir ve gider kalemlerinin tutarları aşağıda verilmiştir:

Hesap Kalemi	Tutar ( $TL$ )
Brüt Satışlar	$1.200.000$
Satış İndirimleri	$100.000$
Satışların Maliyeti	$650.000$
Araştırma ve Geliştirme Giderleri	$70.000$
Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri	$130.000$
Faiz Gelirleri	$45.000$
Kambiyo Zararları	$25.000$

Tekdüzen Hesap Planı ilkeleri ve gelir tablosu yapısı dikkate alındığında, bu verilere göre işletmenin "Faaliyet Kârı" kaç $TL$ olarak hesaplanır?

250.000

295.000

225.000

450.000

350.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $250.000$

Cevap

İşletmenin faaliyet kârı

250.000

TL

'dir.

Faaliyet kârı, işletmenin ana faaliyetlerinden elde ettiği kârlılığı gösterir. Bu hesaplamada önce Brüt Satışlar'dan Satış İndirimleri çıkarılarak Net Satışlar (

1.100.000

TL

) bulunur. Ardından Satışların Maliyeti düşülerek Brüt Satış Kârı (

450.000

TL

) elde edilir. Son olarak işletmenin operasyonel giderleri olan Araştırma ve Geliştirme ile Pazarlama giderleri toplamı (

200.000

TL

) bu tutardan çıkarıldığında

250.000

TL

faaliyet kârına ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışlar tutarının hesaplanması

1.200.000 - 100.000 = 1.100.000

TL

Brüt satışlardan satış indirimleri düşülerek net satışlara ulaşılmalıdır.

2

Brüt Satış Kârı tutarının hesaplanması

1.100.000 - 650.000 = 450.000

TL

Net satışlardan satışların maliyeti çıkarılarak brüt satış kârı bulunur.

3

Faaliyet Kârı tutarının hesaplanması

450.000 - (70.000 + 130.000) = 250.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderleri (Araştırma ve Geliştirme + Pazarlama, Satış ve Dağıtım) düşülerek faaliyet kârına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı

İpuçları

1

Gelir tablosunda kâr hesaplanırken kademeli bir yapı izlendiğini unutmayın.

2

Önce net satışları, sonra brüt satış kârını bulun; sadece ana faaliyetle ilgili giderleri düşerek ilerleyin.

Daha Fazla Pratik

Aynı veriler üzerinden işletmenin 'Olağan Kâr' tutarını hesaplamayı deneyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 208Soru →

İşletmenin $2025$ yılı faaliyet dönemine ilişkin bazı verileri ve dönem içi işlemleri aşağıda sunulmuştur:

Kalem / İşlem	Tutar (TL)
Dönem Net Kârı	$600.000$
Amortisman Giderleri	$120.000$
Menkul Kıymet Satış Zararı	$15.000$
Konusu Kalmayan Karşılıklar	$10.000$
Ticari Alacaklarda Net Artış	$45.000$
Ticari Borçlarda Artış	$30.000$
Gelecek Aylara Ait Giderlerde Azalış	$12.000$
Ödenecek Vergi ve Fonlarda Azalış	$25.000$

İşletme ayrıca dönem içinde $200.000$ TL tutarındaki banka kredisini, alacaklı bankaya hisse senedi ihraç ederek sermaye artırımı yoluyla kapatmıştır.

Bu bilgilere göre, işletmenin dolaylı yönteme göre hazırlanan Nakit Akım Tablosunda "İşletme Faaliyetlerinden Kaynaklanan Net Nakit Akışı" kaç TL'dir?

697.000

897.000

667.000

682.000

722.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $697.000$

Cevap

İşletme faaliyetlerinden kaynaklanan net nakit akışı

697.000

TL'dir.

İşletme faaliyetlerinden net nakit akışına ulaşmak için dönem net kârı baz alınır. Nakit çıkışı gerektirmeyen giderler (amortisman ve zarar gibi) kâra eklenir; nakit girişi sağlamayan gelirler (konusu kalmayan karşılıklar gibi) kârdan düşülür. Ardından, çalışma sermayesi kalemlerindeki değişimler (alacak artışı negatif, borç artışı pozitif, varlık azalışı pozitif, yükümlülük azalışı negatif) uygulanır. Banka kredisinin hisse senedi ile kapatılması nakit hareketi yaratmadığı için analize dahil edilmez. Sonuç:

600.000 + 120.000 + 15.000 - 10.000 - 45.000 + 30.000 + 12.000 - 25.000 = 697.000

TL'dir.

Adım Adım Çözüm

1

Nakit çıkışı gerektirmeyen giderlerin ve nakit girişi sağlamayan gelirlerin kâra ayarlanması

600.000 + 120.000 (Amortisman) + 15.000 (Satış Zararı) - 10.000 (Konusu Kalmayan Karşılık) = 725.000

TL

Amortisman ve satış zararı kârı düşürmüştür ancak nakit çıkışı değildir; konusu kalmayan karşılıklar kârı artırmıştır ancak nakit girişi değildir.

2

Çalışma sermayesi kalemlerindeki değişimlerin ayarlanması

725.000 - 45.000 (Alacak Artışı) + 30.000 (Borç Artışı) + 12.000 (Gider Azalışı) - 25.000 (Vergi Borcu Azalışı) = 697.000

TL

Varlık kalemlerindeki artışlar nakit kullanımı, azalışlar nakit kaynağıdır; kaynak kalemlerindeki artışlar nakit kaynağı, azalışlar nakit kullanımıdır.

3

Nakit dışı işlemlerin değerlendirilmesi

200.000

TL tutarındaki kredi-sermaye dönüşümü işleme dahil edilmez.

TMS\ 7

uyarınca nakit girişi veya çıkışı yaratmayan yatırım ve finansman işlemleri nakit akım tablosunda gösterilmez, dipnotlarda açıklanır.

