Soru

Zorluk: OrtaAğız Boşluğu ve Tükürük Bezleri Histolojisi

Işık mikroskobunda incelenen bir tükürük bezi kesitinde, lümeni belirgin, tek katlı prizmatik epitelle döşeli ve hücrelerinin bazal sitoplazmasında ışınsal çizgilenmeler (bazal labirent) gösteren kanal yapılarına sıkça rastlanmıştır. Elektron mikroskobunda bu çizgilenmelerin, bazal hücre zarı katlantıları arasına yerleşmiş yoğun mitokondrilerden kaynaklandığı belirlenmiştir. Bu özelleşmiş kanal yapısının (çizgili kanal) temel fizyolojik görevi ve bu yapının histolojik olarak en uzun ve gelişmiş olduğu bez aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

  1. Na+ geri emilimi ile salgının hipotonik hale getirilmesi – Parotis beziCevap
  2. B
    Pasif su geri emilimi ile salgının hipertonik hale getirilmesi – Submandibular bez
  3. C
    K+ geri emilimi ve Na+ sekresyonu – Sublingual bez
  4. D
    Yoğun glikoprotein ve müsşn sentezi – Sublingual bez
  5. E
    Salgısal IgA'nın lümene transkitozu – Parotis bezi

Cevap

Na+ geri emilimi ile salgının hipotonik hale getirilmesi – Parotis bezi
Soru kökünde tarif edilen 'bazal çizgilenme' (striated) yapısı, aktif iyon transportu için gereken enerjiyi sağlayan mitokondrilerin bazal membran kıvrımları arasına dizilmesiyle oluşur. Bu yapıya sahip Çizgili Kanallar, lümendeki Na+'yı geri emer ve K+'yı salgılar. Bu epiteli su geçişine dirençli olduğu için, net sonuç tükürüğün osmolaritesinin düşmesi ve hipotonik hale gelmesidir. Histolojik olarak bu kanallar, saf seröz bir bez olan Parotis bezinde en uzun ve en belirgin yapıdadır.

Adım Adım Çözüm

1
Tanımlanan histolojik yapıyı analiz et
Bazal sitoplazmada çizgilenme ve yoğun mitokondri içeren yapı 'Çizgili Kanal'dır (Striated Duct).
Bazal labirent yapısı, aktif iyon transportu yapan hücrelerin karakteristik özelliğidir.
2
Bu yapının fonksiyonunu belirle
Sodyum (Na+) geri emilimi ve Potasyum (K+) sekresyonu yaparak, suya geçirimsiz olduğu için salgıyı hipotonik hale getirir.
Primer salgı izotonikken, bu kanallardan geçerken elektrolit modifikasyonuna uğrar.
3
Bu yapının en yoğun olduğu bezi belirle
Parotis bezi.
Seröz karakterli bezlerde (Parotis) ve Submandibular bezde çizgili kanallar çok gelişmiştir; Sublingual bezde (müköz ağırlıklı) ise oldukça kısa ve siliktir.

Anahtar Kavram

Tükürük bezlerinde kanal sistemi modifikasyonları ve bezler arası farklar

İpuçları

1
Bazal çizgilenme (striation), hücrenin bazal yüzeyinde yoğun enerji (ATP) gerektiren bir pompalama işlemi yapıldığını gösterir.
2
Bu kanallar böbrek tübüllerine benzer şekilde çalışır; tuzu (Na+) geri alır ancak suyu geçirmez.
3
Salgısı saf seröz olan bezlerde, elektrolit dengesini ayarlayan bu kanallar çok daha uzundur; müköz bezlerde ise oldukça kısadır.

Daha Fazla Pratik

Böbrek distal tübül hücreleri ile tükürük bezi çizgili kanal hücrelerinin yapısal ve fonksiyonel benzerliklerini karşılaştırınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla