Vitamin A eksikliğinin klinik bir belirtisi olan ve konjonktiva üzerinde gümüşsü gri renkte, üçgen şeklinde keratinize plaklar olarak gözlenen 'Bitot lekeleri' (Bitot spots), biyokimyasal düzeyde en doğrudan hangi mekanizmanın bozulması sonucunda ortaya çıkar?
- AFotoreseptör hücrelerinde retinal eksikliğine bağlı olarak rodopsin rejenerasyonunun durması
- Retinoik asidin nükleer reseptörler aracılığıyla epitel hücresi farklılaşmasını ve gen ekspresyonunu düzenleyememesiCevap
- CKaraciğer perisinüzoidal stellat (Ito) hücrelerinde retinil esterlerinin mobilizasyonunun aşırı artması
- DPlazmada Vitamin A taşıyan 'Retinol Bağlayıcı Protein (RBP)' sentezinin karaciğerde patolojik olarak durması
- E-karotenin intestinal lümende dioksijenaz enzimi ile retinaldehit formuna parçalanamaması
Cevap
Bitot lekelerinin oluşumu, retinoik asidin nükleer reseptörler aracılığıyla epitel farklılaşmasını ve gen ekspresyonunu düzenleyememesi sonucunda gelişen skuamöz metaplazi ile ilişkilidir.
Bitot lekeleri ve kseroftalmi (göz kuruluğu), Vitamin A'nın retinoik asit formunun eksikliği sonucu ortaya çıkar. Retinoik asit, hormon benzeri bir etkiyle hücre çekirdeğindeki RAR (Retinoik Asit Reseptörü) ve RXR (Retinoid X Reseptörü) reseptörlerine bağlanır. Bu kompleks, DNA üzerindeki belirli bölgelere tutunarak epitel hücrelerinin farklılaşmasını kontrol eden genlerin ifadesini düzenler. Eksikliğinde mukus salgılayan hücreler azalır ve yerini keratin üreten skuamöz hücreler alır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Vitamin A'nın retinoik asit formu, nükleer reseptörler üzerinden gen ekspresyonunu düzenleyerek epitel dokularının sağlıklı farklılaşmasını sağlar.
Tahmini Süre:1m 30s