Anahtar Kavram

Dolaylı Yöntemle İşletme Faaliyetlerinden Nakit Akışı Hesaplama

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 209Soru →

Fon Akım Tablosu, bir işletmenin belirli bir hesap dönemi içindeki fon kaynaklarını ve bu fonların kullanım yerlerini gösteren dinamik bir mali tablodur. Finansal analiz ilkeleri ve tablo düzenleme kuralları dikkate alındığında, aşağıdaki işlemlerden hangisi ilgili dönemde işletme için bir 'Fon Kullanımı' (Kullanım) niteliği taşımaktadır?

İşletme faaliyetlerinde kullanılan bir kamyonetin kayıtlı değeri üzerinden nakit karşılığı satılarak elden çıkarılması

Ticari alacaklar hesabının yıl sonu bakiyesinin, dönem başı bakiyesine göre daha düşük bir seviyede gerçekleşmesi

Vadesi gelen kısa vadeli banka kredilerinin anapara ödemelerinin nakit olarak gerçekleştirilmesi

Dönem net kârının hesaplanmasında gider olarak dikkate alınan amortisman ve tükenme payı tutarları

İşletmenin ödenmiş sermayesinin, ortaklar tarafından nakden ödenmek suretiyle artırılması

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Vadesi gelen kısa vadeli banka kredilerinin anapara ödemelerinin nakit olarak gerçekleştirilmesi

Cevap

Vadesi gelen kısa vadeli banka kredilerinin anapara ödemelerinin nakit olarak gerçekleştirilmesi işlemi bir fon kullanımıdır.

Kısa vadeli banka kredilerinin anapara ödemesi, işletmenin yabancı kaynaklarında (pasif) bir azalış meydana getirir. Fon Akım Tablosu ilkelerine göre borçlarda meydana gelen azalışlar, fonun bir borç yükümlülüğünü yerine getirmek için kullanıldığını gösterdiğinden 'Fon Kullanımı' kategorisinde raporlanır.

Adım Adım Çözüm

1

Fon Akım Tablosu'ndaki 'Kaynak' ve 'Kullanım' mantığını tanımlayın.

Aktif kalemlerdeki (varlık) azalışlar ve Pasif kalemlerdeki (borç ve özkaynak) artışlar FON KAYNAĞI; Aktif kalemlerdeki artışlar ve Pasif kalemlerdeki azalışlar FON KULLANIMI olarak sınıflandırılır.

Tablonun temel çalışma prensibi bilanço kalemlerindeki değişimlerin fon üzerindeki etkisini belirlemektir.

2

Seçeneklerdeki işlemleri bilanço değişimi açısından analiz edin.

Banka kredisi ödemesi, işletmenin pasifindeki 'Banka Kredileri' hesabını azaltır.

Borç ödemesi işletmeden fon çıkışı (harcama) gerektirdiği için kullanım kategorisine girer.

3

Diğer seçeneklerin neden kaynak olduğunu teyit edin.

Varlık satışı (Aktif -), alacak tahsili (Aktif -), amortisman (Kar düzeltmesi +) ve sermaye artışı (Pasif +) durumlarının tamamı kaynak niteliğindedir.

Bu işlemler işletmeye doğrudan fon sağlar veya mevcut fonu korur.

Anahtar Kavram

Fon Akım Mantığı: Varlık Artışı/Kaynak Azalışı = Kullanım; Varlık Azalışı/Kaynak Artışı = Kaynak

İpuçları

1

Bilançonun sol (aktif) tarafındaki bir artışın fonun bir yere 'yatırıldığını' mı yoksa fon 'geldiğini' mi gösterdiğini düşünün.

2

Bir borcu ödemek için elinizdeki fonu kullanmanız gerekir. Bu durum bilançonun pasif tarafında nasıl bir değişim yaratır?

Daha Fazla Pratik

Varlıklar ve kaynaklardaki değişimleri bir tabloya dökerek hangi durumlarda fon giriş-çıkışı yaşandığını görselleştirin.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 210Soru →

Bir işletme, kısa vadeli nakit fazlasını değerlendirmek amacıyla $6$ ay içinde elden çıkarmayı öngördüğü finansal varlıkları (hisse senetlerini) satın almıştır. Muhasebe standartları ve bilanço ilkeleri uyarınca, bu varlık kaleminin finansal durum tablosunda aşağıdaki grupların hangisinde raporlanması gerekir?

Dönen Varlıklar

Duran Varlıklar

Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

Özkaynaklar

Yurt İçi Satışlar

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dönen Varlıklar

Cevap

İşletmenin kısa vadeli amaçla aldığı hisse senetleri 'Dönen Varlıklar' grubunda raporlanmalıdır.

Dönen Varlıklar grubu, işletmenin nakit mevcudu ile bir yıl veya normal faaliyet dönemi içinde nakde dönüşebilecek varlıklarını kapsar. Spekülatif amaçla alınan ve

6

ay içinde satılması planlanan hisse senetleri, likiditesi yüksek ve kısa vadeli bir yatırım olduğu için bu grupta raporlanmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Varlığın niteliğini ve elde tutulma amacını belirleme

Hisse senetleri finansal bir varlıktır ve işletme bunları

6

ay (bir yıldan kısa) içinde paraya çevirmeyi planlamaktadır.

Bilanço sınıflandırmasında temel kriter, varlığın paraya dönüşme hızı (likidite) ve bu işlemin normal faaliyet dönemi veya bir yıl içinde gerçekleşip gerçekleşmeyeceğidir.

2

Bilanço ilkeleri uyarınca uygun gruba yerleştirme

Bir yıldan kısa sürede nakde dönecek varlıklar 'Dönen Varlıklar' grubuna dahil edilir.

Muhasebe ilkeleri gereği aktif kalemler likidite esasına göre sıralanır ve en likit olan grup Dönen Varlıklar'dır.

Anahtar Kavram

Varlıkların Vadelerine Göre Sınıflandırılması

Tahmini Süre:45s

Soru 211Soru →

Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayımlanan "Finansal Raporlamaya İlişkin Kavramsal Çerçeve" uyarınca; doğrulanabilirlik, bilgili ve bağımsız farklı gözlemcilerin, bir açıklamanın gerçeğe uygun sunulduğu hususunda tam bir mutabakata varmasalar bile bir görüş birliğine (konsensüs) varabilmeleri anlamına gelir. Buna göre; nakit mevcudunun sayılması gibi bir tutarın veya açıklamanın doğrudan gözlem yoluyla teyit edilmesi durumu aşağıdakilerden hangisidir?

