Böbrek proksimal tübül hücrelerinde fosfat geri emiliminin hormonal kontrolü, plazma fosfa… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Böbrek proksimal tübül hücrelerinde fosfat geri emiliminin hormonal kontrolü, plazma fosfat düzeylerinin homeostazı için kritik öneme sahiptir. Paratiroid hormonun ( $PTH$ ) bu hücrelerde fosfatüriye neden olan temel moleküler mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

Bazolateral membrandaki reseptör aktivasyonu ile artan $cAMP$ düzeyinin, $Npt2a$ taşıyıcılarının apikal membrandan internalizasyonunu tetiklemesiCevap
B
Apikal membrandaki $PTH$ reseptörlerinin uyarılmasıyla $cGMP$ artışının $Na^+/K^+-ATPaz$ aktivitesini doğrudan inhibe etmesi
C
Hücre içi fosfatın çekirdek reseptörlerine bağlanarak $Npt2a$ gen ekspresyonunu transkripsiyonel düzeyde doğrudan artırması
D
$PTH$ 'nin böbrekte $1\alpha$ -hidroksilaz enzimini inhibe ederek bağırsaklardan fosfat emilimini dolaylı yoldan azaltması
E
Fosfolipaz $C$ aktivasyonu sonucu azalan intrasellüler kalsiyumun $Npt2a$ proteinlerinin ekzositozunu baskılaması

Cevap

Paratiroid hormonun fosfatürik etkisi, bazolateral reseptörler aracılığıyla artan cAMP seviyelerinin, apikal membrandaki sodyum-fosfat kotransportörlerinin (Npt2a) internalizasyonuna ve lizozomal yıkımına neden olmasıyla gerçekleşir.

Paratiroid hormonu (

PTH

), proksimal tübül hücrelerinin bazolateral yüzündeki reseptörlerine bağlanır ve

G_s

proteini üzerinden adenilat siklazı aktive ederek hücre içi

cAMP

düzeyini artırır. Bu sinyal iletimi sonucunda, apikal (lümen) membranda fosfatın geri emilimini sağlayan

Npt2a

(

Na^+/P_i

kotransportör) proteinleri endositoz yoluyla membrandan uzaklaştırılır ve lizozomlarda parçalanır. Membrandaki taşıyıcı sayısının azalması, fosfatın geri emilemeyerek idrarla atılmasına (

fosfatüri

) neden olur.

Adım Adım Çözüm

PTH'nin böbrek proksimal tübülündeki bazolateral PTH1R reseptörlerine bağlanması

G-proteini (Gs) aktivasyonu ve adenilat siklazın uyarılması

Hormon sinyalinin hücre içine iletilmesi için ilk basamaktır.

Hücre içi ATP'den cAMP sentezinin artması ve Protein Kinaz A (PKA) aktivasyonu

Hücre içi sinyal kaskadının tetiklenmesi

PKA, hedef proteinlerin (veya onları düzenleyen proteinlerin) fosforilasyonunu sağlar.

Apikal membrandaki Npt2a taşıyıcılarının endositozla hücre içine alınması

Fosfat geri emiliminin durması ve idrarla atılımın artması

Lümen yüzeyinde taşıyıcı kalmadığı için fosfat geri emilemez ve idrara geçer (fosfatüri).

Anahtar Kavram

Paratiroid hormon (PTH), böbrek proksimal tübüllerinde sodyum-fosfat kotransportörlerinin (Npt2a) apikal membrandaki miktarını cAMP bağımlı mekanizmayla azaltarak fosfatüriye yol açar.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru