Examkin

Soru

Zorluk: OrtaAçık Denizler ve Uluslararası Deniz Yatağı

19821982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHS) uyarınca, "açık denizlerin serbestliği" ilkesi gereği gemiler normal şartlarda yalnızca bayrak devletinin münhasır yargı yetkisine tabidir. Ancak sözleşme, bir devletin savaş gemisine, açık denizde karşılaştığı yabancı bir ticaret gemisine belirli şartlar altında müdahale etme ve gemiyi denetleme yetkisi veren "ziyaret hakkı"nı (right of visit) tanımıştır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi, BMDHS Madde 110110 çerçevesinde bir savaş gemisinin açık denizde yabancı bir ticaret gemisini durdurup ziyaret hakkını kullanabileceği durumlardan biri değildir?

  1. A
    Geminin deniz haydutluğu (piracy) eylemlerinde bulunduğundan şüphelenilmesi
  2. B
    Geminin köle ticareti (slave trade) ile uğraştığından şüphelenilmesi
  3. Geminin uyuşturucu veya uyarıcı madde kaçakçılığı yaptığından şüphelenilmesiCevap
  4. D
    Geminin açık denizlerden izinsiz yayın (unauthorized broadcasting) yapması
  5. E
    Geminin bayraksız olması veya yabancı bir bayrak taşımasına rağmen aslında savaş gemisiyle aynı uyruğa sahip olması

Cevap

Geminin uyuşturucu veya uyarıcı madde kaçakçılığı yaptığından şüphelenilmesi, BMDHS Madde 110110 kapsamında düzenlenen doğrudan ziyaret hakkı gerekçeleri arasında yer almaz.
Doğru cevap, uyuşturucu veya uyarıcı madde kaçakçılığı şüphesidir. 19821982 BMDHS'nin 110110. maddesinde ziyaret hakkı gerekçeleri tahdidi olarak sayılmıştır. Bu gerekçeler; deniz haydutluğu, köle ticareti, izinsiz yayınlar, geminin tabiiyetsiz olması veya aslında müdahale eden devletin tabiiyetinde olmasıdır. Uyuşturucu kaçakçılığı ise sözleşmenin 108108. maddesinde ayrıca düzenlenmiş olup, burada devletlere uyuşturucu trafiğini önlemek için iş birliği yapma yükümlülüğü yüklenmiş, ancak savaş gemilerine bayrak devleti rızası olmadan müdahale etme yetkisi (ziyaret hakkı) verilmemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Açık denizlerdeki genel yargı yetkisi kuralını belirleyin.
Açık denizlerde bayrak devleti ilkesi (flag state jurisdiction) geçerlidir; yani bir gemi yalnızca bayrağını taşıdığı devletin yetkisindedir.
Müdahalenin hukuki temelini anlamak için genel kuralın bilinmesi gerekir.
2
BMDHS Madde 110110 (Ziyaret Hakkı) hükümlerini gözden geçirin.
Ziyaret hakkı; deniz haydutluğu, köle ticareti, izinsiz yayınlar, bayraksızlık ve geminin aslında savaş gemisiyle aynı uyrukta olması durumlarında tanınır.
Sözleşmenin sınırlı sayıda saydığı (numerus clausus) istisnaları tespit etmek gerekir.
3
Uyuşturucu kaçakçılığının hukuki statüsünü değerlendirin.
Uyuşturucu kaçakçılığı Madde 108108'de düzenlenmiş olup devletlere "iş birliği" yükümlülüğü getirir ancak Madde 110110'daki ziyaret hakkı listesine dahil edilmemiştir.
Seçenekler arasındaki hukuki ayrımı yaparak doğru cevabı belirlemek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Açık denizlerde bayrak devleti yetkisinin istisnaları (Ziyaret Hakkı - Right of Visit)

İpuçları

1
Açık denizlerde bayrak devleti ilkesi esastır; istisnalar Madde 110110'da sınırlı olarak sayılmıştır.
2
Ziyaret hakkı listesinde uyuşturucu ticareti ile köle ticareti arasındaki farka dikkat edin.
3
Uyuşturucu kaçakçılığı için devletlerin 'iş birliği' yapması gerekirken (Madde 108108), deniz haydutluğu ve köle ticareti için 'müdahale' hakkı (Madde 110110) tanınmıştır.

Daha Fazla Pratik

Sıcak takip (hot pursuit) hakkının şartlarını ve hangi deniz alanlarında başladığını incelemek, açık deniz yetkileri konusunu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Açık Denizler ve Uluslararası Deniz Yatağı