Doğrudan doğrulama

Dolaylı doğrulama

İhtiyaca uygunluk

Önemlilik

Anlaşılabilirlik

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Doğrudan doğrulama

Cevap

Nakit mevcudunun sayılması gibi doğrudan gözlem yoluyla yapılan teyit işlemleri doğrudan doğrulama olarak tanımlanır.

Finansal Raporlamaya İlişkin Kavramsal Çerçeve'ye göre doğrulama işlemi iki şekilde gerçekleşir. Doğrudan doğrulama, nakit mevcudunun sayılması gibi bir tutarın veya başka bir açıklamanın doğrudan gözlem yoluyla teyit edilmesini ifade ederken; dolaylı doğrulama bir modelin, formülün veya diğer tekniklerin girdilerinin kontrol edilmesi ve aynı metodoloji kullanılarak sonuçların yeniden hesaplanmasıdır. Bu nedenle nakit sayımı örneği doğrudan doğrulama tanımına tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Finansal bilginin destekleyici niteliksel özelliklerinden biri olan doğrulanabilirlik kavramı ve kapsamı analiz edilir.

Doğrulanabilirliğin, farklı gözlemcilerin bir konsensüse varması olduğu saptanır.

Sorunun temelini oluşturan niteliksel özelliğin çerçevesini çizmek gerekir.

2

Kavramsal Çerçeve'de tanımlanan doğrulama türleri (doğrudan ve dolaylı) arasındaki teknik fark incelenir.

Doğrudan gözlemin 'doğrudan', model/hesaplama kontrolünün 'dolaylı' olduğu belirlenir.

Teyit yönteminin hiyerarşik sınıflandırmasını yapmak için bu ayrım gereklidir.

3

Soru kökündeki 'nakit sayımı' örneği ile teorik tanımlar eşleştirilir.

Nakit sayımı doğrudan bir gözlem olduğundan doğru kavramın doğrudan doğrulama olduğu sonucuna varılır.

Örnek olay ile kavramsal tanım arasındaki doğrudan ilişkiyi kurmak çözümün son aşamasıdır.

Anahtar Kavram

Doğrulanabilirlik ve Doğrulama Türleri

İpuçları

1

Soruda bilginin gözlem yoluyla bizzat kontrol edilmesinden bahsedilmektedir.

2

Doğrulanabilirlik özelliği kendi içinde doğrudan ve dolaylı olmak üzere ikiye ayrılır; aradaki fark kanıtın elde ediliş biçimidir.

Daha Fazla Pratik

Dolaylı doğrulamaya örnek olarak stok devir hızının veya amortisman giderlerinin yeniden hesaplanması konusunu inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 212Soru →

Hem üretim hem de ticari mal satışı faaliyetinde bulunan bir işletmenin 2026 yılına ait bazı hesap ve stok bilgileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Kalem Adı	Tutar (TL)
Dönem Başı Ticari Mallar	$45.000$
Ticari Mal Alışları	$185.000$
Alış Giderleri	$10.000$
Dönem Sonu Ticari Mallar	$50.000$
Dönem Başı Yarı Mamullar	$25.000$
Dönem Başı Mamullar	$60.000$
Toplam Üretim Maliyeti (DİMM + Dİ + GÜG)	$320.000$
Dönem Sonu Yarı Mamullar	$35.000$
Dönem Sonu Mamullar	$70.000$
Satıştan İadeler	$15.000$

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki toplam "Satışların Maliyeti" tutarı kaç TL'dir?

300.000

480.000

490.000

505.000

510.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $490.000$

Cevap

İşletmenin toplam satışlarının maliyeti

490.000

TL'dir.

Doğru yanıt olan tutar, satılan ticari mallar için yapılan maliyet hesaplaması ile üretim sürecinden gelen mamullerin satış maliyetinin doğru şekilde birleştirilmesiyle bulunur. Satıştan iadeler gibi gelir tablosu kalemleri bu hesaplamaya dahil edilmez.

Adım Adım Çözüm

1

Satılan Ticari Malların Maliyetini (STMM) hesapla

190.000

TL

STMM = (Dönem Başı Ticari Mallar + Alışlar + Alış Giderleri) - Dönem Sonu Ticari Mallar formülü uygulanır. (

45.000 + 185.000 + 10.000) - 50.000 = 190.000

TL.

2

Üretilen Mamul Maliyetini hesapla

310.000

TL

Üretilen Mamul Maliyeti = (Dönem Başı Yarı Mamul + Toplam Üretim Maliyeti) - Dönem Sonu Yarı Mamul.

25.000 + 320.000 - 35.000 = 310.000

TL.

3

Satılan Mamul Maliyetini (SMM) hesapla

300.000

TL

SMM = (Dönem Başı Mamul + Üretilen Mamul Maliyeti) - Dönem Sonu Mamul.

60.000 + 310.000 - 70.000 = 300.000

TL.

4

Toplam Satışların Maliyetini bul

490.000

TL

Toplam Satışların Maliyeti = Satılan Mamul Maliyeti + Satılan Ticari Malların Maliyeti.

300.000 + 190.000 = 490.000

TL.

Anahtar Kavram

Satışların maliyeti tablosu, hem üretim hem de ticaretle uğraşan işletmelerde satılan mamul maliyeti ile satılan ticari mallar maliyetinin ayrı ayrı hesaplanıp toplanmasını gerektirir.

İpuçları

1

Satışların Maliyeti Tablosu'nu hazırlarken ticari mal ve üretim faaliyetlerini iki ayrı sütun gibi düşünerek hesaplayın.

2

Ticari mal maliyetini hesaplarken alış bedeline alış giderlerini eklemeyi, dönem sonu stoklarını ise düşmeyi unutmayın.

