2011 tarihli 'Uluslararası Örgütlerin Sorumluluğuna İlişkin Madde Taslakları' (DARIO) çerçevesinde; bir uluslararası örgütün, bir devleti veya başka bir uluslararası örgütü belirli bir fiili işlemeye 'zorlaması' (coercion) sonucunda doğacak uluslararası sorumluluk rejimine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- ASöz konusu fiilin, zorlama olmasaydı dahi hem zorlayan örgüt hem de zorlanan süje için bir uluslararası hukuk yükümlülüğünün ihlali teşkil etmesi zorunludur.
- Söz konusu fiilin, zorlama olmasaydı dahi zorlanan süjenin bir uluslararası yükümlülüğünü ihlal edecek nitelikte olması ve örgütün fiilin koşullarını bilerek hareket etmesi yeterlidir.Cevap
- CZorlama fiili, zorlanan süje bakımından hukuka aykırılığı ortadan kaldıran bir 'mücbir sebep' hali oluşturduğundan, uluslararası hukukta bu durumda zorlayan örgütün sorumluluğuna gidilemez.
- DZorlama eylemi sonucunda işlenen fiil, doğrudan zorlayan örgütün bir organı tarafından işlenmiş gibi kabul edilir ve isnadiyet kuralları gereği devletin sorumluluğu tamamen ortadan kalkar.
- EÖrgütün sorumlu tutulabilmesi için zorlanan devletin bu işleme rıza göstermiş olması ve fiilin bir 'jus cogens' normunu ihlal etmiyor olması şarttır.
Cevap
Fiilin zorlanan süje için bir yükümlülük ihlali oluşturması ve örgütün fiilin koşullarını bilmesi sorumluluk için yeterli şartlardır.
Uluslararası Örgütlerin Sorumluluğuna İlişkin Madde Taslakları (DARIO) Madde 18'e göre, bir örgütün başka bir devleti veya örgütü bir fiili işlemeye zorlaması halinde sorumlu tutulabilmesi için iki temel şart aranır: 1) Fiilin, zorlama olmasaydı dahi zorlanan süje için uluslararası haksız fiil teşkil edecek olması, 2) Örgütün fiilin koşullarını bilerek hareket etmesi. Burada dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, fiilin zorlayan örgütün bir yükümlülüğünü ihlal etmesinin zorunlu olmamasıdır. Bu yönüyle zorlama, yardım ve yönetim hallerinden ayrılır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
DARIO Madde 18: Bir Devletin veya Başka Bir Uluslararası Örgütün Zorlanması
Tahmini Süre:2m 0s