Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorDiplomatik Misyonun Görevleri

X Devleti ile Y Devleti arasındaki diplomatik ilişkiler kesintiye uğramadan devam etmekle birlikte, iki ülke arasında yaşanan siyasi bir kriz neticesinde Y Devleti, X Devleti Büyükelçisini herhangi bir gerekçe göstermeksizin 'istenmeyen kişi' (persona non grata) ilan etmiştir. Büyükelçinin ülkeyi terk etmesinin ardından misyon, maslahatgüzar idaresinde faaliyetlerini sürdürmüştür.

1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi ve uluslararası hukukun genel kuralları dikkate alındığında, X Devleti'nin diplomatik misyonunun görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kabul eden devletin misyon şefini 'istenmeyen kişi' ilan ederken gerekçe gösterme yükümlülüğü bulunmadığı gibi, bu durum misyonun kabul eden devletteki koşulları yasal yollarla tespit edip raporlama işlevini askıya almaz.
  2. B
    Misyon görevlilerinin, diplomatik işlevlerini yerine getirirken yetki sınırlarını aşarak (ultra vires) kabul eden devletin içişlerine müdahale niteliği taşıyan eylemleri, gönderen devlete isnat edilerek uluslararası sorumluluk doğurur.
  3. Diplomatik misyonların asli görev alanı münhasıran siyasi temsil, müzakere ve bilgi toplama ile sınırlandırıldığından; vatandaşlara yönelik noterlik işlemleri veya mahkemeler önünde temsil gibi konsolosluk işlevlerinin diplomatik misyon tarafından yürütülmesi Sözleşme uyarınca yasaklanmıştır.Cevap
  4. D
    Misyonun, kabul eden devlette uluslararası hukuka aykırı bir işleme maruz kalan vatandaşının hakkını diplomatik koruma yoluyla ileri sürebilmesi için, kural olarak o vatandaşın yerel iç hukuk yollarını tüketmiş olması gerekir.
  5. E
    Diplomatik misyon bünyesinde konsolosluk işlevlerinin yerine getirilmesi hukuken mümkün olup, bu işlemleri yürüten diplomatik ajanlar sırf bu nitelikteki görevleri ifa ettikleri gerekçesiyle diplomatik yargı bağışıklıklarını kaybetmezler.

Cevap

Diplomatik misyonların asli görev alanı münhasıran siyasi temsil ile sınırlandırıldığından konsolosluk işlevlerinin diplomatik misyon tarafından yürütülmesinin yasak olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan (yanlış ifadeyi içeren) seçenekte, diplomatik misyonların konsolosluk işlevlerini yerine getirmesinin Sözleşme uyarınca yasak olduğu iddia edilmiştir. Oysa 1961 Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 3. maddesinin 2. fıkrası, 'Bu Sözleşmenin hiçbir hükmü, diplomatik bir misyon tarafından konsolosluk görevlerinin yerine getirilmesini engelleyecek şekilde yorumlanamaz.' kuralını içerir. Misyonlar, bünyelerinde oluşturacakları konsolosluk bölümleri aracılığıyla vatandaşların noterlik ve idari işlemlerini yürütebilirler.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökünün analizi
Öğrenciden, diplomatik misyonların görevleri, yetkileri ve uluslararası sorumluluk kurallarına ilişkin yanlış olan hukuki ifadeyi bulması istenmektedir.
Soru, çoklu kavram sentezi gerektiren, farklı hukuki rejimlerin (diplomasi, konsolosluk, devletin sorumluluğu) bir arada değerlendirildiği bir kurguya sahiptir.
2
Seçeneklerdeki hukuki önermelerin Viyana Sözleşmesi (DİVS) bağlamında incelenmesi
Persona non grata'nın gerekçesiz olabileceği, ultra vires fiillerin devlete isnat edilebileceği, diplomatik korumada iç hukuk yollarının tüketilmesi gerektiği ve konsolosluk görevi yapan diplomatik ajanın bağışıklığını kaybetmeyeceği saptanır.
Yanlış olan ifadeyi bulmak için öncelikle doğru kuralların teyit edilmesi gerekir.
3
Diplomatik ve konsolosluk görevlerinin kesin ayrılığı iddiasının değerlendirilmesi
1961 tarihli DİVS'in 3. maddesinin 2. fıkrasında, diplomatik misyonların konsolosluk görevlerini yerine getirmesinin önünde hiçbir hukuki engel bulunmadığı tespit edilir.
Konsolosluk işlevlerinin diplomatik misyon bünyesinde yürütülmesinin kesin olarak yasaklandığı yönündeki iddia, Sözleşme metniyle doğrudan çelişmektedir.

Anahtar Kavram

Diplomatik Misyonun Görevleri ve Konsolosluk İşlevleri ile Kesişimi

Alternatif Yöntem

Diplomatik misyon ile konsolosluk misyonu arasındaki hiyerarşik ilişkiyi hatırlamak soru çözümünde faydalıdır: Diplomatik misyonlar 'devleti devlete' siyasi olarak temsil ederken, konsolosluklar idari işleri yürütür. Ancak yetki hiyerarşisinde diplomatik misyon daha üstte ve daha geniş yetkili olduğundan, alt düzeydeki idari işlevleri (konsolosluk işlevlerini) kapsaması ve ifa etmesi uluslararası hukukta mümkündür.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Diplomatik Misyonun Görevleri

Bu konudan daha fazla soru