3

Satıştan iadeler gelir tablosunda 'Brüt Satış Kârı' öncesinde yer alan bir indirim kalemidir ve maliyet tablosuna girmez.

Daha Fazla Pratik

Stok devir hızı oranını hesaplayarak maliyet tablosu verilerinin finansal analizdeki önemini pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 213Soru →

Bir işletmenin $2025$ yılı faaliyet dönemine ait dolaylı yöntemle hazırlanan nakit akış tablosu verileri ve bazı finansal bilgileri aşağıda sunulmuştur:

Kalem	Tutar ( $TL$ )
Dönem Net Kârı	$200.000$
Amortisman ve İtfa Payları Gideri	$50.000$
Maddi Duran Varlık Satış Zararı	$10.000$
Karşılık Giderleri (Nakit Çıkışı Gerektirmeyen)	$5.000$
Ticari Alacaklardaki Artış	$30.000$
Stoklardaki Artış	$20.000$
Ticari Borçlardaki Artış	$15.000$

Bu verilere göre, işletmenin TMS 7 Nakit Akış Tabloları standardı kapsamında 'İşletme Faaliyetlerinden Sağlanan Nakit Akışları' toplamı kaç $TL$ 'dir?

230.000

210.000

205.000

130.000

280.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $230.000$

Cevap

230.000

TL tutarındaki nakit akışı doğru hesaplanmıştır.

İşletme faaliyetlerinden sağlanan nakit akışları hesaplanırken; dönem net kârına, nakit çıkışı gerektirmeyen giderler (amortisman ve karşılıklar) ile yatırım/finansman faaliyetleri kapsamındaki zararlar eklenir. Ayrıca, ticari alacak ve stoklardaki artışlar nakit çıkışı (kullanım) olduğu için kârdan düşülürken, ticari borçlardaki artış nakit kaynağı sağladığı için kâra eklenir (

200.000 + 50.000 + 10.000 + 5.000 - 30.000 - 20.000 + 15.000 = 230.000

TL).

Adım Adım Çözüm

1

Nakit çıkışı gerektirmeyen giderlerin ilave edilmesi

200.000 + 50.000 + 5.000 = 255.000

TL

Amortisman ve karşılık giderleri dönem kârını azaltmış olsa da işletmeden bir nakit çıkışına neden olmamıştır; dolayısıyla kâra geri eklenmelidir.

2

Yatırım faaliyetiyle ilgili gayrinakit kalemlerin düzeltilmesi

255.000 + 10.000 = 265.000

TL

Maddi duran varlık satış zararı, kârı azaltan ancak işletme faaliyetiyle ilgili olmayan bir kalemdir; nakit girişi yatırım faaliyetlerinde raporlanacağı için kâra geri eklenmelidir.

3

İşletme sermayesindeki (Dönen Varlıklar) değişimlerin düzeltilmesi

265.000 - 30.000 (Alacak Artışı) - 20.000 (Stok Artışı) = 215.000

TL

Dönen varlıklardaki artışlar nakit kullanımını (çıkışını) temsil eder; satış yapılmış ancak tahsilat gerçekleşmemiş veya nakit stoğa bağlanmıştır.

4

İşletme sermayesindeki (Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar) değişimlerin düzeltilmesi

215.000 + 15.000 = 230.000

TL

Ticari borçlardaki artış, mal veya hizmet alınmış ancak henüz nakit ödeme yapılmadığını gösterir; bu durum işletme için bir nakit kaynağı sağlar.

Anahtar Kavram

Dolaylı Yöntemle Nakit Akış Hesaplaması (TMS 7)

Daha Fazla Pratik

Doğrudan yöntemde nakit giriş ve çıkışlarının nasıl gruplandırıldığını tekrar ediniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 214Soru →

Üretim faaliyetinde bulunan bir işletmenin $2025$ yılına ilişkin Satışların Maliyeti Tablosu verilerinin bir kısmı aşağıda sunulmuştur:

Kalem Adı	Tutar ( $TL$ )
Direkt İlkmadde ve Malzeme Giderleri	$300.000$
Direkt İşçilik Giderleri	$200.000$
Dönem Başı Yarı Mamul Stoku	$50.000$
Dönem Sonu Yarı Mamul Stoku	$40.000$
Dönem Başı Mamul Stoku	$100.000$
Dönem Sonu Mamul Stoku	$120.000$
Satılan Mamul Maliyeti	$620.000$

Bu verilere göre, işletmenin Satışların Maliyeti Tablosu'nda yer alan Genel Üretim Giderleri kaç $TL$ 'dir?

110.000

120.000

130.000

140.000

150.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $130.000$

Cevap

İşletmenin Genel Üretim Giderleri

130.000

TL

olarak hesaplanmaktadır.

Doğru yanıt olan

130.000

TL

, maliyet akışının tersten işletilmesiyle bulunur. Satılan mamul maliyetine dönem sonu mamul stoku eklenip dönem başı mamul stoku çıkarılarak üretilen mamul maliyetine (

640.000

TL

) ulaşılır. Ardından bu tutardan yarı mamul stok değişimi (

+10.000

TL

) düşülerek toplam üretim maliyeti (

630.000

TL

) bulunur. Son olarak direkt giderler (

500.000

TL

) bu toplamdan çıkarıldığında genel üretim giderlerine ulaşılmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Satılan Mamul Maliyetinden Üretilen Mamul Maliyetine ulaşılması

640.000

TL

Satılan Mamul Maliyeti (

620.000

) = Üretilen Mamul Maliyeti + Dönem Başı Mamul (

100.000

) - Dönem Sonu Mamul (

120.000

) denkleminden; Üretilen Mamul Maliyeti =

620.000 + 20.000 = 640.000

TL

bulunur.

2

Üretilen Mamul Maliyetinden Toplam Üretim Maliyetine geçiş yapılması

630.000

TL

Üretilen Mamul Maliyeti (

640.000

) = Toplam Üretim Maliyeti + Dönem Başı Yarı Mamul (

50.000

) - Dönem Sonu Yarı Mamul (

40.000

) denkleminden; Toplam Üretim Maliyeti =

640.000 - 10.000 = 630.000

TL

elde edilir.

3

Toplam Üretim Maliyeti bileşenlerinden Genel Üretim Giderlerinin bulunması

130.000

TL

Toplam Üretim Maliyeti (

630.000

) = DİMMG (

300.000

) + DİG (

200.000

) + Genel Üretim Giderleri denkleminden; Genel Üretim Giderleri =

630.000 - 500.000 = 130.000

TL

sonucuna ulaşılır.

Anahtar Kavram

Satışların maliyeti tablosunda maliyet akışı; direkt giderler ve stok değişimleri arasındaki matematiksel ilişkidir.

İpuçları

1

Soruyu çözmek için Satışların Maliyeti Tablosu'nun yapısını tersten (aşağıdan yukarıya) kurgulayın.

2

Üretilen Mamul Maliyeti = Satılan Mamul Maliyeti + Dönem Sonu Mamul - Dönem Başı Mamul formülünü hatırlayın.

3

Bulduğunuz Üretilen Mamul Maliyeti değerinden yarı mamul stoklarındaki net değişimi (

10.000

TL

azalış) çıkararak Toplam Üretim Maliyetine ulaşın.

Daha Fazla Pratik

Stok devir hızlarının verildiği ve buradan Satışların Maliyeti Tablosu kalemlerinin istendiği daha karmaşık senaryoları inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Formül yerine bir T-hesap mantığı kurarak; Mamul hesabının borcuna giren 'Üretilen Mamul'ü, alacağına çıkan 'Satılan Mamul' ve kalan 'Dönem Sonu Mamul' üzerinden bulabilir, aynı işlemi Yarı Mamul için de tekrarlayabilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 215Soru →

Finansal raporlamada sunulan bilgilerin, kullanıcıların geçmişte yaptıkları değerlendirmeleri teyit etmesine veya gerektiğinde düzeltmesine olanak tanıması, bu bilginin "doğrulama değeri" (confirmatory value) taşıdığını ifade eder. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayımlanan "Finansal Raporlamaya İlişkin Kavramsal Çerçeve" uyarınca, doğrulama değerine sahip bir bilgi, aşağıdaki hangi temel niteliksel özelliğin kapsamında değerlendirilmektedir?

İhtiyaca uygunluk

Gerçeğe uygun sunum

Karşılaştırılabilirlik

Doğrulanabilirlik

Anlaşılabilirlik

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İhtiyaca uygunluk

Cevap

Finansal bilginin kullanıcıların geçmiş değerlendirmelerini teyit etme kapasitesini ifade eden doğrulama değeri, temel niteliksel özelliklerden olan ihtiyaca uygunluk özelliğinin bir bileşenidir.

İhtiyaca uygunluk, finansal raporlamada bilginin karar vericilerin ekonomik kararlarında fark yaratma kapasitesini temsil eder. Bu kapasite, bilginin geçmişe yönelik olayları teyit etmesi (doğrulama değeri) veya geleceğe yönelik öngörülerde bulunmaya yardımcı olması (tahmin değeri) yoluyla gerçekleşir. Dolayısıyla doğrulama değeri, ihtiyaca uygunluk özelliğinin ayrılmaz bir parçasıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Kavramın tanımlanması

Doğrulama değeri, bilginin geçmiş beklentileri doğrulama veya değiştirme gücüdür.

Soruda verilen tanımın hangi teknik terime karşılık geldiğini netleştirmek gerekir.

2

Kavramsal Çerçeve hiyerarşisinin hatırlanması

Niteliksel özellikler; Temel ve Destekleyici olarak ikiye ayrılır.

İhtiyaca uygunluk ve gerçeğe uygun sunum temel özelliklerdir; diğerleri destekleyicidir.

3

Bileşenlerin eşleştirilmesi

İhtiyaca uygunluk = Tahmin Değeri + Doğrulama Değeri (+ Önemlilik).

KGK standartlarına göre bir bilginin ihtiyaca uygun sayılabilmesi için karar verme sürecinde fark yaratması, bunun için de tahmin veya doğrulama gücünün olması şarttır.

Anahtar Kavram

İhtiyaca Uygunluk (Relevance) ve Bileşenleri

İpuçları

1

Niteliksel özellikleri 'Temel' ve 'Destekleyici' olarak iki gruba ayırın; doğrulama değeri bilginin 'faydalı' olması için olmazsa olmaz bir temel unsurdur.

2

Bir bilginin karar verici üzerinde fark yaratabilmesi için ya geleceği tahmin ettirmesi ya da geçmişi doğrulatması gerekir. Bu iki özellik hangi başlık altındadır?

3

Doğrulama değeri, Tahmin değeri ile birlikte 'İhtiyaca Uygunluk' (Relevance) özelliğini oluşturan iki ana bileşenden biridir.

Daha Fazla Pratik

Gerçeğe uygun sunumun bileşenleri olan tamlık, tarafsızlık ve hata içermeme kavramlarını gözden geçirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 216Soru →

Bir işletmenin $2026$ yılı faaliyet dönemi sonuna ilişkin mizan verilerinden hareketle ulaşılan bazı gelir ve gider hesaplarına ait bakiye tutarları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:

Hesap Adı	Tutar (TL)
Brüt Satışlar	$1.500.000$
Satış İndirimleri	$100.000$
Satılan Ticari Mallar Maliyeti	$850.000$
Faaliyet Giderleri	$200.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar	$60.000$
Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar	$40.000$
Finansman Giderleri	$70.000$
Olağandışı Gelir ve Kârlar	$30.000$

Tekdüzen Hesap Planı (THP) ve gelir tablosu ilkeleri dikkate alındığında, bu işletmenin ilgili dönemdeki Olağan Kâr tutarı kaç TL'dir?

300.000

330.000

350.000

370.000

550.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $300.000$

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki Olağan Kâr tutarı

300.000

TL'dir.

