Beslenme sonrası (postprandiyal) dönemde karaciğer sitozolünde indüklenen yağ asidi sentezi (lipogenez); karbon iskeletlerinin taşınması, kofaktör rejenerasyonu ve enzim polimerizasyonu gibi çok basamaklı bir koordinasyon gerektirir. Bu sürecin moleküler mekanizmaları ve regülasyonu düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AYağ asidi sentaz (FAS) kompleksinin ketoaçil redüktaz ve enoil redüktaz basamakları, mitokondriyal -oksidasyondaki hidroksiaçil-CoA dehidrogenaz reaksiyonunun tersi olarak çalışır ve kofaktör olarak niasin türevi kullanır.
- BHücrenin metabolik enerji yükündeki düşüşe (yüksek ) yanıt olarak aktive olan , asetil-CoA karboksilazı (ACC) defosforile ederek aktive eder; böylece artan malonil-CoA seviyeleri CPT-1 üzerinden yağ asidi oksidasyonunu baskılar.
- Sitrat mekiği kapsamında sitozole taşınan oksaloasetatın malat üzerinden piruvata dönüşümü (malik enzim reaksiyonu), bir mol palmitat sentezi için gereken toplam ihtiyacının yarısından fazlasını karşılayabilir.Cevap
- DSitozolik palmitoil-CoA konsantrasyonunun artışı, inaktif dimerik haldeki ACC enzimlerinin polimerize olarak aktif filamentöz yapıya dönüşmesini indükleyerek lipogenezi ileri beslemeli (feed-forward) bir mekanizmayla hızlandırır.
- EAsetil-CoA karboksilaz (ACC) reaksiyonu; karbonil grubu transferi için Tiamin Pirofosfat () kofaktörünü kullanır ve bu basamakta üretilen malonil-CoA, mitokondriyal açil-CoA dehidrogenaz enzimini doğrudan inhibe eder.
Cevap
Sitrat mekiği ile malik enzim üzerinden elde edilen NADPH, palmitat sentezi için gereken toplam ihtiyacın yaklaşık %57'sini karşılar.
Yağ asidi sentezi için gereken NADPH iki ana kaynaktan gelir: Pentoz fosfat yolu ve malik enzim reaksiyonu. Bir mol palmitat () sentezlenmesi için 8 mol asetil-CoA'nın mitokondriden sitozole taşınması gerekir. Bu taşınma sırasında oluşan her bir sitozolik oksaloasetat, malat üzerinden piruvata dönüştüğünde 1 mol NADPH üretilir. Toplam 14 NADPH ihtiyacının 8'i bu yolla sağlandığı için bu miktar yarısından fazladır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Lipogenezde NADPH Kaynakları ve Karbon Transportu Entegrasyonu
Daha Fazla Pratik
İnsülinin ACC aktivitesini hangi protein fosfataz üzerinden düzenlediğini ve polimerizasyonun yapısal biyolojisini inceleyin.
Tahmini Süre:2m 0s