Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYargısal Çözüm ve Uluslararası Adalet Divanı (UAD)

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü'nün 4141. maddesi, uyuşmazlığın taraflarının haklarını korumak amacıyla Divan'a 'ihtiyati tedbir' (provisional measures) kararı verme yetkisi tanımaktadır. Bu kararların hukuki niteliği ve bağlayıcılığı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Statü metninde kararların taraflara 'bildirileceği' (indicate) ifadesi yer aldığı için bu kararlar hukuki bir zorunluluk değil, sadece tavsiye niteliğindedir.
  2. Divan'ın ihtiyati tedbir kararları, hem Statü'nün nesnel amacı hem de LaGrand davası gibi yerleşik içtihatlar uyarınca uyuşmazlığın tarafları için hukuken bağlayıcıdır.Cevap
  3. C
    İhtiyati tedbir kararlarının bağlayıcı olabilmesi için kararın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından onaylanması ve üye devletlere tebliğ edilmesi gerekir.
  4. D
    Divan, ihtiyati tedbir kararı verebilmek için uyuşmazlığın esasına yönelik yargı yetkisinin (ratione materiae) tam ve kesin olarak tesis edilmiş olmasını şart koşar.
  5. E
    İhtiyati tedbir kararları sadece devletlerin diplomatik temsilciliklerine yönelik saldırıları kapsayabilir, toprak veya deniz sınırı uyuşmazlıklarında uygulanamaz.

Cevap

Uluslararası Adalet Divanı'nın ihtiyati tedbir kararları, Divan içtihatları ve Statü'nün nesnel amacı gereği taraflar için hukuken bağlayıcıdır.
Doğru seçenek, Uluslararası Adalet Divanı'nın ihtiyati tedbir kararlarının hukuken bağlayıcı olduğunu ifade etmektedir. Divan, 20012001 yılındaki LaGrand (Almanya v. ABD) davasında, Statü'nün 4141. maddesi uyarınca verilen ihtiyati tedbirlerin taraflar üzerinde hukuki bir yükümlülük yarattığına ve bu kararlara uymamanın uluslararası sorumluluk doğuracağına hükmederek uzun süredir devam eden doktriner tartışmaları sona erdirmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
UAD Statüsü'nün 4141. maddesindeki yetki tanımlanır.
Divan'ın uyuşmazlık konusu hakları korumak için geçici önlemler alma yetkisi olduğu saptanır.
Yargılama süreci uzun sürebileceği için bu süre zarfında hak kaybının önlenmesi gerekir.
2
Kararların bağlayıcılığına ilişkin yerleşik içtihatlar analiz edilir.
Özellikle 20012001 tarihli LaGrand (Almanya v. ABD) davasında Divan, bu kararların bağlayıcı olduğunu açıkça hükme bağlamıştır.
Statü metnindeki 'bildirmek' (indicate/indiquer) kelimesinin yarattığı belirsizlik, yargısal işlevin korunması ilkesiyle giderilmiştir.
3
Bağlayıcılığın ihlali durumundaki sonuçlar değerlendirilir.
Bağlayıcı bir tedbir kararına uyulmaması, devletin uluslararası hukuka aykırı bir fiil işlemiş sayılmasına neden olur.
Yargısal bir organın kararına uymamak, uluslararası sorumluluğun doğmasına sebebiyet verir.

Anahtar Kavram

UAD İhtiyati Tedbir Kararlarının Bağlayıcılığı

İpuçları

1
Statü'deki 'indicate' kelimesinin yarattığı belirsizliğin 20012001 yılındaki bir dava ile nasıl çözüldüğünü düşünün.
2
Eğer bu tedbirler bağlayıcı olmasaydı, dava sonuçlanana kadar uyuşmazlık konusu hak tamamen yok olabilir ve yargılama anlamsız kalabilirdi.
3
LaGrand davası kararı, bu tedbirlerin taraflar için hukuken zorunlu olduğunu tescil etmiştir.

Daha Fazla Pratik

UAD'nin nihai kararlarının icrası için başvurulacak organı (Güvenlik Konseyi) ve BM Şartı'nın 9494. maddesini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yargısal Çözüm ve Uluslararası Adalet Divanı (UAD)