İşletmenin olağan kârı, ana faaliyetleri ve süreklilik arz eden yan faaliyetleri ile finansman maliyetlerinin net sonucunu yansıtır. Hesaplamada; Net Satışlar (

1.400.000

) - SMM (

850.000

) = Brüt Satış Kârı (

550.000

); Brüt Satış Kârı - Faaliyet Giderleri (

200.000

) = Faaliyet Kârı (

350.000

); Faaliyet Kârı + Diğer Olağan Gelir (

60.000

) - Diğer Olağan Gider (

40.000

) - Finansman Giderleri (

70.000

) işlemleri takip edildiğinde

300.000

TL sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışların hesaplanması

1.500.000 - 100.000 = 1.400.000

TL

Net satışlar, brüt satışlardan satış indirimlerinin düşülmesiyle bulunur.

2

Brüt Satış Kârının hesaplanması

1.400.000 - 850.000 = 550.000

TL

Brüt satış kârı, net satışlardan satılan malların maliyetinin çıkarılmasıyla elde edilir.

3

Faaliyet Kârının hesaplanması

550.000 - 200.000 = 350.000

TL

Brüt satış kârından faaliyet giderlerinin (pazarlama, genel yönetim vb.) düşülmesi gerekir.

4

Olağan Kârın hesaplanması

350.000 + 60.000 - 40.000 - 70.000 = 300.000

TL

Faaliyet kârına diğer faaliyet gelirleri eklenir, diğer faaliyet giderleri ve finansman giderleri çıkarılır.

Anahtar Kavram

Gelir Tablosu Kademeli Yapısı

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 217Soru →

Tekdüzen Hesap Planı (THP) ve genel kabul görmüş bilanço ilkeleri uyarınca; işletmelerin dönem sonu bilançolarını düzenlerken varlık ve kaynak kalemlerini özün önceliği, tam açıklama ve ihtiyatlılık kavramlarına uygun şekilde sınıflandırmaları gerekmektedir. Özellikle alacakların ve borçların hem ticari niteliklerine hem de vade yapılarına göre doğru gruplandırılması, finansal analizin güvenilirliği açısından kritik öneme sahiptir.

Buna göre, işletmenin bilançosunda yer alan hesapların sınıflandırılması ve raporlanmasıyla ilgili aşağıdaki uygulamalardan hangisi bilanço ilkelerine aykırıdır?

İşletmenin bankadaki mevduat hesabı üzerinden düzenlediği ancak henüz muhatabına ulaşmamış veya ödenmemiş çeklerin, bilançoda aktif toplamından indirilmek üzere "103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri" hesabında, Hazır Değerler grubu içerisinde eksi değerle raporlanması.

İşletmenin ana faaliyeti kapsamında ticari mal satın almak amacıyla yaptığı ön ödemelerin, likidite derecesine bakılmaksızın "12. Ticari Alacaklar" grubu yerine, ilgili oldukları varlık grubu olan "15. Stoklar" içerisinde "159 Verilen Sipariş Avansları" hesabında sunulması.

Vadesi bilanço tarihinden itibaren

12

ayın altına düşen duran varlıklar grubundaki "221 Alacak Senetleri" tutarının, dönem sonu işlemlerinde "121 Alacak Senetleri" hesabına aktarılarak Dönen Varlıklar içerisinde "Ticari Alacaklar" grubunda raporlanması.

İşletmenin bağlı ortaklıklarından olan ve ticari bir işlemden kaynaklanmayan, vadesi başlangıçta

24

ay olan bir alacağın; bilanço tarihinde vadesi

9

aya indiği için likidite artışı gerekçesiyle "12. Ticari Alacaklar" grubu altına aktarılarak sunulması.

Borç senetlerinin bilanço tarihinde tasarruf değeri ile değerlenmesi sonucunda hesaplanan reeskont tutarının, pasifteki "321 Borç Senetleri" tutarından mahsup edilmek üzere "322 Borç Senetleri Reeskontu" hesabında bir indirim kalemi olarak gösterilmesi.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin bağlı ortaklıklarından olan ve ticari bir işlemden kaynaklanmayan, vadesi başlangıçta $24$ ay olan bir alacağın; bilanço tarihinde vadesi $9$ aya indiği için likidite artışı gerekçesiyle "12. Ticari Alacaklar" grubu altına aktarılarak sunulması.

Cevap

İşletmenin bağlı ortaklıklarından olan ve ticari nitelik taşımayan alacağın vadesi kısaldığında "Diğer Alacaklar" grubuna aktarılması gerekirken "Ticari Alacaklar" grubuna aktarılması bilanço ilkelerine aykırıdır.

Bilanço ilkelerine göre alacaklar; işletmenin ana faaliyetinden kaynaklanıp kaynaklanmadığına göre "Ticari Alacaklar" ve "Diğer Alacaklar" olarak iki ana gruba ayrılır. Bağlı ortaklıklardan, iştiraklerden veya ortaklardan olan ticari olmayan alacaklar, başlangıçta duran varlıklar içinde "23. Diğer Alacaklar" grubunda izlenir. Bu alacakların vadesi bilanço tarihinde

12

ayın altına düşse bile, sadece vade yapısı değişmiş olur; dolayısıyla bu kalemlerin dönen varlıklar içindeki karşılığı olan "13. Diğer Alacaklar" grubuna aktarılması gerekir. Bunların "12. Ticari Alacaklar" grubuna aktarılması sınıflandırma ilkelerine ve hesap planı standartlarına aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Alacağın kaynağının ve niteliğinin belirlenmesi

Alacak bağlı ortaklıktan kaynaklanmaktadır ve ticari bir işlemden doğmamıştır. Bu durum alacağın "Diğer Alacaklar" (Ticari Olmayan) niteliğinde olduğunu gösterir.

Hesap planında ticari alacaklar (grup 12/22) ile ticari olmayan diğer alacaklar (grup 13/23) kesin çizgilerle ayrılmıştır.

2

Vade değişiminin etkisinin analiz edilmesi

Başlangıçta

24

ay olan vade

9

aya inmiştir. Bu, alacağın "Duran Varlıklar"dan "Dönen Varlıklar"a aktarılmasını gerektirir.

