Bir devlet, komşusu olan diğer bir devletin ticaret gemilerine kendi limanlarında sağladığı bazı kolaylıkları ve tanıdığı öncelikleri yirmi yılı aşkın bir süredir kesintisiz ve yeknesak olarak devam ettirmektedir. Ancak bu kolaylıkların sağlanması sırasında ilgili devlet yetkilileri, bu uygulamanın herhangi bir hukuki yükümlülükten kaynaklanmadığını, sadece iki ülke arasındaki dostane ilişkileri pekiştirmek amacıyla 'nezaket gereği' (comitas gentium) yapıldığını her fırsatta beyan etmektedir.
Buna göre, söz konusu uygulamanın uluslararası teâmül (yapılageliş) hukukuna göre bir 'hukuk kuralı' niteliği kazanmamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- AUygulamanın yirmi yıl gibi uluslararası hukuk standartlarına göre kısa sayılabilecek bir süreyle sınırlı kalması
- Uygulamanın hukuki bir zorunluluk olduğu inancını ifade eden 'opinio juris' unsurunun bulunmamasıCevap
- CUygulamanın sadece iki devlet arasında gerçekleşmesi ve genel bir teâmül kuralı olma niteliği taşımaması
- DUluslararası nezaket kurallarının (comitas gentium) zamanla kendiliğinden emredici bir kurala (jus cogens) dönüşme zorunluluğu
- EUygulanan bu pratiklerin yazılı bir uluslararası antlaşma ile kayıt altına alınmamış olması
Cevap
Uygulamanın hukuki bir zorunluluk olduğu inancını ifade eden 'opinio juris' unsurunun bulunmaması
Uluslararası teâmül (yapılageliş) hukukunun oluşması için devlet uygulaması (maddi unsur) ile birlikte bu uygulamanın hukuken zorunlu olduğu inancı (manevi unsur/opinio juris) gereklidir. Soruda devletin bu uygulamayı 'nezaket gereği' yaptığını açıkça beyan etmesi, hukuki bir zorunluluk bilinci taşımadığını gösterir. Bu nedenle uygulama bir hukuk kuralı değil, sadece uluslararası nezaket kuralı (comitas gentium) olarak kalır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Opinio Juris sive Necessitatis
Daha Fazla Pratik
Uluslararası Adalet Divanı'nın Kuzey Denizi Kıta Sahanlığı (1969) davasındaki opinio juris yorumlarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s