Bir çocuk hastada büyüme hormonu (GH) eksikliğine bağlı büyüme geriliği saptanmıştır. Yapı… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Bir çocuk hastada büyüme hormonu ( $GH$ ) eksikliğine bağlı büyüme geriliği saptanmıştır. Yapılan hormonal stimülasyon testlerinde ön hipofizin ekzojen uyarılara normal yanıt verdiği, ancak hipotalamustaki arkuat çekirdekten salgılanan ana uyarıcı faktörün eksik olduğu (tersiyer yetmezlik) belirlenmiştir. Bu hastada patolojiden sorumlu olan hipotalamik hormon aşağıdakilerden hangisidir?

A
Somatostatin
Büyüme hormonu salgılatıcı hormon ( $GHRH$ )Cevap
C
Dopamin
D
Tirotropin salgılatıcı hormon ( $TRH$ )
E
Kortikotropin salgılatıcı hormon ( $CRH$ )

Cevap

Büyüme hormonu salgılatıcı hormon (

GHRH

)

Büyüme hormonu salgılatıcı hormon (

GHRH

), hipotalamusun arkuat çekirdeğinde sentezlenerek portal dolaşıma verilir ve ön hipofizdeki somatotrof hücrelere bağlanarak büyüme hormonu (

GH

) sentez ve sekresyonunu uyarır. Soruda belirtilen 'tersiyer yetmezlik' (hipotalamik kaynaklı eksiklik) durumunda bu uyarıcı faktörün yokluğu GH düşüklüğüne ve klinik olarak büyüme geriliğine yol açar.

Adım Adım Çözüm

Hipotalamik kontrol mekanizmasının belirlenmesi

Ön hipofiz hormonlarının çoğu hipotalamustan gelen 'releasing' (salgılatıcı) hormonlarca kontrol edilir.

Soruda ön hipofizin fonksiyonel olduğu ancak hipotalamik bir uyarının eksik olduğu belirtilmiştir.

Spesifik hormon ve çekirdek eşleşmesinin yapılması

Büyüme hormonu (

GH

) için temel stimülatör faktör

GHRH

'dır ve bu hormon arkuat çekirdekte sentezlenir.

Somatostatof hücrelerin uyarılması için portal sistem üzerinden

GHRH

ulaşması gerekir.

İnhibitör ve stimülatör ayrımının yapılması

GHRH

salınımı uyarırken, somatostatin baskılar.

Hastada eksiklik (yetmezlik) olduğu için uyarıcı faktörün yokluğu aranmalıdır.

Anahtar Kavram

Hipotalamus-Hipofiz Aksı ve Hormonal Regülasyon

Tahmini Süre:45s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru