Soru

Zorluk: ZorGlikozaminoglikanlar ve Glikoproteinler

Klinik muayenesinde kaba yüz görünümü, eklem kısıtlılığı, iskelet anomalileri ve ağır zihinsel gerilik saptanan bir hastada, biyokimyasal analizler sonucunda lizozomal enzimlerin plazmadaki konsantrasyonlarının çok yüksek olduğu, ancak fibroblast içi seviyelerinin ileri derecede düşük olduğu saptanmıştır. Bu tabloya yol açan, proteinlerin post-translasyonel modifikasyonundaki temel kusur aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Golgi aygıtında mannoz kalıntılarına fosfat grubunun eklenememesiCevap
  2. B
    Endoplazmik retikulumda dolikol fosfat aracılı oligosakkarit sentezinin bozulması
  3. C
    Glikozaminoglikan zincirlerinin kor proteinine ksiloz köprüsü ile bağlanamaması
  4. D
    Sülfataz enzimlerinin eksikliğine bağlı olarak dermatan sülfatın yıkılamaması
  5. E
    Proteinlerin serin ve treonin yan zincirlerine OO-glikozilasyonun yapılamaması

Cevap

Golgi aygıtında mannoz kalıntılarına fosfat grubunun eklenememesi (I-cell hastalığı mekanizması)
Doğru seçenek olan mannoz kalıntılarına fosfat eklenememesi, I-cell hastalığının temelidir. Normalde lizozomal enzimler Golgi aygıtındayken NN-asetilglukozamin-1-fosfotransferaz enzimi tarafından Mannoz-6-fosfat (M6P) ile işaretlenirler. Bu işaret, enzimlerin M6P reseptörleri tarafından tanınarak lizozomlara yönlendirilmesini sağlar. Bu kusurda enzimler 'adreslenemez' ve hücre dışına salgılanırlar, bu da plazma seviyelerinin artmasına ve hücre içi sindirimin durmasına yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ipuçlarını değerlendir
Hurler benzeri fenotip + Lizozomal enzimlerin plazmada yüksek, hücre içinde düşük olması.
Bu kombinasyon patognomonik olarak I-cell hastalığını (Mukolipidoz II) işaret eder.
2
Biyokimyasal kusuru tanımla
GlcNAc fosfotransferaz enzimi eksikliği.
Bu enzim lizozomal enzimlerin mannoz kalıntılarını fosforilleyerek Mannoz-6-fosfat (M6P) etiketi oluşturur.
3
Hücresel akıbeti analiz et
M6P etiketi olmayan enzimler lizozoma gidemez ve dışarı salınır.
M6P, enzimin Golgi'den lizozoma taşınmasını sağlayan spesifik bir reseptör belirtecidir.

Anahtar Kavram

Lizozomal enzimlerin hedeflenmesi (Mannoz-6-Fosfat)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla