Uluslararası hukukta devletler arasındaki uyuşmazlıkların çözümünde egemen eşitlik ilkesi uyarınca, üçüncü tarafların sürece müdahale yetkisi tarafların rızasıyla sıkı bir şekilde sınırlandırılmıştır. Bu bağlamda 'dostça girişim' (iyiniyet hizmeti) usulünde üçüncü tarafın sahip olduğu fonksiyonel kısıtlılık, bu yöntemin diğer barışçıl çözüm yollarından ayrılmasını sağlayan temel hukuki ölçüttür.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi dostça girişim (iyiniyet hizmeti) usulünü, arabuluculuk ve uzlaştırma gibi diğer diplomatik çözüm yollarından ayıran temel özelliktir?
- AÜçüncü tarafın, uyuşmazlık konusu maddi vakıaları araştırarak bir rapor hazırlaması ve bu raporu tarafların onayına sunması.
- Üçüncü tarafın, tarafları müzakere masasında bir araya getirmekle yetinip uyuşmazlığın esasına ilişkin somut bir çözüm planı veya projesi sunma yetkisinin bulunmaması.Cevap
- CÜçüncü tarafın, tarafların rızasıyla müzakere sürecine bizzat katılarak uyuşmazlığın çözümü için bağlayıcı olmayan tavsiye nitelikli teklifler formüle etmesi.
- DÜçüncü tarafın bir komisyon marifetiyle uyuşmazlığı hukuki ve siyasi yönleriyle inceleyip uyuşmazlığı sona erdirecek bir rapor yayımlaması.
- EÜçüncü tarafın, uyuşmazlığın çözümüne yönelik olarak taraflarca kabul edilen nihai ve hukuken bağlayıcı bir karar verme yetkisini haiz olması.
Cevap
Dostça girişim (iyiniyet hizmeti) yönteminde üçüncü taraf, uyuşmazlığın esasına yönelik somut bir çözüm planı sunmaz; sadece tarafları bir araya getirmekle yetinir.
Dostça girişim (iyiniyet hizmeti), uyuşmazlığın barışçıl çözüm yolları arasında üçüncü tarafın en az yetkiye sahip olduğu yöntemdir. Bu usulde üçüncü tarafın görevi, birbirleriyle görüşmeyen tarafları müzakere masasına oturmaya ikna etmek veya taraflar arasında sadece bir haberleşme kanalı (postacı rolü) işlevi görmektir. Üçüncü tarafın uyuşmazlığın esasına (içeriğine) dair somut bir çözüm planı formüle etme veya taraflara bu yönde önerilerde bulunma yetkisi kesinlikle yoktur; bu tür bir eylem süreci otomatik olarak arabuluculuk aşamasına taşır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Dostça Girişimde Üçüncü Tarafın Pasif Rolü
Tahmini Süre:3m 0s