Bilanço ilkeleri uyarınca paraya dönüşme süresi

12

ayın altına inen varlıklar dönen varlık olarak sınıflandırılmalıdır.

3

Doğru aktarma grubunun seçilmesi

Alacak, duran varlıklardaki "23. Diğer Alacaklar" grubundan, dönen varlıklardaki "13. Diğer Alacaklar" grubuna (Örn: 133 Bağlı Ortaklıklardan Alacaklar) aktarılmalıdır.

Vade değişimi alacağın ticari/ticari olmayan niteliğini değiştirmez. Ticari olmayan bir alacak, vadesi kısalsa dahi "12. Ticari Alacaklar" grubuna (120/121 gibi) aktarılamaz.

Anahtar Kavram

Bilanço Sınıflandırma ve Vade Ayrımı İlkeleri

Daha Fazla Pratik

Bilançonun düzenleyici hesapları (aktif/pasif karakterli eksi hesaplar) ve bunların net değer esasına göre sunumu konusunu tekrar edebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 218Soru →

Zirve Anonim Şirketi’nin 2025 yılı kâr dağıtımına esas teşkil eden bazı mali verileri şu şekildedir:

Hesap / Kalem Adı	Tutar (TL)
Dönem Kârı	$8.500.000$
Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülükler	$1.700.000$
Geçmiş Yıllar Zararları	$1.200.000$
Ödenmiş Sermaye	$20.000.000$
Birikmiş I. Tertip Yasal Yedek Akçe	$3.920.000$

Şirket esas sözleşmesine göre; dönem net kârından geçmiş yıl zararları düşüldükten sonra kalan tutarın $\%5$ ’i oranında I. tertip yasal yedek akçe ayrılmasına, ödenmiş sermayenin $\%5$ ’i oranında I. temettü dağıtılmasına, kalan tutarın $\%10$ ’unun yönetim kuruluna, $\%5$ ’inin ise personele kâr payı olarak verilmesine karar verilmiştir.

Bu verilere göre, Kâr Dağıtım Tablosunda yer alacak "II. Tertip Yasal Yedek Akçe" tutarı kaç TL’dir?

67.800

64.800

167.800

80.000

85.800

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $67.800$

Cevap

67.800

TL tutarındaki seçenek doğrudur.

Doğru çözüm yolu, öncelikle dönem net kârından geçmiş yıl zararlarının mahsup edilmesini, ardından I. tertip yasal yedek akçe için sermayenin

\%20

’si olan üst limite olan mesafenin (

80.000

TL) tespit edilmesini gerektirir. Birinci temettü ve diğer paylar hesaplandıktan sonra, II. tertip yasal yedek akçe; dağıtılan toplam tutardan (

1.678.000

TL) sermayenin

\%5

’i oranındaki muafiyetin (

1.000.000

TL) düşülmesiyle bulunan matrahın (

678.000

TL)

\%10

’u olarak

67.800

TL hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1

Dönem net kârının hesaplanması

8.500.000 - 1.700.000 = 6.800.000

TL

Kâr dağıtımı, vergiler düşüldükten sonra kalan net kâr üzerinden başlar.

2

Yedek akçe ve temettüye esas matrahın belirlenmesi

6.800.000 - 1.200.000 = 5.600.000

TL

TTK ve kâr dağıtım ilkeleri gereği, yasal yedek akçe ve temettü hesaplanmadan önce geçmiş yıl zararları mahsup edilmelidir.

3

I. Tertip yasal yedek akçenin limit kontrolü ile belirlenmesi

Üst limit:

20.000.000 \times \%20 = 4.000.000

TL. Mevcut birikmiş yedek:

3.920.000

TL. Kalan boşluk:

80.000

TL. Hesaplanan (%5):

5.600.000 \times \%5 = 280.000

TL. Ayrılacak tutar:

80.000

TL.

I. tertip yasal yedek akçe, ödenmiş sermayenin

\%20

’sine ulaşana kadar ayrılır. Limit dolmak üzere olduğu için sadece kalan boşluk kadar (

80.000

TL) ayrılabilir.

4

I. Temettü tutarının hesaplanması

20.000.000 \times \%5 = 1.000.000

TL

Esas sözleşme gereği ödenmiş sermayenin

\%5

’i oranında birinci temettü ayrılır.

5

Yönetim kurulu ve personel paylarının hesaplanması

Kalan kâr:

5.600.000 - 80.000 - 1.000.000 = 4.520.000

TL. Yönetim Kurulu (%10):

452.000

TL. Personel (%5):

226.000

TL.

Esas sözleşmede belirtilen yüzdeler, yasal yedek ve birinci temettü sonrası kalan tutar üzerinden uygulanır.

6

II. Tertip yasal yedek akçenin hesaplanması

Dağıtılan kâr:

1.000.000 + 452.000 + 226.000 = 1.678.000

TL. Matrah (Sermayenin %5'i düşülür):

1.678.000 - 1.000.000 = 678.000

TL. II. Yedek:

678.000 \times \%10 = 67.800

TL.

TTK'ya göre II. tertip yasal yedek akçe, pay sahiplerine sermayenin

\%5

’i oranında kâr payı ödendikten sonra, kârdan pay alan diğer kişilere dağıtılan tutarların

\%10

’udur.

Anahtar Kavram

Kâr Dağıtım Tablosunda Yasal Yedek Akçe Limitleri ve Dağıtım Matrahı

Tahmini Süre:4m 0s

Soru 219Soru →

Kâr Dağıtım Tablosu'nun düzenlenmesi sırasında, tablonun en başında yer alan "Dönem Kârı" tutarından indirilerek "Dönem Net Kârı" kalemine ulaşılmasını sağlayan unsur aşağıdakilerden hangisidir?

Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülükler

I. Tertip Yasal Yedek Akçe

Geçmiş Yıllar Zararları

Ödenmiş Sermaye

Olağanüstü Yedekler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülükler

Cevap

Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülükler

Kâr dağıtım tablosu hiyerarşik bir yapıdadır. Bu yapının en başında işletmenin vergiden önceki kazancını ifade eden Dönem Kârı yer alır. Bu tutardan, mevzuat gereği hesaplanan Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülükler indirildiğinde, işletmenin gerçek tasarrufunda olan Dönem Net Kârı rakamına ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Kâr Dağıtım Tablosu'nun birinci bölümü olan 'Dönem Kârının Dağıtımı' kısmının yapısını inceleyin.

Tablo, işletmenin elde ettiği brüt faaliyet sonucu olan Dönem Kârı ile başlar.

Tablonun amacı, kârın nasıl oluştuğunu ve nasıl paylaştırıldığını adım adım göstermektir.

2

Dönem kârı üzerinden devlete ödenecek olan vergi payını belirleyin.

Ödenecek Vergi ve Yasal Yükümlülükler kalemi tespit edilir.

İşletme kârı üzerinden vergi hesaplanmadan net kâra ulaşılamaz.

3

Hesaplanan vergiyi dönem kârından çıkarın.

Dönem\ Kârı - Ödenecek\ Vergi\ ve\ Yasal\ Yükümlülükler = Dönem\ Net\ Kârı

eşitliğine ulaşılır.

Dönem net kârı, tüm vergiler düşüldükten sonra ortaklara veya yedeklere ayrılmaya hazır olan kısımdır.

Anahtar Kavram

Kâr Dağıtım Tablosu'nun Yapısı ve Dönem Net Kârı Geçişi

İpuçları

1

Gelir tablosundan kâr dağıtım tablosuna geçişte ilk adım verginin düşülmesidir.

2

Bir kazancın 'Net' olabilmesi için üzerinden kanuni vergilerin çıkarılmış olması gerekir.

3

Tablonun en üst kısmında

Dönem\ Kârı - X = Dönem\ Net\ Kârı

formülü uygulanır; buradaki X vergi kalemidir.

Daha Fazla Pratik

Dönem net kârından sonra hangi kalemin (yedek akçe veya geçmiş yıl zararı) ilk olarak işleme alındığını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 220Soru →

Hem üretim hem de ticari mal satışı faaliyetinde bulunan bir işletmenin $2025$ yılı faaliyet dönemine ait bazı verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Kalem Adı	Tutar (TL)
Brüt Satışlar	$1.550.000$
Satış İndirimleri	$50.000$
Brüt Satış Kârı	$400.000$
Dönem Başı Ticari Mallar Stoku	$80.000$
Dönem Sonu Ticari Mallar Stoku	$100.000$
Dönem İçi Ticari Mal Alışları (Net)	$220.000$
Dönem Başı Mamul Stoku	$120.000$
Dönem Sonu Mamul Stoku	$150.000$
Dönem Başı Yarı Mamul Stoku	$90.000$
Dönem Sonu Yarı Mamul Stoku	$110.000$
Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderleri	$400.000$
Genel Üretim Giderleri	$200.000$

Bu verilere göre, işletmenin Satışların Maliyeti Tablosu'nda yer alacak olan 'Direkt İşçilik Giderleri' tutarı kaç TL'dir?

300.000

320.000

350.000

370.000

400.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $350.000$

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki Direkt İşçilik Giderleri

350.000

TL'dir.

Doğru yanıt olan tutar, Satışların Maliyeti Tablosu'nun temel mantığı olan tersine hesaplama yöntemiyle bulunur. Önce Net Satışlar (

1.500.000

TL) ve Brüt Satış Kârı yardımıyla Toplam Satışların Maliyeti (

1.100.000

TL) tespit edilir. Bu toplamdan satılan ticari malların maliyeti (

200.000

TL) düşülerek satılan mamul maliyetine (

900.000

TL) ulaşılır. Ardından mamul stok değişimleri düzeltilerek üretilen mamul maliyeti (

930.000

TL) ve yarı mamul stok değişimleri düzeltilerek toplam üretim maliyeti (

950.000

TL) hesaplanır. Son olarak toplam üretim maliyetinden diğer iki ana gider kalemi çıkarıldığında direkt işçilik tutarına ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1

Net Satışlar ve Toplam Satışların Maliyetini hesapla

Net Satışlar:

1.550.000 - 50.000 = 1.500.000

TL; Toplam Satışların Maliyeti:

1.500.000 - 400.000 = 1.100.000

TL

Brüt Satış Kârı, Net Satışlar ile Satışların Maliyeti arasındaki farktır.

2

Satılan Ticari Mallar Maliyetini (STMM) hesapla

STMM:

80.000 + 220.000 - 100.000 = 200.000

TL

Ticari işletme faaliyetine ait maliyet, ticari mal stok hareketleri ile belirlenir.

3

Satılan Mamul Maliyetini izole et

Satılan Mamul Maliyeti:

1.100.000 - 200.000 = 900.000

TL

Toplam Satışların Maliyeti, satılan mamul ve satılan ticari mal maliyetlerinin toplamıdır.

4

Üretilen Mamul Maliyetine (ÜMM) ulaş

ÜMM:

900.000 + 150.000 - 120.000 = 930.000

TL

Satılan Mamul Maliyeti = Dönem Başı Mamul + Üretilen Mamul - Dönem Sonu Mamul formülünden hareket edilir.

5

Toplam Üretim Maliyetini hesapla

Toplam Üretim Maliyeti:

930.000 + 110.000 - 90.000 = 950.000

TL

Üretilen Mamul Maliyeti = Dönem Başı Yarı Mamul + Toplam Üretim Maliyeti - Dönem Sonu Yarı Mamul formülü uygulanır.

6

Direkt İşçilik Giderlerini bul

950.000 - (400.000 + 200.000) = 350.000

TL

Toplam Üretim Maliyeti; Direkt İlk Madde ve Malzeme, Direkt İşçilik ve Genel Üretim Giderlerinin toplamından oluşur.

Anahtar Kavram

Satışların Maliyeti Tablosu'nda maliyet akışı ve stok düzeltmeleri

Daha Fazla Pratik

Stok devir hızları ile satışların maliyeti tablosu arasındaki ilişkiyi inceleyen karma bir analiz sorusu çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Finansal Tablolar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap