Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Tahkim (Hakemlik)

Uluslararası hukukta devletler arasındaki uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yollarından biri olan 'tahkim' (hakemlik) müessesesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Tahkim sonucunda verilen hakem kararları, uzlaştırma heyeti raporları gibi taraflar için sadece tavsiye niteliği taşır.
  2. B
    Hakem heyeti, uyuşmazlığı tarafların özel bir yetkilendirmesi olmasa dahi her durumda hakkaniyet ve nisfet (ex aequo et bono) ilkelerine göre karara bağlar.
  3. Tahkim yoluna başvurulabilmesi için tarafların bu yöndeki rızalarını gösteren bir tahkim sözleşmesi (compromis) yapmaları ve uyuşmazlığın sınırlarını belirlemeleri esastır.Cevap
  4. D
    Tahkim, uyuşmazlıkların çözümünde başvurulan siyasi bir çözüm yolu olduğu için kararların icrası hukuki bir zorunluluk teşkil etmez.
  5. E
    Tahkim sonucunda verilen kararlar jus cogens (emredici kural) niteliğindedir ve uyuşmazlığa taraf olmayan üçüncü devletleri de kendiliğinden bağlar.

Cevap

Uluslararası tahkim, tarafların rızasına dayanan ve bir tahkim sözleşmesi (compromis) ile yetki sınırları çizilen, sonucunda hukuken bağlayıcı bir karar verilen yargısal çözüm yoludur.
Tahkimin uluslararası hukukta işleyebilmesi için tarafların uyuşmazlığı bir hakem heyetine götürme konusunda rıza göstermeleri gerekir. Bu rıza ve uyuşmazlığın çerçevesi 'compromis' adı verilen bir sözleşme ile belirlenir. Bu sözleşme, hakemlerin uyuşmazlığı çözme yetkisinin hukuki temelini oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Çözüm yönteminin niteliğini belirle
Yargısal çözüm yolu
Tahkim, uyuşmazlığı hukuk kurallarına göre (veya rıza ile hakkaniyete göre) bağlayıcı bir karara bağladığı için yargısal bir yoldur.
2
Rıza ve yetki belgesini kontrol et
Tahkim Sözleşmesi (Compromis)
Devletlerin yargı yetkisini kabul etmesi rızaya dayalıdır ve bu rıza tahkim sözleşmesi ile somutlaşır.
3
Kararın bağlayıcılığını değerlendir
Hukuken bağlayıcı
Tahkim kararını uzlaştırmadan ayıran en temel fark kararın taraflar için kesin ve bağlayıcı olmasıdır.

Anahtar Kavram

Tahkimin rızai ve bağlayıcı niteliği

Daha Fazla Pratik

Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) zorunlu yargı yetkisi ile tahkim arasındaki farkları incelemek konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla