19. yüzyıl başlarında kurulan Avrupa Uyumu (Concert of Europe) sisteminde, kıtanın önde gelen devletleri periyodik olarak kongrelerde bir araya gelmiş, ortaya çıkan siyasi krizleri müzakereler yoluyla çözmeye çalışmış ve herhangi bir devletin aşırı güçlenerek diğerlerinin bağımsızlığını tehdit etmesini engellemek için ortak bir sorumluluk üstlenmişlerdir. Bu süreçte devletler, salt kendi ulusal çıkarlarını mekanik bir biçimde maksimize etmek yerine, uluslararası düzenin genel bekasını koruyacak ortak kurallara ve teamüllere riayet etmişlerdir.
Hedley Bull'un "Anarşik Toplum" adlı eserindeki teorik çerçeve dikkate alındığında, bu tarihsel pratik aşağıdakilerden hangisine örnek teşkil eder?
- Güç dengesinin ve diplomasinin, uluslararası toplumun düzenini koruyan bilinçli kurumlar olarak işlev görmesineCevap
- BDevletler arası ilişkilerin sadece maddi güç dağılımı tarafından belirlendiği salt bir uluslararası sistemin varlığına
- CUluslararası anarşinin sona erip devletlerin üzerinde yer alan hiyerarşik ve küresel bir otoritenin kurulmasına
- DKarşılıklı ekonomik bağımlılığın artmasıyla askeri gücün ve geleneksel güvenliğin önemini yitirmesine
- EEgemenliğin arka plana itilerek birey haklarını merkeze alan evrensel bir dayanışmacılığın (solidarizm) inşa edilmesine
Cevap
Güç dengesinin ve diplomasinin, uluslararası toplumun düzenini koruyan bilinçli kurumlar olarak işlev görmesine
Hedley Bull'un 'Anarşik Toplum' adlı eserinin merkezinde, devletlerin anarşik (merkezi bir otoriteden yoksun) bir çevrede bulunmalarına rağmen ortak çıkarlar ve kurallar çerçevesinde bir 'uluslararası toplum' (international society) oluşturdukları argümanı yer alır. Uluslararası toplumda düzen; diplomasi, uluslararası hukuk, büyük güçlerin yönetimi, savaş ve güç dengesi gibi temel 'kurumlar' (institutions) aracılığıyla sağlanır. Metinde anlatılan Avrupa Uyumu (Concert of Europe) sürecinde büyük devletlerin ortak kongreler düzenlemesi ve aşırı güçlenmeyi dengelemesi, tam olarak diplomasinin ve güç dengesinin bilinçli birer kurum olarak işletildiğini göstermektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Uluslararası Toplum ve Temel Kurumları (International Society and its Institutions)