İyot ve selenyum metabolizması süreçlerinde görev alan enzimler, taşıyıcılar ve translasyonel düzenleme mekanizmaları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ASelenosistein (21. amino asit), sitoplazmik havuzda serbest haldeyken özgül bir aminoaçil-tRNA sentetaz aracılığıyla doğrudan tRNA[Ser]Sec üzerine yüklenir.
- Bİyodun tiroid folikül hücresine bazolateral membrandan girişi, Pendrin taşıyıcısı aracılığıyla sodyum gradiyentinden bağımsız bir şekilde gerçekleştirilir.
- Selenoprotein sentezi sırasında, tRNA[Ser]Sec üzerine yüklenmiş olan serin kalıntısı, selenosistein sentaz (SecS) enzimi tarafından selenofosfat kullanılarak selenosisteine dönüştürülür.Cevap
- DÖkaryotik mRNA'larda, UGA kodonunun selenosistein olarak okunmasını sağlayan SECIS elemanı, kodonun hemen mansabında (downstream) kodlayan bölge içerisinde yer alır.
- ETip 1 deiyodinaz enzimi, translasyon tamamlandıktan sonra katalitik merkezindeki sistein kalıntısının selenyum ile yer değiştirmesi sonucu aktifleşen bir proteindir.
Cevap
Selenosistein sentezi, doğrudan tRNA[Ser]Sec üzerinde serin kalıntısının SecS enzimi ve selenofosfat donörü eşliğinde selenosisteine dönüştürülmesiyle gerçekleşir.
Selenosistein sentezi, tRNA[Ser]Sec üzerine seril-tRNA sentetaz tarafından yüklenen serin amino asidinin modifikasyonuyla başlar. Önce PSTK enzimi ile fosforillenen serin kalıntısı, ardından selenosistein sentaz (SecS) enzimi tarafından aktif selenyum donörü olan selenofosfat kullanılarak selenosisteine dönüştürülür. Bu süreç 21. amino asidin protein yapısına translasyonel olarak katılmasını sağlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Selenosistein Sentezi ve SECIS Mekanizması