Kollajen sentezinde prolin kalıntılarının hidroksilasyonunu katalizleyen prolil 4-hidroksilaz enzimi, normal katalitik döngüsünde -ketoglutarat ve kullanır. Ancak enzimin, ortamda peptid substratı bulunmadığı durumlarda da -ketoglutaratı dekarboksillemeye devam ettiği ('eşleşmemiş reaksiyon' / uncoupled reaction) bilinmektedir. Bu eşleşmemiş reaksiyon sonucunda enzimin inaktive olmasının temel nedeni ve aktivitenin geri kazanılması için gereken biyokimyasal mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
- Aktif merkezdeki iyonunun formuna yükseltgenmesi; askorbik asit (C vitamini) aracılığıyla tekrar indirgenmeCevap
- BSüksinatın aktif merkeze geri dönüşümsüz olarak bağlanması; piridoksal fosfat (B6 vitamini) yardımıyla eliminasyon
- CEnzim proteininin tersiyer yapısındaki disülfid bağlarının kopması; indirgenmiş glutatyon ile yeniden düzenlenme
- DProline özgü bağlanma bölgesinin yanlışlıkla glikozillenmesi; bağımlı bir glikozidaz ile aktivasyon
- EAktif merkezdeki bakır () atomunun serbest radikallerce tutulması; biyotin desteği ile mineral değişimi
Cevap
Eşleşmemiş reaksiyon sırasında aktif merkezdeki demir iyonunun 'den 'e yükseltgenmesi enzimi inaktive eder; askorbik asit bu demiri tekrar indirgeyerek enzimi aktive eder.
Doğru cevap, enzimin prolin yokluğunda -ketoglutaratı parçalaması sonucu aktif merkezindeki demirin 'e yükseltgenerek inaktive olduğunu ve C vitamininin bu demiri tekrar formuna indirgeyerek enzimi işlevsel hale getirdiğini ifade etmektedir. Bu durum, skorbüt hastalığında kollajen sentezinin neden durduğunu açıklayan temel moleküler mekanizmadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Askorbik asidin kollajen sentezindeki spesifik rolü: Prolil hidroksilazın 'eşleşmemiş' reaksiyonlar sonucu oluşan inaktif formunu indirgeyerek reaktive etmektir.
İpuçları
1
C vitamininin kollajen sentezindeki görevi hidrojen vericiliği yaparak bir metal atomunun oksidasyon basamağını değiştirmektir.
2
Prolil hidroksilaz enzimi aktif merkezinde demir () bulundurur. Eşleşmemiş reaksiyon bu demiri pasif form olan 'e çevirir.
3
Skorbüt hastalığında kollajen sentezinin bozulma sebebi, hidroksilaz enzimlerinin 'eşleşmemiş' reaksiyonlar sonrası C vitamini eksikliği nedeniyle tekrar aktif hale getirilememesidir.
Daha Fazla Pratik
Lizil oksidaz enziminin bakır bağımlılığını ve Menkes sendromu ile ilişkisini inceleyerek kollajen sentezindeki metal gereksinimlerini karşılaştırın.
Tahmini Süre:2m 0s