Soru

Zorluk: Çok zorMikrosirkülasyon ve Kapiller Tipleri

Mikrosirkülasyonda yer alan vasküler yataklar ve kapiller tiplerinin ultrastrüktürel özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kan-beyin bariyerini oluşturan sürekli (kontinu) kapillerlerde, endotel sitoplazmasındaki pinositotik vezikül sayısı vücuttaki diğer sürekli kapillerlere göre oldukça düşüktür.
  2. B
    İnce bağırsak villusları ve endokrin bezlerdeki pencereli (fenestratlı) kapillerlerde, endotel pencereleri genellikle proteoglikan yapıda ince bir diyafram ile örtülüdür.
  3. C
    Böbrek korpuskülündeki glomerüler kapillerler fenestratlı tipte olmasına rağmen, filtrasyonun hızlanması için endotel pencereleri diyafram içermez.
  4. D
    Karaciğer sinüzoidlerinde endotel hücreleri arasında geniş açıklıklar bulunur ve bazal lamina süreksiz bir yapı sergileyerek plazmanın Disse aralığına geçişine izin verir.
  5. Dalak kırmızı pulpası sinüzoidlerinde endotel hücreleri lümeni enine halkalar şeklinde çevrelerken, bazal lamina bileşenleri bu hücreleri boylamasına destekleyen şeritler halindedir.Cevap

Cevap

Dalak kırmızı pulpası sinüzoidlerinde endotel hücrelerinin (stave hücreleri) vasküler eksene paralel olarak boylamasına uzandığı, bazal laminanın ise bu hücreleri enine halkalar şeklinde (fıçı çemberleri gibi) sardığı ifadesi doğrudur; dolayısıyla seçeneklerdeki tersi ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, dalak sinüzoidlerinin yapısını yanlış tanımlamaktadır. Dalakta endotel hücreleri (stave hücreleri) vasküler lümen boyunca uzunlamasına yerleşirken, bazal lamina bu hücreleri bir fıçının çemberleri gibi enine (dairesel) şekilde kuşatır. Bu yapı, yaşlanan eritrositlerin parankimadan sinüzoid içine geçerken mekanik bir süzgeçten geçmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Vücuttaki temel kapiller tiplerini (sürekli, pencereli, sinüzoidal) ve bunların spesifik organlardaki modifikasyonlarını hatırla.
Kan-beyin bariyeri (sürekli), Glomerulus (diyaframsız pencereli), Karaciğer ve Dalak (sinüzoidal) yapıları belirlendi.
Soruda farklı organlardaki kapiller sistemlerin karşılaştırılması istenmektedir.
2
Seçeneklerdeki morfolojik detayları (vezikül sayısı, diyafram varlığı, bazal lamina bütünlüğü) analiz et.
A, B, C ve D seçeneklerinin literatürdeki ultrastrüktürel verilerle tam uyumlu olduğu görüldü.
TUS sınavında bu tür detaylar ayırıcı tanı noktalarıdır.
3
Dalak sinüzoidlerinin özgün 'fıçı' (barrel) benzeri yapısını incele.
Endotel hücrelerinin (stave/çubuk hücreleri) boyuna dizildiği, bazal laminanın ise bunları enine (halka şeklinde) kuşattığı bilgisi ile seçeneğin çeliştiği saptandı.
Hücre ve bazal lamina oryantasyonunun ters verilmesi tipik bir üst düzey TUS yanıltmacasıdır.

Anahtar Kavram

Kapiller Tiplerinin Organa Özgü Ultrastrüktürel Modifikasyonları
Bu soruyu puanla