Examkin

Soru

Zorluk: ZorUluslararası Toplumun Temel Kurumları

İngiliz Okulu'nun (English School) merkezi figürlerinden Hedley Bull, uluslararası toplumun 'birincil kurumlarının' (primary institutions) işleyişini analiz ederken, bu kurumların her zaman birbiriyle mutlak bir uyum içinde olmadığını, aksine düzenin sürdürülmesi noktasında bazen çatışabildiklerini savunur. Bull, özellikle 'genel güç dengesi' (general balance of power) kurumu ile 'uluslararası hukuk' kurumu arasındaki gerilime dikkat çeker; sistemin bir hegemonun veya tek bir devletin kontrolüne girerek yok olmasını engellemek adına, bazen küçük bir devletin egemenlik haklarının veya hukuki statüsünün feda edilebileceğini belirtir.

Bu analizden hareketle, Bull'un uluslararası toplumun kurumlarına dair kuramsal yaklaşımı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Güç dengesinin, uluslararası toplumun varlığını sürdürebilmesi için hukukun da üzerinde, öncül bir düzenleyici mekanizma olarak işlev görmesiCevap
  2. B
    Uluslararası hukukun, büyük güçlerin yönetimsel rollerini tamamen kısıtlayarak uluslararası toplumu bir 'dünya toplumuna' (world society) dönüştürmesi
  3. C
    Savaşın, hukuki ve ahlaki sınırlarından tamamen koparak rasyonel olmayan bir şiddet sarmalına dönüşmesiyle 'kurum' olma özelliğini yitirmesi
  4. D
    Dayanışmacı (solidarist) yaklaşımın, devletlerin egemenlik haklarını güç dengesi hesaplarının mutlak surette önüne koyarak rasyonalist geleneği terk etmesi
  5. E
    Büyük güçlerin, diplomasinin rasyonel iletişim kanallarını devre dışı bırakarak uluslararası toplumu bir 'uluslararası sisteme' (international system) indirgemesi

Cevap

Güç dengesinin, uluslararası toplumun varlığını sürdürebilmesi için hukukun da üzerinde, öncül bir düzenleyici mekanizma olarak işlev gördüğünü belirten ifade doğrudur.
Doğru seçenek, Hedley Bull'un 'Anarşik Toplum' eserindeki temel argümanı yansıtmaktadır. Bull'a göre güç dengesi sadece bir maddi durum değil, uluslararası toplumun kurallarını ve diğer kurumlarını koruyan bir 'birincil kurumdur'. Eğer genel bir güç dengesi korunamazsa, uluslararası hukuk ve diplomasi de işleyemez hale gelir. Bu nedenle, sistemin bekası (düzen) söz konusu olduğunda, güç dengesi koruması uluslararası hukukun teknik ihlallerini veya egemenlik kısıtlamalarını rasyonel bir kurumsal zorunluluk olarak kabul edebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Hedley Bull'un birincil kurumlar listesini hatırla.
Güç Dengesi, Uluslararası Hukuk, Diplomasi, Savaş ve Büyük Güçler.
Sorunun odaklandığı kuramsal çerçeveyi belirlemek için gereklidir.
2
Bull'un 'düzen' (order) ve 'adalet/hukuk' arasındaki hiyerarşisini analiz et.
Bull için uluslararası toplumun birincil amacı düzendir. Düzenin olmadığı bir yerde hukuk ve adalet zemin bulamaz.
Kurumlar arası çatışmada hangisinin öncelikli olduğunu anlamak için gereklidir.
3
Güç dengesinin özel statüsünü değerlendir.
Güç dengesi, uluslararası toplumun bir bütün olarak hayatta kalmasını (tek bir devletin hegemonyasına girmemesini) sağlar. Bu amaç, bazen bir devletin hukuktan doğan egemenlik hakkının ihlal edilmesini (müdahale gibi) meşrulaştırabilir.
Sorudaki senaryonun kuramsal sonucuna ulaşmak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Birincil Kurumlar ve Düzenin Önceliği

Daha Fazla Pratik

Hedley Bull'un 'Düzen vs Adalet' (Order vs Justice) tartışmasını ve çoğulcu (pluralist) görüşün neden düzeni öncelediğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Toplumun Temel Kurumları

Bu konudan daha fazla soru